Właściwości farmakokinetyczne leku Aspirin C Forte

Właściwości farmakokinetyczne leku Aspirin C Forte (tabletki musujące 800 mg kwasu acetylosalicylowego + 480 mg kwasu askorbowego) obejmują procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji obu substancji czynnych wchodzących w skład preparatu. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych każdej z substancji aktywnych.¹

Farmakokinetyka kwasu acetylosalicylowego

Wchłanianie

Po podaniu doustnym, kwas acetylosalicylowy charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Już w trakcie procesu wchłaniania oraz po jego zakończeniu, kwas acetylosalicylowy ulega przekształceniu do swojego głównego metabolitu – kwasu salicylowego. Maksymalne stężenie kwasu acetylosalicylowego w osoczu osiągane jest stosunkowo szybko, zazwyczaj po 15-30 minutach od przyjęcia leku. Natomiast maksymalne stężenie kwasu salicylowego pojawia się po 0,72 do 2 godzinach, przy czym dokładny czas zależy od zastosowanej postaci farmaceutycznej. Warto zauważyć, że obecność kwasu askorbowego w preparacie powoduje jedynie nieznaczne zmiany w parametrach farmakokinetycznych kwasu acetylosalicylowego lub nie wpływa na nie wcale.²

Dystrybucja

Zarówno kwas acetylosalicylowy, jak i jego metabolit – kwas salicylowy, wykazują silne powinowactwo do białek osocza. Po związaniu z białkami, substancje te podlegają szybkiej dystrybucji w organizmie. Kwas salicylowy ma zdolność przenikania przez barierę łożyskową, co oznacza, że może docierać do płodu. Ponadto, przenika również do mleka kobiet karmiących piersią, co należy uwzględnić przy stosowaniu leku w okresie laktacji.³

Metabolizm

Metabolizm kwasu salicylowego zachodzi głównie w wątrobie. W wyniku procesów metabolicznych powstają następujące główne metabolity:

• Kwas salicylowy sprzężony z glicyną (znany jako kwas salicylurowy)
• Eter i ester glukuronidowy kwasu salicylowego (fenylosalicylan glukuronidu i acetylosalicylan glukuronidu)
• Kwas gentyzynowy w postaci wolnej oraz sprzężonej z glicyną

Powyższe metabolity są produktami biotransformacji kwasu salicylowego, który jest głównym metabolitem kwasu acetylosalicylowego.⁴

Eliminacja

Proces eliminacji kwasu salicylowego charakteryzuje się kinetyką zależną od dawki. Jest to spowodowane tym, że metabolizm kwasu salicylowego jest ograniczony przez aktywność enzymów wątrobowych. Okres półtrwania kwasu salicylowego różni się znacząco w zależności od zastosowanej dawki:

• Od 2 do 3 godzin po zastosowaniu małych dawek (do 325 mg/dobę)
• Około 15 godzin po dużych dawkach terapeutycznych (powyżej 3 g/dobę) lub w przypadku zatrucia

Kwas salicylowy i jego metabolity są wydalane głównie przez nerki w procesie filtracji kłębuszkowej.⁵

Farmakokinetyka kwasu askorbowego

Wchłanianie

Po podaniu doustnym, kwas askorbowy (witamina C) wchłania się w jelicie przy udziale specyficznego, Na+-zależnego systemu aktywnego transportu. Największa aktywność tego systemu transportującego obserwowana jest w proksymalnym (bliższym) odcinku jelita cienkiego. Wchłanianie kwasu askorbowego nie wykazuje proporcjonalności do przyjętej dawki. Oznacza to, że zwiększenie dawki dobowej nie powoduje proporcjonalnego wzrostu stężenia kwasu askorbowego w osoczu i innych płynach ustrojowych, ale dąży do osiągnięcia górnych wartości (efekt wysycenia).⁶

Metabolizm

Kwas askorbowy podlega częściowemu metabolizmowi, w wyniku którego powstaje kwas szczawiowy. W procesie tym jako związek pośredni powstaje kwas dehydroaskorbowy. Metabolizm kwasu askorbowego prowadzi do powstania kilku metabolitów, z których najważniejsze to wspomniany kwas szczawiowy oraz kwas diketogulonowy.⁷

Eliminacja

Kwas askorbowy podlega filtracji kłębuszkowej w nerkach, a następnie reabsorbcji w proksymalnych kanalikach nerkowych. Proces reabsorbcji odbywa się przy udziale Na+-zależnego systemu aktywnego transportu, podobnego do tego, który uczestniczy w procesie wchłaniania w jelicie. Główne metabolity kwasu askorbowego wydalane z moczem to kwas szczawiowy i kwas diketogulonowy.⁸