działanie alfa-adrenomimetyczne

Działanie alfa-adrenomimetyczne (alfa-mimetyczne) odnosi się do aktywacji receptorów alfa-adrenergicznych, które są częścią układu współczulnego. Ten rodzaj działania farmakologicznego powoduje przede wszystkim skurcz mięśni gładkich naczyń krwionośnych (wazokonstrykcję), co prowadzi do zwiększenia oporu obwodowego i podwyższenia ciśnienia tętniczego.

Leki o działaniu alfa-adrenomimetycznym dzielą się na selektywne (działające głównie na receptory alfa-1 lub alfa-2) oraz nieselektywne. Receptory alfa-1 występują głównie w mięśniach gładkich naczyń i powodują ich skurcz, natomiast receptory alfa-2 zlokalizowane są presynaptycznie i ich pobudzenie hamuje uwalnianie noradrenaliny (efekt ujemnego sprzężenia zwrotnego).

W praktyce klinicznej leki alfa-adrenomimetyczne znajdują zastosowanie w leczeniu niedociśnienia, wstrząsu, hipotensji ortostatycznej oraz jako dodatek do leków miejscowo znieczulających (poprzez zwężenie naczyń krwionośnych przedłużają czas działania i zmniejszają krwawienie). Przykładami leków o działaniu alfa-adrenomimetycznym są fenylefryna, klonidyna, midodrina oraz oksymetazolina stosowana w kroplach do nosa i oczu.

Istotnym aspektem farmakoterapii z wykorzystaniem alfa-adrenomimetyków jest monitorowanie ciśnienia tętniczego, ponieważ leki te mogą powodować nadciśnienie, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego. Inne działania niepożądane mogą obejmować odruchową bradykardię, zmniejszenie przepływu nerkowego oraz niedokrwienie tkanek obwodowych.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl