Działania niepożądane leku Apoauronarami (ramipryl)

Profil bezpieczeństwa ramiprylu, substancji czynnej produktu leczniczego Apoauronarami, charakteryzuje się kilkoma charakterystycznymi działaniami niepożądanymi, które wymagają szczególnej uwagi lekarzy prowadzących terapię. Do najbardziej charakterystycznych należą: uporczywy suchy kaszel oraz reakcje związane z hipotonią. Istotne z klinicznego punktu widzenia są również ciężkie działania niepożądane, takie jak: obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemia, zaburzenia czynności nerek lub wątroby, zapalenie trzustki, poważne reakcje skórne oraz neutropenia/agranulocytoza.¹

Działania niepożądane w poszczególnych układach

Poniżej przedstawiono szczegółowy opis działań niepożądanych pogrupowanych według układów narządowych, ze szczególnym uwzględnieniem częstości ich występowania oraz stopnia nasilenia.

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

W zakresie układu krwiotwórczego ramipryl może powodować eozynofilię (niezbyt często), a w rzadkich przypadkach leukopenię, w tym neutropenię lub agranulocytozę, zmniejszenie ilości erytrocytów, obniżenie stężenia hemoglobiny oraz zmniejszenie ilości płytek krwi. Bardzo rzadko obserwowano poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak aplazja szpiku, pancytopenia czy niedokrwistość hemolityczna.²

Zaburzenia układu immunologicznego

U pacjentów stosujących ramipryl mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne oraz zaobserwowano podwyższone miano przeciwciał przeciwjądrowych, co wskazuje na potencjalny wpływ leku na układ immunologiczny.³

Zaburzenia endokrynologiczne

Z działań niepożądanych dotyczących układu endokrynnego odnotowano zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH), którego częstość występowania nie została dokładnie określona.⁴

Zaburzenia metaboliczne i odżywiania

W zakresie zaburzeń metabolicznych często obserwuje się podwyższone stężenie potasu we krwi. Niezbyt często występują jadłowstręt i zmniejszenie apetytu. Z kolei obniżenie stężenia sodu w surowicy ma nieznaną częstość występowania.⁵

Zaburzenia psychiczne

Wśród zaburzeń psychicznych niezbyt często obserwuje się obniżenie nastroju, zaburzenia lękowe, nerwowość, niepokój (zwłaszcza ruchowy) oraz zaburzenia snu, w tym senność. Rzadziej występują zaburzenia świadomości, a z nieznaną częstością raportowano zaburzenia uwagi.⁶

Zaburzenia układu nerwowego

Często występującymi działaniami niepożądanymi ze strony układu nerwowego są bóle i zawroty głowy. Niezbyt często odnotowuje się zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, parestezje oraz zaburzenia smaku (brak czucia smaku lub zaburzenia czucia smaku). Do rzadko występujących należą drżenie i zaburzenia równowagi. Z nieznaną częstością występują poważniejsze powikłania, takie jak niedokrwienie ośrodkowego układu nerwowego (w tym udar niedokrwienny i przemijający napad niedokrwienny), upośledzenie zdolności psychomotorycznych, uczucie pieczenia oraz zaburzenia węchu.⁷

Zaburzenia narządów zmysłów

W zakresie narządu wzroku niezbyt często występują zaburzenia widzenia, w tym nieostre widzenie, a rzadko zapalenie spojówek. Jeśli chodzi o narząd słuchu, rzadko występują upośledzenie słuchu i szumy uszne.⁸

Zaburzenia sercowo-naczyniowe

Niezbyt często obserwuje się niedokrwienie mięśnia sercowego (w tym dławicę piersiową lub zawał mięśnia sercowego), tachykardię, zaburzenia rytmu serca, kołatania oraz obrzęki obwodowe. W zakresie naczyń krwionośnych często występuje niedociśnienie i hipotonia ortostatyczna oraz uderzenia gorąca, natomiast rzadko zwężenia naczyń, hipoperfuzja, omdlenie i zapalenie naczyń.⁹

Zaburzenia układu oddechowego

Charakterystycznym i często występującym działaniem niepożądanym jest nieproduktywny, drażniący kaszel, któremu mogą towarzyszyć zapalenie oskrzeli, zapalenie zatok przynosowych i duszność. Rzadziej obserwuje się skurcz oskrzeli (w tym zaostrzenie objawów astmy) oraz obrzęk błony śluzowej jamy nosowej.¹⁰

