Właściwości farmakokinetyczne leku Avamina SR

Lek Avamina SR zawiera metforminy chlorowodorek w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu i występuje w trzech dawkach: 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg, co odpowiada odpowiednio 390 mg, 585 mg oraz 780 mg czystej metforminy. Poniżej przedstawiono szczegółowe właściwości farmakokinetyczne wszystkich dawek leku, z uwzględnieniem procesów wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji.¹

Proces wchłaniania

Po doustnym podaniu tabletek o przedłużonym uwalnianiu Avamina SR wchłanianie metforminy jest znacząco opóźnione w porównaniu z tabletkami o natychmiastowym uwalnianiu. Dla poszczególnych dawek obserwuje się następującą farmakokinetykę wchłaniania:²

• Avamina SR 500 mg – maksymalne stężenie występuje po około 7 godzinach (Tmax), podczas gdy dla tabletek o natychmiastowym uwalnianiu Tmax wynosi 2,5 godziny.³
• Avamina SR 750 mg – po jednorazowym podaniu doustnym dawki 1500 mg (2 tabletki), średnie maksymalne stężenie metforminy w osoczu wynosi 1193 ng/ml i występuje średnio po około 5 godzinach (zakres 4-12 godzin).⁴
• Avamina SR 1000 mg – po jednorazowym podaniu doustnym jednej tabletki po posiłku, średnie maksymalne stężenie metforminy w osoczu wynosi 1214 ng/ml i występuje średnio po około 5 godzinach (zakres 4-10 godzin).⁵

Biorównoważność różnych dawek

Badania wykazały biorównoważność pomiędzy różnymi dawkami leku Avamina SR:

• Avamina SR 750 mg w dawce 1500 mg jest biorównoważna z dawką 1500 mg produktu Avamina SR 500 mg pod względem Cmax i AUC, zarówno na czczo, jak i po posiłku.⁶
• Avamina SR 1000 mg jest biorównoważna z dawką 1000 mg produktu Avamina SR 500 mg pod względem Cmax i AUC, zarówno na czczo, jak i po posiłku.⁷

Wpływ pokarmu na wchłanianie

Pokarm wywiera zróżnicowany wpływ na wchłanianie metforminy w przypadku tabletek o przedłużonym uwalnianiu, zależnie od dawki:⁸

• Dla Avamina SR 500 mg i 750 mg – podawanie na czczo powoduje zmniejszenie AUC o 30%, bez wpływu na Cmax i Tmax.⁹
• Dla Avamina SR 1000 mg – podawanie po posiłku powoduje zwiększenie AUC o 77%, Cmax zwiększa się o 26%, a Tmax ulega nieznacznemu wydłużeniu o około 1 godzinę.¹⁰

Cechy farmakokinetyczne w stanie stacjonarnym

W stanie stacjonarnym, podobnie jak w przypadku produktu o natychmiastowym uwalnianiu, Cmax i AUC metforminy nie zwiększają się proporcjonalnie do podawanej dawki. Wartość AUC po jednorazowym podaniu doustnym 2000 mg metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest podobna do wartości obserwowanej po podaniu 1000 mg metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o natychmiastowym uwalnianiu, dwa razy na dobę.¹¹

Zmienność wewnątrzosobnicza Cmax i AUC dla metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest porównywalna do zmienności wewnątrzosobniczej obserwowanej przy podawaniu metforminy chlorowodorku w tabletkach o natychmiastowym uwalnianiu.¹²

Po wielokrotnym podawaniu metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, w dawkach do 2000 mg, nie obserwowano kumulacji produktu leczniczego.¹³

Dystrybucja metforminy w organizmie

Metformina w nieznacznym stopniu wiąże się z białkami osocza. Lek przenika do erytrocytów, gdzie maksymalne stężenie we krwi jest mniejsze niż w osoczu i występuje mniej więcej w tym samym czasie. Krwinki czerwone stanowią prawdopodobnie drugi kompartment dystrybucji metforminy.¹⁴

Średnia objętość dystrybucji (Vd) metforminy wynosi od 63 do 276 litrów, co świadczy o znacznym rozprzestrzenianiu się leku w tkankach organizmu.¹⁵

Metabolizm metforminy

Metformina jest wydalana z moczem w postaci niezmienionej. U ludzi nie zidentyfikowano żadnych metabolitów metforminy, co wskazuje, że lek nie podlega istotnym procesom metabolicznym w organizmie.¹⁶

Eliminacja metforminy

Metformina jest eliminowana głównie przez nerki. Klirens nerkowy metforminy przekracza 400 ml/min, co wskazuje, że lek jest wydalany zarówno w wyniku przesączania kłębuszkowego, jak i wydzielania kanalikowego.¹⁷

Po podaniu doustnym rzeczywisty okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji wynosi około 6,5 godziny.¹⁸

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek klirens nerkowy metforminy jest zmniejszony proporcjonalnie do klirensu kreatyniny, co prowadzi do wydłużenia okresu półtrwania leku i zwiększenia jego stężenia w osoczu.¹⁹

Dane dotyczące pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek są ograniczone i nie pozwalają na wiarygodne oszacowanie ogólnoustrojowej ekspozycji na metforminę w porównaniu z pacjentami z prawidłową czynnością nerek. Z tego względu dostosowanie dawki u tych pacjentów należy rozważyć indywidualnie, biorąc pod uwagę skuteczność kliniczną i tolerancję leku.²⁰