Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Atorvastatin Genoptim 80 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa atorwastatyny wykazały brak potencjału genotoksycznego w czterech testach in vitro oraz jednym badaniu in vivo, co potwierdza brak mutagenności i klastogenności leku. Długoterminowe badania karcinogenności na szczurach nie wykazały działania rakotwórczego, natomiast u myszy zaobserwowano rozwój gruczolaków i raków wątrobowokomórkowych przy ekspozycji 6-11-krotnie wyższej niż u ludzi stosujących najwyższą dawkę terapeutyczną. Ocena wpływu na reprodukcję wykazała brak negatywnego wpływu na płodność i teratogenności u szczurów, królików i psów, jednak przy toksycznych dawkach u ciężarnych samic obserwowano toksyczność dla płodu, opóźniony rozwój potomstwa oraz obniżoną przeżywalność poporodową u szczurów.

Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa stosowania atorwastatyny

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa obejmujące szereg testów dotyczących genotoksyczności, karcinogenności oraz wpływu na reprodukcję dostarczyły istotnych informacji na temat profilu bezpieczeństwa atorwastatyny przed jej zastosowaniem u ludzi. Dane te stanowią ważny element oceny potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku.1

Potencjał genotoksyczny

Kompleksowa ocena potencjału genotoksycznego atorwastatyny została przeprowadzona w warunkach laboratoryjnych oraz na modelach zwierzęcych. W serii czterech różnych testów przeprowadzonych w warunkach in vitro oraz jednego badania in vivo nie wykazano potencjału mutagennego ani klastogennego. Oznacza to, że atorwastatyna nie powoduje uszkodzeń materiału genetycznego w postaci mutacji punktowych oraz nie wywołuje aberracji chromosomowych w badanych komórkach.2

Badania karcinogenności

Długoterminowe badania karcinogenności przeprowadzono na dwóch gatunkach gryzoni: szczurach i myszach. W przypadku szczurów nie stwierdzono działania karcinogennego atorwastatyny, co wskazuje na brak potencjału do indukowania nowotworów u tego gatunku. Jednakże wyniki uzyskane u myszy były odmienne i wykazały zależność od dawki.3

U myszy otrzymujących wysokie dawki atorwastatyny, przy których ekspozycja na lek (mierzona jako AUC 0-24h) była 6-11 razy wyższa niż u ludzi przyjmujących najwyższą zalecaną dawkę terapeutyczną, zaobserwowano rozwój nowotworów wątroby. U samców myszy stwierdzono występowanie gruczolakaków wątrobowokomórkowych, natomiast u samic raków wątrobowokomórkowych. Zjawisko to zaobserwowano tylko przy ekspozycji znacznie przekraczającej stosowaną u ludzi.4

Wpływ na rozród i rozwój

Badania przedkliniczne obejmowały także ocenę wpływu atorwastatyny na płodność oraz rozwój zarodków i płodów. W testach przeprowadzonych na różnych gatunkach zwierząt (szczury, króliki, psy) wykazano, że atorwastatyna nie wpływała negatywnie na płodność badanych zwierząt i nie wykazywała działania teratogennego (nie powodowała wad rozwojowych u płodów).5

Należy jednak zaznaczyć, że dane z badań na zwierzętach wskazują, iż inhibitory reduktazy HMG-CoA, do których należy atorwastatyna, mogą potencjalnie wpływać na rozwój zarodków i płodów. Efekt ten obserwowano w szczególności przy zastosowaniu dawek wywołujących toksyczność u ciężarnych samic.6

Przy stosowaniu toksycznych dawek u ciężarnych samic szczurów i królików zaobserwowano toksyczność dla płodu. Ponadto, u szczurów, którym podawano wysokie dawki atorwastatyny w okresie ciąży, odnotowano dwa istotne zjawiska dotyczące rozwoju potomstwa:7

Przenikanie przez łożysko i do mleka

Badania na szczurach dostarczyły dowodów na przenikanie atorwastatyny przez łożysko, co wskazuje na możliwość ekspozycji płodu na działanie leku podczas ciąży. Ponadto zaobserwowano, że stężenia atorwastatyny w osoczu szczurów są zbliżone do stężeń w mleku tych zwierząt.8

Należy jednak podkreślić, że brak jest danych dotyczących przenikania atorwastatyny i jej metabolitów do mleka kobiecego. Na podstawie dostępnych badań przedklinicznych nie można jednoznacznie określić, czy atorwastatyna i jej metabolity są wydzielane do mleka ludzkiego.9

Badanie bezpieczeństwa Gatunek Wyniki
Genotoksyczność Badania in vitro i in vivo Brak potencjału mutagennego i klastogennego w 4 testach in vitro i 1 badaniu in vivo
Karcinogenność Szczury Brak działania karcinogennego
Karcinogenność Myszy Gruczolaki wątrobowokomórkowe u samców i raki wątrobowokomórkowe u samic przy ekspozycji 6-11 razy wyższej niż u ludzi
Wpływ na płodność Szczury, króliki, psy Brak wpływu na płodność
Teratogenność Szczury, króliki, psy Brak działania teratogennego
Toksyczność rozwojowa Szczury, króliki Toksyczność dla płodu przy dawkach toksycznych dla matek, opóźniony rozwój potomstwa i obniżona przeżywalność poporodowa u szczurów
Przenikanie przez łożysko Szczury Potwierdzone przenikanie
Przenikanie do mleka Szczury Stężenia w osoczu zbliżone do stężeń w mleku
  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl