krwotok spowodowany podaniem leku fibrynolitycznego
Wskazanie

Krwotok spowodowany podaniem leku fibrynolitycznego to poważne powikłanie terapii trombolitycznej, występujące jako konsekwencja nadmiernego rozpuszczenia skrzepów krwi. Leki fibrynolityczne, takie jak alteplaza, streptokinaza czy tenekteplaza, stosowane są w leczeniu stanów zakrzepowo-zatorowych (zawał serca, udar niedokrwienny mózgu, zatorowość płucna), jednak ich działanie może prowadzić do zaburzeń homeostazy i niekontrolowanego krwawienia.

Krwotoki po lekach fibrynolitycznych mogą wystąpić zarówno w miejscu podania leku, jak i w odległych lokalizacjach. Szczególnie niebezpieczne są krwawienia wewnątrzczaszkowe, z przewodu pokarmowego oraz krwotoki zaotrzewnowe. Czynniki ryzyka obejmują: zaawansowany wiek, niską masę ciała, nadciśnienie tętnicze, wcześniejsze epizody krwawień, jednoczesne stosowanie leków przeciwkrzepliwych oraz zaburzenia funkcji nerek i wątroby.

W leczeniu krwotoków spowodowanych podaniem leków fibrynolitycznych stosuje się preparaty krwiopochodne, w tym koncentraty czynników krzepnięcia oraz świeżo mrożone osocze (FFP). Na polskim rynku dostępne są: Octaplex, Prothromplex, NovoSeven (rekombinowany czynnik VIIa) oraz Fibryga lub Riastap (koncentrat fibrynogenu). W zależności od nasilenia krwawienia, konieczne może być także podanie koncentratu krwinek czerwonych (KKCz) oraz płytek krwi.

Dodatkowo stosuje się leki przeciwfibrynolityczne, które hamują działanie aktywatorów plazminogenu. W Polsce dostępne są kwas traneksamowy (Exacyl, Cyclokapron) oraz kwas aminokapronowy (Amicar). W ciężkich przypadkach może być konieczne wykonanie pilnej interwencji chirurgicznej w celu zatamowania krwawienia oraz leczenie objawowe, mające na celu stabilizację parametrów hemodynamicznych.

Największe trudności w leczeniu pacjentów z krwotokiem po lekach fibrynolitycznych to przede wszystkim konieczność szybkiego działania przy jednoczesnym balansowaniu między ryzykiem dalszego krwawienia a ryzykiem ponownego zakrzepu. Wyzwaniem jest także brak swoistego antidotum dla większości leków fibrynolitycznych oraz trudności w monitorowaniu parametrów układu krzepnięcia w warunkach nagłych. Dodatkowym problemem jest częsta konieczność przerwania leczenia zasadniczej choroby (np. zawału), co może pogorszyć rokowanie długoterminowe pacjenta.