Działania niepożądane
Asolfena 5 mg
Solifenacyna bursztynian, substancja czynna leku Asolfena, wykazuje działania niepożądane o charakterze antycholinergicznym, których nasilenie i częstość są zależne od dawki. Najczęstszym objawem jest suchość w jamie ustnej, występująca u 11% pacjentów przy dawce 5 mg/dobę oraz u 22% przy dawce 10 mg/dobę, w porównaniu do 4% w grupie placebo. Objawy te mają zazwyczaj łagodne lub umiarkowane nasilenie i rzadko prowadzą do przerwania terapii. Inne często obserwowane działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego (zaparcia, nudności, niestrawność, bóle brzucha), układu moczowego (zakażenia dróg moczowych, zapalenie pęcherza), układu nerwowego (senność, zaburzenia smaku) oraz oczu (niewyraźne widzenie, suchość oczu). Rzadkie, ale poważne działania obejmują niedrożność jelit, zaburzenia rytmu serca (torsades de pointes, wydłużenie QT, migotanie przedsionków), reakcje anafilaktyczne oraz zatrzymanie moczu.
- Działania niepożądane leku Asolfena
- Najczęściej występujące działania niepożądane
- Szczegółowe omówienie działań niepożądanych
- Zaburzenia układu pokarmowego
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia narządu wzroku
- Zaburzenia układu krążenia
- Zaburzenia układu moczowego
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Inne zaburzenia
- Tabela działań niepożądanych leku Asolfena
- Monitorowanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Asolfena
Solifenacyna bursztynian, substancja czynna produktu leczniczego Asolfena, ze względu na swoje właściwości farmakologiczne może wywoływać działania niepożądane o charakterze antycholinergicznym. Jak wskazują dane kliniczne, działania te mają zazwyczaj łagodne lub umiarkowane nasilenie, a ich częstość występowania jest ściśle związana z zastosowaną dawką leku.1
Najczęściej występujące działania niepożądane
Najczęściej raportowanym działaniem niepożądanym podczas terapii solifenacyną jest suchość w jamie ustnej. Symptom ten zaobserwowano u 11% pacjentów otrzymujących dawkę 5 mg raz na dobę oraz u 22% pacjentów stosujących dawkę 10 mg na dobę, w porównaniu do 4% pacjentów w grupie placebo. Warto podkreślić, że suchość jamy ustnej miała zwykle nasilenie łagodne i tylko w nielicznych przypadkach stanowiła przyczynę przerwania terapii. Dane kliniczne wskazują na bardzo wysoki poziom przestrzegania zaleceń terapeutycznych przez pacjentów (około 99%), przy czym około 90% pacjentów leczonych solifenacyną ukończyło pełen 12-tygodniowy cykl terapeutyczny w ramach prowadzonych badań klinicznych.2
Szczegółowe omówienie działań niepożądanych
Działania niepożądane solifenacyny odnotowane w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu leku do obrotu obejmują szerokie spektrum objawów dotyczących różnych układów i narządów. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę najważniejszych działań niepożądanych z uwzględnieniem ich częstości występowania.
Zaburzenia układu pokarmowego
Oprócz suchości w jamie ustnej, która jest najczęstszym objawem niepożądanym, solifenacyna może powodować szereg innych dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Do często występujących należą zaparcia, nudności, niestrawność oraz bóle brzucha. Niezbyt często obserwuje się chorobę refluksową żołądkowo-przełykową oraz suchość gardła. Rzadkie, lecz potencjalnie poważne działania niepożądane obejmują niedrożność okrężnicy, kamienie kałowe oraz wymioty. W pojedynczych przypadkach raportowano także niedrożność jelit oraz dyskomfort w jamie brzusznej.3
Zaburzenia układu nerwowego
W zakresie objawów neurologicznych niezbyt często obserwuje się senność oraz zaburzenia smaku. Rzadziej występujące działania niepożądane to zawroty głowy i bóle głowy. W pojedynczych przypadkach odnotowano poważniejsze zaburzenia psychiczne, takie jak halucynacje, stan splątania i majaczenie.4
Zaburzenia narządu wzroku
Solifenacyna może wywoływać niewyraźne widzenie (niezbyt często), suchość oczu (rzadko) oraz w pojedynczych przypadkach jaskrę.5
Zaburzenia układu krążenia
Chociaż rzadko, mogą występować poważne zaburzenia rytmu serca, takie jak częstoskurcz komorowy typu torsades de pointes oraz wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG. Po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano również przypadki migotania przedsionków, kołatania serca i tachykardii.6
Zaburzenia układu moczowego
Ze względu na mechanizm działania solifenacyny, u pacjentów leczonych tym preparatem niezbyt często obserwuje się trudności w oddawaniu moczu, a rzadziej zatrzymanie moczu. Odnotowano również pojedyncze przypadki zaburzenia czynności nerek. Do częstych działań niepożądanych zaliczane są także zakażenia dróg moczowych oraz zapalenie pęcherza moczowego.7
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Leczenie solifenacyną może powodować suchość skóry (niezbyt często) oraz rzadziej występujące reakcje skórne, takie jak świąd, wysypka, rumień wielopostaciowy, pokrzywka i obrzęk naczynioruchowy. Bardzo rzadko obserwowano złuszczające zapalenie skóry.8
Inne zaburzenia
Do innych działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania solifenacyny należą reakcje anafilaktyczne (z nieznaną częstością), zmniejszony apetyt oraz hiperkaliemia (niezbyt często), suchość nosa (rzadko), dysfonia (częstość nieznana), zaburzenia czynności wątroby i nieprawidłowe wyniki badań czynnościowych wątroby (rzadko), osłabienie mięśni (częstość nieznana) oraz zmęczenie i obrzęk obwodowy (niezbyt często).9
Tabela działań niepożądanych leku Asolfena
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zakażenia pasożytnicze | Zakażenia dróg moczowych | Często (1/100 do <1/10) | Infekcje dotyczące dróg moczowych, mogące objawiać się pieczeniem podczas oddawania moczu, częstomoczem |
| Zapalenie pęcherza moczowego | Często (1/100 do <1/10) | Stan zapalny pęcherza moczowego powodujący dyskomfort i dolegliwości bólowe | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcja anafilaktyczna | Częstość nieznana | Poważna, potencjalnie zagrażająca życiu reakcja alergiczna, wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszony apetyt | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Ograniczenie łaknienia, mogące prowadzić do zmniejszenia spożycia pokarmów |
| Hiperkaliemia | Częstość nieznana | Podwyższenie poziomu potasu we krwi, potencjalnie niebezpieczne dla czynności serca | |
| Zaburzenia psychiczne | Halucynacje | Częstość nieznana | Percepcja nieistniejących bodźców wzrokowych, słuchowych lub czuciowych |
| Stan splątania | Częstość nieznana | Zaburzenia świadomości charakteryzujące się dezorientacją i zaburzeniami koncentracji | |
| Majaczenie | Częstość nieznana | Ostry stan psychozy charakteryzujący się pobudzeniem, splątaniem i zaburzeniami percepcji | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Senność | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Nadmierna potrzeba snu, uczucie ospałości |
| Zaburzenia smaku | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Zmiana percepcji smaku, dysgeuzja | |
| Zawroty głowy | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Uczucie wirowania lub niestabilności | |
| Ból głowy | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Dolegliwości bólowe w obrębie głowy | |
| Zaburzenia oka | Niewyraźne widzenie | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Pogorszenie ostrości widzenia, zamazanie obrazu |
| Suchość oczu | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Niewystarczające nawilżenie powierzchni oka prowadzące do dyskomfortu | |
