Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania produktu leczniczego ACTISEPT MED, zawierającego oktenidyny dichlorowodorek (0,10 g/100 g) i fenoksyetanol (2,00 g/100 g), wskazują na dobry profil bezpieczeństwa substancji czynnych, co zostało potwierdzone w licznych badaniach na modelach zwierzęcych. Przedstawione poniżej wyniki badań obejmują ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, wpływu na rozrodczość, potencjału rakotwórczego, mutagennego oraz tolerancji miejscowej.¹

Toksyczność ostra i przewlekła

Toksyczność po podaniu jednorazowym produktu leczniczego ACTISEPT MED została określona w badaniach na szczurach. Dawka śmiertelna LD₅₀ po jednorazowym podaniu doustnym wyniosła 45-50 mL/kg masy ciała, natomiast po podaniu dootrzewnowym (i.p.) – 10-12 mL/kg masy ciała. Warto podkreślić, że dawka 0,45 mL/kg przy podaniu dootrzewnowym była dobrze tolerowana i nie wywoływała żadnych objawów toksycznych.²

W badaniach na ranach skórnych zwierząt, po wielokrotnym naniesieniu preparatu nie obserwowano żadnych negatywnych objawów, co potwierdza dobrą tolerancję miejscową produktu.³

Toksyczność po podaniu wielokrotnym oceniano w różnych modelach zwierzęcych:

• Wielokrotne miejscowe zastosowanie oktenidyny dichlorowodorku na błony śluzowe jamy ustnej psów przez okres 4 tygodni nie wywołało żadnych reakcji toksycznych⁴
• U szczurów i psów po zastosowaniu doustnym przez okres 2-6 tygodni dawki 650 mg/kg oktenidyny dichlorowodorku stwierdzono jedynie poszerzenie jelita wskutek tworzenia się gazów, co jest typowym zjawiskiem dla substancji antybakteryjnych⁵
• W badaniach nad toksycznością po podaniach wielokrotnych zaobserwowano podwyższoną śmiertelność przy dawkach: od 2 mg/kg oktenidyny dichlorowodorku u myszy i psów oraz 8 mg/kg oktenidyny dichlorowodorku u szczurów. Zaobserwowano zapalne i krwotoczne uszkodzenia w obrębie płuc, choć przyczyna tych zmian pozostaje niejasna⁶

Toksyczny wpływ na rozrodczość i rozwój potomstwa

Oktenidyny dichlorowodorek był badany pod kątem potencjalnego wpływu na rozwój płodu i reprodukcję w różnych modelach zwierzęcych:

• U królików otrzymujących pojedyncze dawki 300 mg/kg (podawanie skórne) przez okres 13 dni nie stwierdzono żadnych objawów toksyczności ani u matek, ani u płodów⁷
• Dla oktenidyny dichlorowodorku u szczurów określono dawkę LD₅₀ = 800 mg/kg przy jednorazowym podaniu doustnym oraz dawkę LD₅₀ = 10 mg/kg przy jednorazowym podaniu dożylnym (i.v.)⁸
• Doświadczenia na ciężarnych szczurach i królikach nie wykazały embriotoksyczności ani teratogennego działania oktenidyny dichlorowodorku lub fenoksyetanolu⁹
• W badaniu wielopokoleniowym u szczurów nie stwierdzono negatywnego wpływu oktenidyny dichlorowodorku na rozrodczość zwierząt¹⁰

Potencjał rakotwórczy

Badania potencjału rakotwórczego wykazały:

• W dwuletnim badaniu na szczurach stwierdzono podwyższoną liczbę rozsianych komórek nowotworowych trzustki. Podwyższony wskaźnik komórek nowotworowych przypisano niewłaściwym zjawiskom wtórnym wywoływanym przez aktywność antybakteryjną oktenidyny dichlorowodorku¹¹
• U myszy, które otrzymywały preparat przez okres 18 miesięcy, nie stwierdzono żadnych dowodów na aktywność rakotwórczą, zarówno miejscową (związaną z miejscem zastosowania produktu), jak i ogólnoustrojową¹²
• Nie zaobserwowano objawów zatrucia związanych z ewentualną resorpcją zwrotną¹³

Potencjał mutagenny

Przeprowadzono kompleksową ocenę potencjału mutagennego substancji czynnych produktu. Nie stwierdzono właściwości mutagennych w następujących testach:

• Test Amesa
• Test na obecność komórek chłoniakowych u myszy
• Test oceniający aberracje chromosomowe
• Test mikrojądrowy oceniający zaburzenia genetyczne

Wszystkie powyższe testy dały negatywne wyniki, co potwierdza brak potencjału mutagennego substancji czynnych produktu leczniczego ACTISEPT MED.¹⁴

Tolerancja miejscowa

Badania tolerancji miejscowej wykazały:

• W teście Bühlera nie stwierdzono właściwości uczulających oktenidyny dichlorowodorku¹⁵
• Nie wykazano działań fotoalergizujących tej substancji czynnej¹⁶
• Produkt leczniczy stosowany na skórę nie wywoływał efektów pierwotnie drażniących czy uczulających¹⁷
• Po zakropleniu do worka spojówkowego oka królika zaobserwowano jedynie lekkie podrażnienia¹⁸