Działania niepożądane
Atmina 9,5 mg/24 h

Rywastygmina w postaci systemu transdermalnego Atmina, stosowana u pacjentów z otępieniem typu alzheimerowskiego, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych, które należy uważnie monitorować. Najczęściej obserwowane są reakcje skórne w miejscu aplikacji plastra, głównie łagodne do umiarkowanego zaczerwienienia, oraz zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności i wymioty, występujące z częstością ≥1/100 do <1/10 przypadków. Inne działania niepożądane o częstości ≥1/100 do <1/10 obejmują zakażenia układu moczowego, jadłowstręt, zmniejszony apetyt, lęk, depresję, majaczenie, pobudzenie, ból głowy, omdlenia, zawroty głowy, nudności, wymioty, biegunkę, niestrawność, ból brzucha, wysypkę, nietrzymanie moczu, reakcje w miejscu aplikacji plastra, stany osłabienia, gorączkę oraz zmniejszenie masy ciała. Rzadziej występują upadki (≥1/10 000 do <1/1 000). Działania niepożądane takie jak bezsenność i niewydolność serca pojawiają się częściej przy dawkach >13,3 mg/24 h, natomiast dawka 13,3 mg/24 h nie różni się istotnie od placebo pod względem częstości tych zdarzeń.

Działania niepożądane rywastygminy w systemie transdermalnym Atmina

Zastosowanie rywastygminy w postaci systemu transdermalnego Atmina wiąże się z określonym profilem działań niepożądanych, które personel medyczny powinien dokładnie monitorować w trakcie terapii pacjentów z otępieniem typu alzheimerowskiego. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych, ich częstości występowania oraz charakterystyki klinicznej, zgodnie z danymi pochodzącymi z randomizowanych, podwójnie zaślepionych badań klinicznych kontrolowanych placebo i substancją czynną z udziałem 1670 pacjentów, którzy otrzymywali rywastygminę w postaci systemów transdermalnych przez okres 24-48 tygodni, jak również z raportów po wprowadzeniu leku do obrotu.1

Profil bezpieczeństwa – obraz ogólny

W profilu bezpieczeństwa rywastygminy w postaci systemu transdermalnego dominują dwa główne typy działań niepożądanych. Najczęściej zgłaszanymi są reakcje skórne w miejscu aplikacji plastra, które zazwyczaj manifestują się jako łagodne do umiarkowanego zaczerwienienie. Drugim istotnym klinicznie typem działań niepożądanych są zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, wśród których szczególnie często występują nudności i wymioty.2

Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania zgodnie z konwencją MedDRA, gdzie:3

  • bardzo często: ≥1/10 przypadków
  • często: ≥1/100 do <1/10 przypadków
  • niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100 przypadków
  • rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000 przypadków
  • bardzo rzadko: <1/10 000 przypadków
  • częstość nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Działania niepożądane według układów i narządów

Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania rywastygminy w systemie transdermalnym, opisane zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz częstością ich występowania.

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia układu moczowego Często
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Jadłowstręt Często
Zmniejszony apetyt Często
Odwodnienie Niezbyt często
Zaburzenia psychiczne Lęk Często
Depresja Często
Majaczenie Często
Pobudzenie Często
Agresja Niezbyt często
Omamy, niepokój ruchowy, koszmary senne Częstość nieznana
Zaburzenia układu nerwowego Ból głowy Często
Omdlenie Często
Zawroty głowy Często
Nadmierna aktywność psychoruchowa Niezbyt często
Objawy pozapiramidowe Bardzo rzadko
Nasilenie choroby Parkinsona Częstość nieznana
Drgawki, drżenie, senność Częstość nieznana
Zaburzenia serca Bradykardia Niezbyt często
Blok przedsionkowo-komorowy Częstość nieznana
Migotanie przedsionków Częstość nieznana
Tachykardia, zespół chorego węzła zatokowego Częstość nieznana
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie tętnicze Częstość nieznana
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Często
Wymioty Często
Biegunka Często
Niestrawność Często
Ból brzucha Często
Wrzód żołądka Niezbyt często
Zaburzenia trzustki Zapalenie trzustki Częstość nieznana
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zapalenie wątroby, zwiększone wartości wyników badań czynności wątroby Częstość nieznana
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka Często
Świąd, rumień, pokrzywka, pęcherze, alergiczne zapalenie skóry (rozległe) Częstość nieznana
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Nietrzymanie moczu Często
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Reakcje w miejscu naklejenia plastra (np. rumień, świąd, obrzęk, zapalenie skóry, podrażnienie) Często
Stany osłabienia (np. zmęczenie, osłabienie) Często
Gorączka Często
Zmniejszenie masy ciała Często
Upadek Rzadko

Charakterystyka wybranych działań niepożądanych

Działania niepożądane zależne od dawki

Badania kliniczne wykazały zależność dawka-działanie dla wybranych działań niepożądanych. Bezsenność i niewydolność serca obserwowano częściej przy stosowaniu dawek większych niż 13,3 mg/24 h w porównaniu z dawką 13,3 mg/24 h lub placebo. Warto podkreślić, że częstość występowania tych działań niepożądanych przy dawce 13,3 mg/24 h nie różniła się istotnie w porównaniu z placebo.4

Działania niepożądane obserwowane wyłącznie po postaciach doustnych

Niektóre działania niepożądane obserwowano wyłącznie po zastosowaniu rywastygminy w postaciach doustnych (kapsułki, roztwór doustny), natomiast nie stwierdzono ich w badaniach klinicznych z systemem transdermalnym:5

  • Często występujące: złe samopoczucie, splątanie, nasilone pocenie się
  • Rzadko występujące: wrzody dwunastnicy, dławica piersiowa
  • Bardzo rzadko występujące: krwotok żołądkowo-jelitowy
  • O częstości nieznanej: ciężkie wymioty związane z pęknięciem przełyku

Reakcje skórne w miejscu aplikacji systemu transdermalnego

Miejscowe reakcje skórne są najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi związanymi z systemem transdermalnym rywastygminy. Dane z badań klinicznych wskazują na ich szczegółową charakterystykę:

Badanie porównawcze biodostępności

W badaniu z udziałem 58 zdrowych mężczyzn w wieku 18-50 lat, którym naklejano wiele plastrów przez okres 11 dni, większość reakcji skórnych miała charakter łagodny lub umiarkowany:6

  • Większość reakcji oceniano na „1” (minimalny rumień, ledwo dostrzegalny) lub „2” (wyraźny rumień, łatwo widoczny, minimalny obrzęk lub minimalna odpowiedź grudkowa) według klasyfikacji EMA.
  • Bardzo nieliczne przypadki otrzymały ocenę „3” (rumień i grudki).
  • W pojedynczym przypadku wystąpiła erozja w miejscu aplikacji po usunięciu ostatniego z trzech plastrów, która była łagodna i ustąpiła samoistnie jeszcze tego samego dnia.
  • Wszystkie reakcje skórne ustępowały w ciągu 48 godzin po usunięciu plastra.
  • Żadna z reakcji nie spowodowała przerwania stosowania ani nie wymagała leczenia.
Badanie u osób w podeszłym wieku

W innym badaniu klinicznym, z udziałem 48 osób w wieku 55-90 lat, przeprowadzonym po naklejeniu pojedynczego plastra, zaobserwowano następujące reakcje skórne:7

  • Reakcje skórne miały przeważnie łagodny charakter.
  • Najczęściej obserwowano rumień.
  • U 6 badanych (12,50%) wystąpiła reakcja pęcherzowa (ocena „6” według klasyfikacji EMA i ocena „5” według dokumentu „Pytania i odpowiedzi” z czerwca 2018 r.).
  • Wszystkie reakcje pęcherzowe miały łagodne nasilenie i ustępowały samoistnie w krótkim czasie po usunięciu plastra (od kilku godzin do kilku dni).
  • Reakcje skórne ulegały poprawie w ciągu 72 godzin po usunięciu plastra.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Atmina do obrotu istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C; 02-222 Warszawa; tel.: +48 22 49 21 301; faks: +48 22 49 21 309; strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.8

  1. 23.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl