Właściwości farmakokinetyczne
Amoksiklav 875 mg + 125 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Amoksiklav (875 mg + 125 mg)

Amoksiklav zawiera dwie substancje czynne: amoksycylinę (875 mg) w postaci amoksycyliny trójwodnej oraz kwas klawulanowy (125 mg) w postaci klawulanianu potasu, w stosunku 7:1. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę farmakokinetyczną tego produktu leczniczego.¹

Wchłanianie

W roztworach wodnych o fizjologicznym pH amoksycylina i kwas klawulanowy występują w formie całkowicie zdysocjowanej. Po podaniu doustnym obie substancje czynne charakteryzują się szybkim i dobrym wchłanianiem. Dostępność biologiczna obu składników wynosi około 70%, co oznacza efektywne wchłanianie leku z przewodu pokarmowego do krwiobiegu. Profil stężeń amoksycyliny i kwasu klawulanowego w osoczu jest zbliżony. Czas do uzyskania największego stężenia w osoczu (Tmax) dla obu substancji wynosi około 1 godziny po podaniu doustnym.²

Parametry farmakokinetyczne

W badaniach farmakokinetycznych przeprowadzonych u zdrowych ochotników, którym podawano na czczo tabletki Amoksiklav w dawce 875 mg + 125 mg dwa razy na dobę, uzyskano następujące parametry farmakokinetyczne:³

Stężenia amoksycyliny i kwasu klawulanowego w surowicy po podaniu preparatu złożonego Amoksiklav są porównywalne ze stężeniami uzyskiwanymi po podaniu równoważnych dawek tych substancji osobno.⁴

Dystrybucja

Wiązanie z białkami osocza obu substancji czynnych jest umiarkowane. Około 25% kwasu klawulanowego i 18% amoksycyliny wiąże się z białkami osocza. Pozorna objętość dystrybucji wynosi około 0,3-0,4 l/kg dla amoksycyliny i około 0,2 l/kg dla kwasu klawulanowego, co wskazuje na dobrą penetrację substancji do płynów i tkanek organizmu.⁵

Po podaniu dożylnym amoksycylina i kwas klawulanowy penetrują do różnych struktur anatomicznych, w tym do:

• pęcherzyka żółciowego
• tkanek jamy brzusznej
• skóry
• tkanki tłuszczowej
• mięśni
• płynu stawowego
• płynu otrzewnowego
• żółci
• ropy

Należy zauważyć, że amoksycylina nie przenika w wystarczającym stopniu do płynu mózgowo-rdzeniowego, co ogranicza jej zastosowanie w leczeniu niektórych zakażeń ośrodkowego układu nerwowego.⁶

W badaniach na modelach zwierzęcych nie wykazano znaczącej retencji tkankowej metabolitów żadnej z substancji czynnych. Zarówno amoksycylina, jak i kwas klawulanowy przechodzą przez barierę łożyska, co jest istotną informacją w przypadku stosowania leku u kobiet w ciąży. Amoksycylina, podobnie jak większość penicylin, przenika do mleka ludzkiego. W mleku ludzkiej można również wykryć śladowe ilości kwasu klawulanowego.⁷

Metabolizm

Amoksycylina ulega częściowemu metabolizmowi w organizmie człowieka. Jest wydalana w moczu częściowo w postaci nieaktywnego kwasu penicylinowego, w ilościach stanowiących 10 do 25% dawki początkowej. Kwas klawulanowy podlega natomiast znacznie intensywniejszym procesom metabolicznym i jest wydalany wieloma drogami: przez nerki (w moczu), z kałem, a także w postaci dwutlenku węgla w wydychanym powietrzu.⁸

Wydalanie

Główną drogą wydalania amoksycyliny są nerki. Natomiast w przypadku kwasu klawulanowego w procesie eliminacji uczestniczą zarówno mechanizmy nerkowe, jak i pozanerkowe.⁹

U osób zdrowych średni okres półtrwania w fazie eliminacji dla obu substancji wynosi około 1 godziny, co świadczy o stosunkowo szybkiej eliminacji leku z organizmu. Średni klirens całkowity wynosi około 25 l/godzinę. Podczas pierwszych 6 godzin od podania pojedynczej dawki Amoksiklavu (250 mg + 125 mg lub 500 mg + 125 mg) w moczu w postaci niezmienionej wykrywa się około 60-70% amoksycyliny i około 40-65% kwasu klawulanowego. W 24-godzinnej zbiórce moczu stwierdzono, że wydalanie nerkowe wynosi 50-85% dla amoksycyliny i 27-60% dla kwasu klawulanowego. Co istotne z klinicznego punktu widzenia, największe ilości kwasu klawulanowego są wydalane w ciągu pierwszych 2 godzin od podania.¹⁰

Istotne klinicznie jest również to, że jednoczesne podanie probenecydu (leku hamującego wydzielanie kanalikowe) opóźnia wydalanie amoksycyliny, ale nie wpływa na wydalanie nerkowe kwasu klawulanowego. Taka interakcja może być wykorzystywana w niektórych przypadkach klinicznych w celu wydłużenia działania amoksycyliny.¹¹

Wpływ czynników fizjologicznych i patologicznych na farmakokinetykę

Wiek

U dzieci w wieku od około 3 miesięcy do 2 lat okres półtrwania amoksycyliny w fazie eliminacji jest zbliżony do wartości obserwowanych u starszych dzieci i dorosłych. W przypadku noworodków i wcześniaków w pierwszym tygodniu życia, ze względu na niedojrzałość nerkowej drogi wydalania, lek nie powinien być podawany częściej niż dwa razy na dobę. U pacjentów w podeszłym wieku ze względu na większe prawdopodobieństwo zaburzeń czynności nerek, zaleca się staranne dobieranie dawki oraz rozważenie monitorowania funkcji nerek.¹²

Płeć

Nie stwierdzono istotnego wpływu płci na farmakokinetykę amoksycyliny z kwasem klawulanowym po podaniu doustnym u zdrowych mężczyzn i kobiet. Oznacza to, że dawkowanie leku nie wymaga modyfikacji w zależności od płci pacjenta.¹³

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z niewydolnością nerek całkowity klirens surowiczy amoksycyliny z kwasem klawulanowym ulega zmniejszeniu proporcjonalnie do stopnia zaburzenia funkcji nerek. Zmniejszenie klirensu jest bardziej wyraźne w przypadku amoksycyliny niż kwasu klawulanowego, ponieważ większa część amoksycyliny wydalana jest przez nerki. Dlatego u pacjentów z niewydolnością nerek istotne jest odpowiednie dostosowanie dawki, aby zapobiec niepożądanej kumulacji amoksycyliny, jednocześnie zapewniając odpowiednie stężenia terapeutyczne kwasu klawulanowego.¹⁴

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby należy zachować ostrożność podczas ustalania dawkowania. Zaleca się regularne kontrolowanie parametrów funkcji wątroby, aby monitorować potencjalne działania niepożądane związane z metabolizmem leku.¹⁵