wścieklizna
Wskazanie
Wścieklizna jest śmiertelną chorobą zakaźną wywoływaną przez wirus RNA z rodzaju Lyssavirus. Zakażenie następuje głównie poprzez pogryzienie przez zakażone zwierzę, a wirus rozprzestrzenia się wzdłuż nerwów obwodowych do ośrodkowego układu nerwowego. Okres inkubacji może trwać od kilku dni do ponad roku, choć najczęściej wynosi 1-3 miesiące.
Choroba objawia się początkowo niespecyficznymi symptomami, takimi jak gorączka, bóle głowy, osłabienie i uczucie niepokoju. W miarę postępu infekcji pojawiają się objawy neurologiczne: wodowstręt (hydrofobia), ślinotok, skurcze mięśni, pobudzenie, drgawki, a w końcowej fazie – paraliż, śpiączka i śmierć. Po wystąpieniu objawów neurologicznych wścieklizna jest prawie zawsze śmiertelna.
Postępowanie po ekspozycji na wirus wścieklizny obejmuje natychmiastowe oczyszczenie rany oraz profilaktykę poekspozycyjną. W Polsce stosuje się szczepionki przeciw wściekliźnie takie jak Rabipur czy Verorab, a w przypadku głębokich ran lub pogryzień w obszarach bogatych w unerwienie dodatkowo podaje się swoistą immunoglobulinę przeciwko wirusowi wścieklizny (dostępną jako Favirab).
Największą trudnością w leczeniu wścieklizny jest fakt, że po wystąpieniu objawów klinicznych praktycznie nie ma skutecznej terapii. W nielicznych przypadkach przeżycia stosowano protokół Milwaukee, obejmujący wprowadzenie pacjenta w śpiączkę farmakologiczną i podawanie leków przeciwwirusowych, jednak jego skuteczność jest kontrowersyjna. Dlatego kluczowa jest szybka profilaktyka poekspozycyjna, która musi być wdrożona jak najszybciej po potencjalnej ekspozycji, najlepiej w ciągu 24 godzin.
Dodatkowym wyzwaniem jest diagnostyka, gdyż pewne rozpoznanie wścieklizny za życia pacjenta jest trudne. W związku z tym podejrzenie ekspozycji na wirus wścieklizny powinno być traktowane jako stan wymagający natychmiastowej interwencji medycznej, niezależnie od pewności co do zakażenia zwierzęcia.
Lista leków z tym wskazaniem
-
Verorab – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań – 3,25 j.m. wirusa wścieklizny, szczep Wistar Rabies PM/WI38 1503-3M (inaktywowany)/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Preparat zawiera inaktywowany wirus wścieklizny szczepu Wistar Rabies, namnażany w komórkach VERO, oraz substancje pomocnicze, w tym fenyloalaninę. Stosowany jest w celu zapobiegania wściekliźnie u osób narażonych na ryzyko zakażenia przed i po ekspozycji na wirusa. Szczepionka dedykowana jest pracownikom laboratoriów, lekarzom weterynarii, opiekunom zwierząt oraz osobom podróżującym do obszarów endemiczych. Preparat podaje się w postaci zawiesiny do wstrzykiwań, przygotowanej z proszku i rozpustnika.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna -
Rabipur – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce – nie mniej niż 2,5 j.m. wirusa wścieklizny, szczep Flury LEP (inaktywowany); 1 dawka (1 ml)
Jest to szczepionka przeciw wściekliźnie zawierająca inaktywowany wirus szczepu Flury LEP namnażany na oczyszczonych komórkach zarodków kurzych. Preparat zawiera również pozostałości białek jaja kurzego, ludzką albuminę osoczową oraz śladowe ilości antybiotyków. Stosuje się ją do czynnego uodpornienia osób w każdym wieku, zarówno w profilaktyce przed ekspozycją, jak i po ekspozycji na wirusa wścieklizny. Szczepionkę podaje się w formie roztworu do wstrzykiwań po sporządzeniu z proszku i rozpuszczalnika.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna