Właściwości farmakodynamiczne leku Acurenal

Acurenal należy do grupy farmakoterapeutycznej leków działających na układ renina-angiotensyna, sklasyfikowanych kodem ATC C09 AA 06. Substancją czynną preparatu jest chinapryl, który po podaniu doustnym ulega metabolizmowi wątrobowemu do aktywnego metabolitu – chinaprylatu. Chinaprylat jest silnym inhibitorem enzymu konwertującego angiotensynę (ACE), odpowiedzialnego za przekształcenie angiotensyny I w angiotensynę II.¹

Mechanizm działania

Mechanizm działania chinaprylatu opiera się na hamowaniu aktywności konwertazy angiotensyny zarówno w surowicy, jak i tkankach. Konwertaza angiotensyny katalizuje przemianę angiotensyny I w angiotensynę II, która wywołuje zwężenie naczyń krwionośnych i w konsekwencji wzrost ciśnienia tętniczego. Przez zahamowanie tego procesu, chinaprylat efektywnie redukuje powstawanie angiotensyny II w przypadkach nadciśnienia tętniczego oraz zastoinowej niewydolności serca.²

Efekty biochemiczne

Stosowanie chinaprylatu prowadzi do istotnych zmian w stężeniach wielu substancji biologicznie czynnych w organizmie. Obserwuje się:

• Zmniejszenie stężenia:
  • Angiotensyny II
  • Aldosteronu
  • Katecholamin
  • Argininy
  • Wazopresyny
• Zwiększenie stężenia:
  • Kinin
  • Prostaglandyn o działaniu rozszerzającym naczynia

Zmniejszona sekrecja aldosteronu prowadzi do zwiększonego wydalania sodu z moczem przy jednoczesnym zatrzymaniu potasu w organizmie.³

Efekty hemodynamiczne

Chinaprylat wywiera kompleksowy wpływ na parametry hemodynamiczne, w tym:

• Zmniejszenie naczyniowego oporu obwodowego
• Obniżenie ciśnienia tętniczego
• Obniżenie ciśnienia w tętnicy płucnej
• Redukcję obciążenia wstępnego i następczego serca
• Zwiększenie objętości wyrzutowej serca
• Zwiększenie przepływu krwi przez nerki
• Poprawę wartości wskaźnika sercowego

Te korzystne zmiany hemodynamiczne przyczyniają się do efektywności terapeutycznej leku w leczeniu nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca.⁴

Badania kliniczne i bezpieczeństwo stosowania

Bezpieczeństwo i skuteczność inhibitorów ACE, w tym chinaprylatu, były przedmiotem licznych badań klinicznych. Szczególnie istotne są wyniki dużych randomizowanych badań oceniających jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z antagonistami receptora angiotensyny II:⁵

• Badanie ONTARGET (ONgoing Telmistartan Alone and in combination with Ramipril Global Endpoint Trial) – przeprowadzone z udziałem pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, chorobami naczyń mózgowych w wywiadzie lub cukrzycą typu 2 z towarzyszącymi, udowodnionymi uszkodzeniami narządów docelowych.⁶
• Badanie VA NEPHRON-D (The Veterans Affairs Nefropathy in Diabetes) – przeprowadzone z udziałem pacjentów z cukrzycą typu 2 oraz z nefropatią cukrzycową.⁷

Oba badania wykazały brak istotnego korzystnego wpływu na parametry nerkowe i/lub wyniki w zakresie chorobowości oraz śmiertelności sercowo-naczyniowej przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora ACE z antagonistą receptora angiotensyny II. Co więcej, zaobserwowano zwiększone ryzyko:⁸

• Hiperkaliemii
• Ostrego uszkodzenia nerek
• Niedociśnienia

Ze względu na podobieństwa farmakodynamiczne w obrębie klas leków, powyższe wyniki mają znaczenie dla wszystkich inhibitorów ACE oraz antagonistów receptora angiotensyny II. Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania tych leków u pacjentów z nefropatią cukrzycową.⁹

Badanie ALTITUDE

Kolejnym istotnym badaniem było ALTITUDE (Aliskiren Trial in Type 2 Diabetes Using Cardiovascular and Renal Disease Endpoints), które miało na celu ocenę korzyści z dodania aliskirenu (bezpośredniego inhibitora reniny) do standardowego leczenia inhibitorem ACE lub antagonistą receptora angiotensyny II u pacjentów z cukrzycą typu 2 i przewlekłą chorobą nerek i/lub chorobą układu sercowo-naczyniowego.¹⁰

Badanie zostało przedwcześnie przerwane z powodu zwiększonego ryzyka działań niepożądanych w grupie otrzymującej aliskiren w porównaniu do grupy placebo:¹¹

• Częstsze występowanie zgonów sercowo-naczyniowych
• Wyższa częstość udarów mózgu
• Zwiększona częstość zdarzeń niepożądanych, w tym ciężkich zdarzeń niepożądanych:
  • Hiperkaliemii
  • Niedociśnienia
  • Niewydolności nerek

Wyniki tych badań mają istotne znaczenie kliniczne i wpływają na zalecenia dotyczące stosowania inhibitorów ACE, w tym preparatu Acurenal, w określonych populacjach pacjentów, szczególnie z nefropatią cukrzycową.¹²