parkinsonizm objawowy

Parkinsonizm objawowy, zwany również parkinsonizmem wtórnym, to zespół objawów podobnych do choroby Parkinsona, które są spowodowane przez określoną przyczynę zewnętrzną lub inną chorobę. W przeciwieństwie do idiopatycznej choroby Parkinsona, gdzie przyczyna degeneracji neuronów dopaminergicznych jest nieznana, w parkinsonizmie objawowym czynnik etiologiczny można zidentyfikować.

Najczęstsze przyczyny parkinsonizmu objawowego obejmują leki (szczególnie antagoniści dopaminy, w tym neuroleptyki i niektóre leki przeciwwymiotne), toksyny (np. tlenek węgla, mangan, metanol), infekcje ośrodkowego układu nerwowego, urazy głowy, wodogłowie normotensyjne, guzy mózgu oraz choroby neurodegeneracyjne inne niż choroba Parkinsona, takie jak zanik wieloukładowy czy postępujące porażenie nadjądrowe.

Objawy parkinsonizmu objawowego obejmują charakterystyczną tetradę: drżenie spoczynkowe, sztywność mięśniową, bradykinezję (spowolnienie ruchowe) oraz zaburzenia postawy i chodu. W zależności od przyczyny, parkinsonizm objawowy może rozwijać się szybciej niż idiopatyczna choroba Parkinsona, często wykazuje symetryczne objawy oraz może towarzyszyć mu szereg innych objawów neurologicznych specyficznych dla choroby podstawowej.

Diagnostyka parkinsonizmu objawowego opiera się na dokładnym wywiadzie (szczególnie dotyczącym przyjmowanych leków i ekspozycji na toksyny), badaniu neurologicznym, badaniach obrazowych mózgu (MRI, CT) oraz badaniach laboratoryjnych. Kluczowe jest różnicowanie z idiopatyczną chorobą Parkinsona, gdyż wpływa to na strategię terapeutyczną.

Leczenie parkinsonizmu objawowego jest ukierunkowane przede wszystkim na usunięcie przyczyny (odstawienie wywołującego leku, leczenie infekcji, usunięcie guza itp.). Odpowiedź na leki dopaminergiczne (L-DOPA) jest zwykle gorsza niż w idiopatycznej chorobie Parkinsona. Rokowanie zależy od przyczyny parkinsonizmu objawowego – w niektórych przypadkach, po wyeliminowaniu czynnika wywołującego, możliwe jest całkowite ustąpienie objawów.