Działania niepożądane
AmBisome liposomal 50 mg
AmBisome liposomal 50 mg, zawierający amfoterycynę B w formie liposomalnej, jest stosowany w leczeniu różnych infekcji grzybiczych i charakteryzuje się korzystniejszym profilem bezpieczeństwa w porównaniu do konwencjonalnej amfoterycyny B. Dane z badań klinicznych (688 pacjentów) oraz obserwacje po wprowadzeniu do obrotu wskazują na rzadsze i łagodniejsze działania niepożądane, zwłaszcza w zakresie reakcji związanych z infuzją, takich jak gorączka i dreszcze. Częstość nefrotoksyczności, definiowanej jako ponad dwukrotne zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy, jest około dwukrotnie niższa niż przy stosowaniu konwencjonalnej formy leku. Reakcje infuzyjne mogą obejmować także ból w klatce piersiowej, duszność, skurcz oskrzeli, tachykardię i niedociśnienie tętnicze, które zwykle ustępują po przerwaniu infuzji lub zmniejszeniu jej szybkości (poniżej 2 godzin). Profil elektrolitowy może ulegać zaburzeniom, z częstością hipokaliemii (≥10%), hiponatremii, hipokalcemii i hipomagnezemii, co wymaga monitorowania podczas terapii.
Działania niepożądane leku AmBisome liposomal 50 mg
AmBisome liposomal 50 mg (amfoterycyna B w liposomach) jest produktem leczniczym stosowanym w różnych typach infekcji grzybiczych. Jak wiele skutecznych leków przeciwgrzybiczych, może powodować szereg działań niepożądanych, które wymagają szczegółowej analizy i monitorowania podczas terapii. Należy podkreślić, że leczenie amfoterycyną B w postaci konwencjonalnej często wywołuje działania niepożądane, natomiast forma liposomalna (AmBisome) charakteryzuje się lepszym profilem bezpieczeństwa.1
Charakterystyka działań niepożądanych
Działania niepożądane związane ze stosowaniem AmBisome zostały zidentyfikowane na podstawie danych z badań klinicznych obejmujących 688 pacjentów oraz informacji uzyskanych po wprowadzeniu produktu do obrotu. Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych obejmuje: bardzo często (≥1/10), często (od ≥1/100 do <1/10), niezbyt często (od ≥1/1000 do <1/100), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznaną (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).2
W badaniach porównawczych prowadzonych metodą podwójnie ślepej próby wykazano, że częstość reakcji związanych z infuzją u pacjentów leczonych AmBisome była istotnie mniejsza niż u pacjentów leczonych amfoterycyną B w postaci konwencjonalnej lub w postaci kompleksu lipidowego (ABLC). W zbiorczych danych z randomizowanych badań klinicznych, obejmujących ponad 1000 pacjentów, obserwowane działania niepożądane były lżejsze i występowały rzadziej u pacjentów otrzymujących AmBisome w porównaniu do konwencjonalnej postaci amfoterycyny B.3
Reakcje związane z infuzją
Najczęściej występującymi reakcjami związanymi z podawaniem AmBisome w infuzji są gorączka i dreszcze. Do rzadziej występujących reakcji związanych z infuzją należą: uczucie ucisku lub ból w klatce piersiowej, duszność, skurcz oskrzeli, uderzenia gorąca, tachykardia, niedociśnienie tętnicze oraz bóle mięśniowo-stawowe (opisywane jako bóle stawów, bóle pleców lub bóle kości). Objawy te zwykle szybko ustępują po przerwaniu infuzji i mogą nie występować podczas podawania kolejnych dawek lub gdy szybkość infuzji jest mniejsza (podawanie dłużej niż przez 2 godziny). Można zapobiegać tym reakcjom podając dawkę próbną. W przypadku ciężkiej reakcji związanej z infuzją może być konieczne trwałe odstąpienie od podawania produktu AmBisome.4
Wpływ na nerki
U większości pacjentów otrzymujących dożylnie amfoterycynę B w postaci konwencjonalnej występują objawy nefrotoksyczności. Badania prowadzone metodą podwójnie ślepej próby wykazały, że częstość nefrotoksycznego działania AmBisome (mierzonego jako ponad dwukrotne zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy w porównaniu do wartości przed leczeniem) była około połowę mniejsza niż w przypadku amfoterycyny B w postaci konwencjonalnej lub w postaci kompleksu lipidowego.5
Zakłócenia pomiarów stężenia fosforu
Podczas leczenia AmBisome może wystąpić fałszywie dodatnie podwyższone stężenie fosforanów w surowicy, jeżeli próbki są analizowane z użyciem odczynnika PHOSm (np. stosowanego w systemach Beckman Coulter, w tym w analizatorze Synchron LX20). Jest to metoda wykorzystywana do ilościowego oznaczania stężenia fosforu nieorganicznego w ludzkiej surowicy, osoczu lub moczu.6
Tabela działań niepożądanych AmBisome liposomal 50 mg
| Układ/narząd | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Małopłytkowość | Niezbyt często | Obniżona liczba płytek krwi, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka krwawień |
| Niedokrwistość | Częstość nieznana | Zmniejszona liczba czerwonych krwinek, co może prowadzić do osłabienia i zmęczenia | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcja anafilaktoidalna | Niezbyt często | Reakcja podobna do anafilaksji, ale niewynikająca z mechanizmu immunologicznego IgE-zależnego |
| Reakcje anafilaktyczne, nadwrażliwość | Częstość nieznana | Poważne, potencjalnie zagrażające życiu reakcje alergiczne | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hipokaliemia | Bardzo często | Obniżone stężenie potasu we krwi, co może prowadzić do zaburzeń rytmu serca |
| Hiponatremia | Często | Obniżone stężenie sodu we krwi | |
| Hipokalcemia | Często | Obniżone stężenie wapnia we krwi | |
| Hipomagnezemia | Często | Obniżone stężenie magnezu we krwi | |
| Hiperglikemia, hiperkaliemia | Często | Podwyższone stężenie glukozy i potasu we krwi | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy | Często | Dolegliwość bólowa dotycząca głowy |
| Drgawki | Niezbyt często | Niekontrolowane skurcze mięśni wynikające z zaburzeń czynności mózgu | |
| Zaburzenia serca | Częstoskurcz | Często | Przyspieszenie akcji serca powyżej normy |
| Nagłe zatrzymanie krążenia, zaburzenia rytmu serca | Częstość nieznana | Zatrzymanie krążenia i nieprawidłowości w rytmie pracy serca | |
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie tętnicze, rozszerzenie naczyń krwionośnych, zaczerwienienie skóry | Często | Obniżone ciśnienie krwi, rozszerzenie naczyń oraz rumień skórny |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Duszność | Często | Uczucie braku tchu lub trudności w oddychaniu |
| Skurcz oskrzeli | Niezbyt często | Zwężenie dróg oddechowych prowadzące do trudności w oddychaniu | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, wymioty | Bardzo często | Uczucie mdłości i odruch wymiotny |
| Biegunka, ból brzucha | Często | Częste luźne stolce i dolegliwości bólowe w obrębie jamy brzusznej | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Nieprawidłowe wyniki prób wątrobowych, hiperbilirubinemia, zwiększenie aktywności fosfatazy alkalicznej | Często | Podwyższone wskaźniki czynnościowe wątroby, zwiększone stężenie bilirubiny i aktywność fosfatazy alkalicznej |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zwiększenie stężenia kreatyniny oraz mocznika we krwi | Często | Podwyższone poziomy parametrów nerkowych we krwi |
| Niewydolność lub zaburzenia czynności nerek | Częstość nieznana | Upośledzenie funkcji nerek prowadzące do zmniejszenia filtracji kłębuszkowej | |
| Choroby skóry i tkanki podskórnej | Wysypka | Często | Zmiany skórne w postaci wyprysków |
| Obrzęk naczynioruchowy | Częstość nieznana | Obrzęk głębszych warstw skóry, tkanki podskórnej, błon śluzowych i tkanki podśluzówkowej | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bóle pleców | Często | Dolegliwości bólowe w okolicy kręgosłupa |
| Rabdomioliza (związana z hipokaliemią), bóle mięśniowo-stawowe | Częstość nieznana | Rozpad mięśni prążkowanych związany z niedoborem potasu, dolegliwości bólowe stawów i kości | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Dreszcze, gorączka | Bardzo często | Dreszcze mięśniowe i podwyższona temperatura ciała |
| Ból w klatce piersiowej | Często | Dolegliwość bólowa w obrębie klatki piersiowej |
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.7
Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.8
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania