martwica jałowa głowy kości udowej
Martwica jałowa głowy kości udowej (inaczej jałowa martwica głowy kości udowej lub osteonekroza) to choroba polegająca na obumieraniu tkanki kostnej głowy kości udowej z powodu zaburzenia jej ukrwienia. Proces ten prowadzi do zniszczenia struktury kości, jej zapadania się, a w konsekwencji do rozwoju zmian zwyrodnieniowych stawu biodrowego.
Etiologia schorzenia jest wieloczynnikowa i obejmuje: stosowanie glikokortykosteroidów, nadużywanie alkoholu, urazy, choroby układowe (toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów), zaburzenia krzepnięcia, hiperlipidemia oraz przebyte napromienianie. U około 25% pacjentów przyczyna pozostaje nieznana (martwica idiopatyczna).
Klinicznie choroba objawia się narastającym bólem w pachwinie, promieniującym do uda i kolana, który nasila się podczas obciążania kończyny i aktywności fizycznej. W zaawansowanych stadiach obserwuje się ograniczenie ruchomości stawu biodrowego i utykanie. Diagnostyka obejmuje badania obrazowe: RTG (widoczne w zaawansowanym stadium), MRI (metoda z wyboru, wykrywa wczesne zmiany) oraz scyntygrafię kości.
Leczenie zależy od stadium zaawansowania choroby. We wczesnych stadiach stosuje się leczenie zachowawcze (odciążenie stawu, leki przeciwbólowe, bifosfoniany) oraz małoinwazyjne zabiegi operacyjne (dekompresja rdzenia kostnego, przeszczepy unaczynienia). W zaawansowanych stadiach z deformacją głowy kości udowej wskazana jest alloplastyka stawu biodrowego, która przynosi najlepsze długoterminowe efekty terapeutyczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzona dysplazja stawu biodrowego – Zapobieganie i profilaktyka
Wrodzona dysplazja stawu biodrowego (DDH) to spektrum nieprawidłowości rozwojowych stawu biodrowego, od dysplazji po zwichnięcie, z kluczową rolą wczesnej diagnostyki i leczenia. Czynniki ryzyka obejmują płeć żeńską, położenie miednicowe, pierwsze dziecko, wywiad rodzinny, oligohydramnion oraz ograniczoną przestrzeń wewnątrzmaciczną. Profilaktyka opiera się na bezpiecznym owijaniu niemowląt, umożliwiającym swobodny ruch bioder (zgięcie i odwiedzenie), oraz stosowaniu śpiworków z luźną kieszenią na nóżki. Badania przesiewowe obejmują manewry Ortolaniego i Barlowa, regularne kontrole oraz ultrasonografię u dzieci z czynnikami ryzyka. Zalecenia Amerykańskiej Akademii Pediatrii i Północnoamerykańskiego Towarzystwa Ortopedii Dziecięcej wskazują na konieczność badań ultrasonograficznych u niemowląt z wieloma czynnikami ryzyka, a w niektórych krajach stosuje się powszechne USG przesiewowe.
badanie fizykalne, badanie przesiewowe, badanie radiologiczne, badanie ultrasonograficzne, dysplazja resztkowa, dysplazja stawu biodrowego, endoprotezoplastyka stawu biodrowego, leczenie zachowawcze, martwica jałowa głowy kości udowej, oligohydramnion, ortotyka, płyn owodniowy, położenie miednicowe, śpiworek niemowlęcy, szelki Pavlika, szyna odwodząca, technika owijania, wrodzona dysplazja stawu biodrowego, zmiany zwyrodnieniowe stawu biodrowego, zwichnięcie - Leksykon chorób i schorzeń
Przemijające zapalenie błony maziowej stawu biodrowego – Diagnostyka i diagnoza
Przemijające zapalenie błony maziowej stawu biodrowego (irritable hip) jest najczęstszą przyczyną bólu biodra i utykania u dzieci w wieku 3-10 lat, z przewagą chłopców (stosunek 2:1). Charakteryzuje się nagłym, jednostronnym bólem biodra, ograniczeniem ruchomości (szczególnie rotacji wewnętrznej) oraz obecnością wysięku w stawie widocznym w USG. Parametry zapalne, takie jak CRP, OB i leukocytoza, są zwykle prawidłowe lub nieznacznie podwyższone (CRP < 20 mg/l, OB < 40 mm/h, leukocyty ≤ 12 000/mm³). Diagnostyka opiera się na wykluczeniu septycznego zapalenia stawu biodrowego, które cechuje się gorączką > 38,5°C, znacznie podwyższonymi parametrami zapalnymi, złym stanem ogólnym dziecka oraz ropnym płynem stawowym (> 50 000 leukocytów/mm³). RTG jest zwykle prawidłowe, ale służy do wykluczenia innych patologii, natomiast USG jest złotym standardem w wykrywaniu wysięku i prowadzeniu aspiracji płynu stawowego.
antybiotykoterapia, aspiracja płynu stawowego, badanie fizykalne, badanie mikrobiologiczne, białko C-reaktywne, choroba Perthesa, irritable hip, kryteria Kochera, leukocyty, martwica jałowa głowy kości udowej, młodzieńcza spondyloartropatia, morfologia krwi, niesteroidowe leki przeciwzapalne, obrzęk szpiku kostnego, odczyn Biernackiego, parametry zapalne, przemijające zapalenie błony maziowej stawu biodrowego, rezonans magnetyczny, scyntygrafia kości, septyczne zapalenie stawu biodrowego, ultrasonografia, utykanie, wysięk w stawie, zapalenie kości i szpiku, złoty standard, złuszczenie głowy kości udowej