Działania niepożądane leku Bortezomib medac

Bortezomib medac (substancja czynna: bortezomib) jest produktem leczniczym stosowanym głównie w terapii szpiczaka mnogiego oraz chłoniaka z komórek płaszcza. Jak każdy lek, może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego one wystąpią. Znajomość profilu bezpieczeństwa jest istotna dla prawidłowego monitorowania pacjenta i wdrożenia odpowiednich działań w przypadku ich wystąpienia¹.

Profil bezpieczeństwa – najważniejsze informacje

Podczas terapii bortezomibem zgłaszano szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu. Do ciężkich działań niepożądanych, które były raportowane niezbyt często, należą: niewydolność serca, zespół rozpadu guza, nadciśnienie płucne, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii oraz ostre rozlane naciekowe choroby płuc. Rzadko obserwowano neuropatię autonomiczną².

Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi są: nudności, biegunka, zaparcia, wymioty, zmęczenie, gorączka, małopłytkowość, niedokrwistość, neutropenia, obwodowa neuropatia (w tym czuciowa), ból głowy, parestezje, zmniejszenie apetytu, duszność, wysypka, półpasiec i ból mięśni³.

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania bortezomibu pochodzą z zintegrowanego zestawienia danych od 5 476 pacjentów, z czego 3 996 było leczonych bortezomibem w dawce 1,3 mg/m² pc. Łączna liczba pacjentów otrzymujących bortezomib w leczeniu szpiczaka mnogiego wyniosła 3 974⁴.

Częstotliwość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest następująco:

• Bardzo często (≥ 1/10) – występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów
• Często (≥ 1/100 do < 1/10) – występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów
• Niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100) – występują u co najmniej 1 na 1 000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów
• Rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000) – występują u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1 000 pacjentów
• Bardzo rzadko (< 1/10 000) – występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów
• Częstość nieznana – częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

<sup data-drug="Bortezomib medac" data-section="Działania niepożądane" title="Częstości występowania zdefiniowano w następujący sposób: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000) i bardzo rzadko (5

Szczegółowe działania niepożądane

Reaktywacja wirusa półpaśca

W terapii szpiczaka mnogiego profilaktyczne stosowanie leków przeciwwirusowych ma istotny wpływ na częstość występowania półpaśca. U pacjentów, którzy otrzymali bortezomib w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem (B+M+P) i nie przyjmowali leków przeciwwirusowych, częstość półpaśca wynosiła 17%, natomiast u tych, którzy stosowali profilaktykę przeciwwirusową, spadała do zaledwie 3%⁶.

Podobną zależność obserwowano u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza. W schemacie BR-CAP (bortezomib, rytuksymab, cyklofosfamid, doksorubicyna i prednizon) profilaktykę przeciwwirusową stosowano u 137 z 240 pacjentów (57%). Częstość półpaśca wynosiła 10,7% u pacjentów niestosujących profilaktyki, w porównaniu z jedynie 3,6% u pacjentów stosujących profilaktykę przeciwwirusową⁷.

Zakażenie i reaktywacja wirusa WZW typu B (HBV)

W badaniach dotyczących chłoniaka z komórek płaszcza obserwowano zakażenia WZW typu B ze skutkiem śmiertelnym. Częstość tych zakażeń wynosiła 0,8% (n=2) w grupie nieotrzymującej bortezomibu (schemat R-CHOP: rytuksymab, cyklofosfamid, doksorubicyna, winkrystyna i prednizon) oraz 0,4% (n=1) u pacjentów otrzymujących bortezomib w skojarzeniu (schemat BR-CAP). Całkowita częstość zakażeń WZW B była porównywalna w obu grupach terapeutycznych: 0,8% w grupie BR-CAP vs 1,2% w grupie R-CHOP⁸.

Neuropatia obwodowa w schematach złożonych

U pacjentów ze szpiczakiem mnogim obserwowano neuropatię obwodową podczas indukcji leczenia, gdy bortezomib podawano w skojarzeniu z deksametazonem (badanie IFM-2005-01) oraz z talidomidem i deksametazonem (badanie MMY-3010). Częstość neuropatii obwodowej w zależności od stopnia toksyczności była analizowana w tych badaniach, przy czym szczególną uwagę zwracano na przypadki rezygnacji z leczenia z powodu neuropatii⁹.

Pacjenci w podeszłym wieku z MCL

W populacji pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) zaobserwowano, że 42,9% pacjentów otrzymujących schemat BR-CAP było w wieku od 65 do 74 lat, a 10,4% miało co najmniej 75 lat. U osób w wieku ≥75 lat oba schematy leczenia (BR-CAP i R-CHOP) były gorzej tolerowane. W grupie BR-CAP ciężkie zdarzenia niepożądane wystąpiły u 68% pacjentów, w porównaniu z 42% w grupie R-CHOP¹⁰.

Wznowienie leczenia u pacjentów z nawrotem szpiczaka mnogiego

W badaniu obejmującym 130 pacjentów z nawrotem szpiczaka mnogiego, którzy wcześniej przynajmniej częściowo odpowiadali na leczenie bortezomibem i zostali ponownie poddani terapii tym lekiem, stwierdzono szereg działań niepożądanych. U co najmniej 25% badanych wystąpiły: małopłytkowość (55%), neuropatia (40%), niedokrwistość (37%), biegunka (35%) i zaparcia (28%). Neuropatia obwodowa wszystkich stopni została zaobserwowana u 40% pacjentów, natomiast neuropatia stopnia ≥3 wystąpiła u 8,5% pacjentów¹¹.

Tabela działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane bortezomibu wraz z ich częstością występowania, w podziale na układy i narządy. Uwzględniono zarówno działania niepożądane obserwowane w badaniach klinicznych u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, jak i zgłoszone po wprowadzeniu produktu do obrotu¹².

Szczególne grupy pacjentów i monitorowanie

Biorąc pod uwagę profil działań niepożądanych bortezomibu, szczególną uwagę należy zwrócić na następujące grupy pacjentów:

• Pacjenci z ryzykiem reaktywacji wirusa półpaśca – zalecana jest profilaktyka przeciwwirusowa
• Pacjenci z ryzykiem zakażenia WZW typu B – konieczne monitorowanie statusu HBV
• Pacjenci z wcześniejszą neuropatią – monitorowanie objawów neuropatii obwodowej
• Pacjenci w podeszłym wieku (≥75 lat) – zwiększone ryzyko ciężkich działań niepożądanych

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:¹³

Al. Jerozolimskie 181C, PL-02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49-21-301
Faks: +48 22 49-21-309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.¹⁴