Zaburzenia żołądka i jelit

Często występującymi zaburzeniami przewodu pokarmowego są: zapalenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, zaburzenia trawienia, dyskomfort w jamie brzusznej, dyspepsja, biegunki, nudności i wymioty. Niezbyt często dochodzi do zapalenia trzustki (odnotowano sporadyczne przypadki śmiertelne podczas stosowania inhibitorów ACE), zwiększenia aktywności enzymów trzustkowych, obrzęku naczynioruchowego jelita cienkiego, bólu w nadbrzuszu (w tym zapalenia błony śluzowej żołądka), zaparć i suchości w ustach. Rzadko występuje zapalenie języka, a z nieznaną częstością aftowe zapalenie jamy ustnej.¹¹

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Niezbyt często występuje podwyższona aktywność transaminaz i/lub bilirubiny sprzężonej. Rzadko obserwuje się żółtaczkę cholestatyczną i uszkodzenie hepatocytów. Bardzo rzadko może dojść do ostrej niewydolności wątroby, cholestatycznego lub cytolitycznego zapalenia wątroby (przypadki zgonu występowały niezmiernie rzadko).¹²

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Często występującym objawem skórnym jest wysypka, zwłaszcza plamisto-grudkowa. Niezbyt często odnotowuje się obrzęk naczynioruchowy (w wyjątkowych przypadkach zwężenie dróg oddechowych wywołane obrzękiem naczynioruchowym może zakończyć się zgonem), świąd i nadmierne pocenie się. Rzadko obserwuje się złuszczające zapalenie skóry, pokrzywkę i onycholizę (oddzielenie się paznokcia od łożyska). Nadwrażliwość na światło występuje bardzo rzadko. Z nieznaną częstością raportowano poważne reakcje skórne, takie jak martwica toksyczno-rozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, pęcherzyca, zaostrzenie łuszczycy, łuszczycopodobne zapalenie skóry, wysypka pęcherzowa lub liszajowata na skórze lub błonach śluzowych oraz wypadanie włosów.¹³

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe

Do niezbyt często występujących działań niepożądanych zalicza się skurcze mięśni i bóle mięśniowe, a rzadko obserwuje się bóle mięśniowo-szkieletowe.¹⁴

Zaburzenia nerek i dróg moczowych

Niezbyt często występują zaburzenia czynności nerek, w tym ostra niewydolność nerek, wielomocz, nasilenie uprzednio istniejącego białkomoczu, podwyższone stężenia azotu mocznikowego we krwi oraz podwyższone stężenie kreatyniny we krwi.¹⁵

Zaburzenia układu rozrodczego i piersi

Niezbyt często odnotowuje się przemijającą impotencję i zmniejszone libido, a rzadko ginekomastię.¹⁶

Zaburzenia ogólne

Niezbyt często występują ból w klatce piersiowej i zmęczenie, rzadko gorączka, a z nieznaną częstością astenia.¹⁷

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Bezpieczeństwo stosowania ramiprylu zostało ocenione u 325 dzieci i młodzieży w wieku 2-16 lat w dwóch badaniach klinicznych. Chociaż rodzaj i ciężkość działań niepożądanych są podobne u dzieci i dorosłych, zauważono pewne różnice w częstości występowania niektórych objawów.¹⁸

W populacji pediatrycznej częściej niż u dorosłych występują:

• Tachykardia, przekrwienie i zapalenie błony śluzowej nosa – u dzieci i młodzieży występują często (≥1/100 do < 1/10), podczas gdy u dorosłych niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100)¹⁹
• Zapalenie spojówek – u dzieci i młodzieży występuje często (≥ 1/100 do < 1/10), a u dorosłych rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000)²⁰
• Drżenie i pokrzywka – u dzieci i młodzieży występują niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), a u dorosłych rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000)²¹

Pomimo tych różnic, ogólny profil bezpieczeństwa ramiprylu u pacjentów pediatrycznych nie różni się znacząco od profilu u dorosłych.²²

Tabela działań niepożądanych produktu Apoauronarami (ramipryl)

Monitorowanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, ul. Al. Jerozolimskie 181C, PL-02 222 Warszawa, Tel.: + 48 22 49 21 301, Faks: + 48 22 49 21 309, e-mail: [email protected].²³

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.²⁴