| Jaskra | Częstość nieznana | Wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego mogący prowadzić do uszkodzenia nerwu wzrokowego | |
| Zaburzenia serca | Częstoskurcz komorowy (torsades de pointes) | Częstość nieznana | Poważna arytmia komorowa, potencjalnie zagrażająca życiu |
| Wydłużenie odstępu QT w elektrokardiogramie | Częstość nieznana | Zaburzenie w zapisie EKG mogące predysponować do poważnych arytmii | |
| Migotanie przedsionków | Częstość nieznana | Arytmia przedsionkowa charakteryzująca się chaotyczną, nieskoordynowaną aktywnością elektryczną | |
| Kołatanie serca | Częstość nieznana | Subiektywne odczucie nieprawidłowego bicia serca | |
| Tachykardia | Częstość nieznana | Przyspieszona czynność serca powyżej normy fizjologicznej | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Suchość nosa | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Zmniejszenie wydzielania śluzu w obrębie błony śluzowej nosa |
| Dysfonia | Częstość nieznana | Zaburzenia głosu, chrypka | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Suchość w jamie ustnej | Bardzo często (≥1/10) | Zmniejszenie wydzielania śliny, uczucie przesuszenia w jamie ustnej |
| Zaparcia | Często (1/100 do <1/10) | Utrudnienie wypróżniania, rzadsze oddawanie stolca | |
| Nudności, niestrawność, bóle brzucha | Często (1/100 do <1/10) | Dyskomfort żołądkowo-jelitowy, uczucie mdłości, dolegliwości bólowe | |
| Choroba refluksowa żołądkowo-przełykowa, suchość gardła | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Cofanie się treści żołądkowej do przełyku, uczucie przesuszenia w obrębie gardła | |
| Niedrożność okrężnicy, kamienie kałowe, wymioty | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Poważne zaburzenia pasażu jelitowego, stwardniałe masy kałowe, zwracanie treści żołądkowej | |
| Niedrożność jelit | Częstość nieznana | Całkowite zatrzymanie pasażu treści jelitowej, stan zagrażający życiu | |
| Dyskomfort w jamie brzusznej | Częstość nieznana | Uczucie nieprzyjemnego napięcia lub ucisku w obrębie jamy brzusznej | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zaburzenia czynności wątroby | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Nieprawidłowości w funkcjonowaniu wątroby |
| Nieprawidłowe wyniki badań czynnościowych wątroby | Częstość nieznana | Odchylenia w wynikach laboratoryjnych wskazujące na zaburzenie funkcji wątroby | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Suchość skóry | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Zmniejszenie nawilżenia skóry, łuszczenie się naskórka |
| Świąd | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Subiektywne odczucie swędzenia skóry | |
| Wysypka | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Zmiany skórne o charakterze rumieniowym, grudkowym lub plamistym | |
| Rumień wielopostaciowy, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Poważne reakcje skórne o charakterze immunologicznym, potencjalnie zagrażające życiu | |
| Złuszczające zapalenie skóry | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Ostre zapalenie skóry z masywnym złuszczaniem naskórka | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Osłabienie mięśni | Częstość nieznana | Zmniejszenie siły mięśniowej |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Trudności w oddawaniu moczu | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Dyskomfort lub utrudnienie mikcji |
| Zatrzymanie moczu | Rzadko (1/10 000 do <1/1 000) | Niemożność opróżnienia pęcherza moczowego, stan wymagający interwencji medycznej | |
| Zaburzenia czynności nerek | Częstość nieznana | Nieprawidłowości w funkcjonowaniu nerek | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Zmęczenie, obrzęk obwodowy | Niezbyt często (1/1000 do <1/100) | Uczucie osłabienia, gromadzenie się płynu w tkankach obwodowych |
Monitorowanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu szczególnie istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, ponieważ umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych poprzez odpowiednie kanały kontaktowe.10
Wskazówki kliniczne dla lekarzy
Przy przepisywaniu solifenacyny należy uwzględnić możliwość wystąpienia działań niepożądanych o charakterze antycholinergicznym. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, jaskrą, zaburzeniami czynności wątroby i nerek oraz u osób w podeszłym wieku. W przypadku wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak zatrzymanie moczu, niedrożność jelit, zaburzenia rytmu serca czy reakcje anafilaktyczne, konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia i wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego.
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.11
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania