związek antronowy

Związki antronowe to grupa związków organicznych zawierających strukturę antrachinonu, szeroko występujących w świecie roślinnym. Mają one istotne znaczenie w medycynie ze względu na swoje właściwości lecznicze i działanie farmakologiczne.

Z medycznego punktu widzenia, związki antronowe wykazują działanie przeczyszczające, przeciwzapalne, przeciwbakteryjne i przeciwwirusowe. Ich mechanizm działania przeczyszczającego opiera się na stymulacji perystaltyki jelit oraz zwiększeniu wydzielania wody i elektrolitów do światła jelita, co przyspiesza pasaż jelitowy.

Związki antronowe występują naturalnie w wielu roślinach leczniczych, takich jak aloes, senes, kruszyna czy rzewień. Preparaty zawierające te związki są stosowane w leczeniu zaparć, jednak ich długotrwałe stosowanie może prowadzić do zaburzeń gospodarki elektrolitowej, utraty białka oraz zmian degeneracyjnych w miąższu okrężnicy (tzw. melanoza okrężnicy).

W praktyce klinicznej należy zachować ostrożność przy stosowaniu leków zawierających związki antronowe, szczególnie u kobiet w ciąży, podczas laktacji oraz u pacjentów z chorobami zapalnymi jelit. Związki te są również przedmiotem badań w kontekście potencjalnego działania przeciwnowotworowego.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Alax 10,0-15,0 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na aloinę/tabletkę

Lek Alax, zawierający wysuszony sok z liści aloesu (Aloe capensis) oraz suchy wyciąg z kory kruszyny (Frangulae corticis extractum siccum), nie był bezpośrednio badany farmakokinetycznie, jednak właściwości farmakokinetyczne oszacowano na podstawie poszczególnych składników. Jedna tabletka zawiera 10-15 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na aloinę. β-O-glikozydy z kory kruszyny nie ulegają wchłanianiu w górnym odcinku przewodu pokarmowego, a ich aktywne metabolity (reina, emodyna, chryzofanol) powstają w jelicie grubym pod wpływem bakterii jelitowych. Podobnie aloiny i aloe-emodyny z aloesu metabolizowane są przez bakterie Eubacterium sp. do aktywnych form antronowych, które wchłaniają się w niewielkim stopniu (<10%). Metabolity te ulegają dalszemu metabolizmowi wątrobowemu (utlenianie, sprzęganie) i są eliminowane głównie przez nerki z moczem w postaci glukuronianów i siarczanów.
aglikon antrachinowy, Aloe capensis, aloe-emodyna, aloe-emodyna-9-antron, aloina, aloinozyd, alona przylądkowa, antron-9-emodyna, biodostępność, biotransformacja, chryzofanol, emodyna, Eubacterium, farmakokinetyka, glukuronian, hydroksyaloina, jelito grube, kora kruszyny, metabolizm bakteryjny, metabolizm wątrobowy, mleko kobiece, reina, siarczan, sprzęganie, utlenianie, związek antronowy, związki antranoidowe, β-O-glikozyd
Leksykon substancji czynnych
Aloes – Właściwości farmakokinetyczne

Aloes (Aloe capensis) zawiera glikozydy antranoidowe, takie jak aloiny, które nie ulegają wchłanianiu w górnym odcinku przewodu pokarmowego, lecz są metabolizowane przez bakterie jelita grubego (m.in. Eubacterium sp., szczep BAR) do aktywnych antronów, w tym aloe-emodyny-9-antronu. W preparacie ALAX jedna tabletka zawiera 10-15 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na aloinę, co odpowiada standardowej dawce leczniczej. Wchłanianie aktywnych metabolitów jest ograniczone (<10% dla antronu reiny, 20-25% dla aloe-emodyny), a ich biodostępność jest dodatkowo zmniejszona przez szybki metabolizm oksydacyjny i sprzęganie. Metabolity te ulegają dalszym przemianom do glukuronianów i siarczanów, a ich wydalanie następuje głównie z moczem, analogicznie do innych antranoidów, takich jak te z kory kruszyny.
aloe-emodyna-9-antron, aloes przylądkowy, aloina, antron reiny, bariera biologiczna, biodostępność, biotransformacja, dawka doustna, działanie przeczyszczające, enzym bakteryjny, enzym trawienny, glukuronian, górny odcinek przewodu pokarmowego, jelito grube, kora kruszyny, metabolizm ogólnoustrojowy, mleko kobiece, przenikanie przez łożysko, sok z aloesu, substancja czynna, właściwość farmakokinetyczna, wyciąg z kory kruszyny, wydalanie metabolitów, związek antranoidowy, związek antronowy

związek antronowy

Powiązane wpisy

Właściwości farmakokinetyczne – Alax 10,0-15,0 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na aloinę/tabletkę

Aloes – Właściwości farmakokinetyczne