przewlekła zapalna choroba jelita grubego
Przewlekła zapalna choroba jelita grubego (najczęściej wrzodziejące zapalenie jelita grubego) to schorzenie autoimmunologiczne charakteryzujące się przewlekłym procesem zapalnym, który obejmuje błonę śluzową jelita grubego. Choroba zwykle rozpoczyna się w odbytnicy i może rozprzestrzeniać się proksymalnie, obejmując fragment lub całe jelito grube.
Patogeneza choroby nie została do końca poznana, ale obejmuje złożone interakcje między czynnikami genetycznymi, środowiskowymi, mikrobiologicznymi i immunologicznymi. Choroba przebiega z okresami zaostrzeń i remisji, a jej główne objawy to biegunka z domieszką krwi i śluzu, bóle brzucha, nagłe parcia na stolec oraz ogólne osłabienie.
Diagnostyka przewlekłej zapalnej choroby jelita grubego opiera się na badaniu klinicznym, badaniach laboratoryjnych (m.in. CRP, OB, kalprotektyna kałowa), endoskopowych (kolonoskopia z pobraniem wycinków) oraz obrazowych (USG, TK, MR). Leczenie jest wielokierunkowe i obejmuje farmakoterapię (aminosalicylany, kortykosteroidy, leki immunosupresyjne, leki biologiczne), a w przypadkach opornych na leczenie zachowawcze – interwencję chirurgiczną.
Pacjenci z przewlekłymi zapalnymi chorobami jelita grubego wymagają regularnej kontroli medycznej ze względu na zwiększone ryzyko rozwoju raka jelita grubego. Istotną rolę w prowadzeniu chorych odgrywa także leczenie wspomagające, dieta oraz wsparcie psychologiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Mesalazyna – Właściwości farmakokinetyczne
Mesalazyna (kwas 5-aminosalicylowy, 5-ASA) wykazuje zmienną farmakokinetykę zależną od postaci farmaceutycznej, dawki oraz miejsca podania, z wchłanianiem wynoszącym zazwyczaj 5-20%. Po podaniu doustnym w dawce 500 mg trzy razy dziennie u pacjentów z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego, stężenia 5-ASA i acetylomesalazyny w osoczu wynoszą odpowiednio 0,7 µg/ml i 1,2 µg/ml. Maksymalne stężenia w osoczu przy postaciach o przedłużonym uwalnianiu osiągane są po około 5 godzinach. Wchłanianie jest opóźnione przez wysokotłuszczowe posiłki, które zwiększają ogólnoustrojową ekspozycję (Cmax o 91%, AUC o 16%). Mesalazyna wiąże się umiarkowanie z białkami osocza (43%), a jej metabolit acetylowany silniej (78-83%). Objętość dystrybucji wynosi około 18-25 L, a okres półtrwania mesalazyny to 0,7-2,4 godziny, natomiast metabolitu 7-12 godzin. Wydalanie odbywa się głównie przez nerki (klirens nerkowy mesalazyny 1,8-6,4 L/godz., metabolitu 12-15 L/godz.) oraz kał, z udziałem acetylacji w jelitach i wątrobie. Nie obserwowano kumulacji przy długotrwałym stosowaniu wlewów doodbytniczych (1-4 g/dobę).
acetylacja, acetylomesalazyna, acetylowana mesalazyna, choroba zapalna jelit, czopek z mesalazyną, farmakokinetyka, filtracja kłębuszkowa, klirens nerkowy, kwas 5-aminosalicylowy, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, N-acetylotransferaza-1, objętość dystrybucji, okres półtrwania, przewlekła zapalna choroba jelita grubego, sprzężenie z kwasem glukuronowym, tabletka dojelitowa, wiązanie z białkami osocza, wlew doodbytniczy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydalanie cewkowe, zawiesina doodbytnicza