dna samoistna
Wskazanie

Dna samoistna (inaczej: dna pierwotna lub idiopatyczna) to przewlekła choroba metaboliczna charakteryzująca się zwiększonym stężeniem kwasu moczowego we krwi (hiperurykemia), które prowadzi do odkładania się kryształów moczanu sodu w tkankach, szczególnie w stawach. Przyczyną dny samoistnej jest najczęściej zaburzenie wydalania kwasu moczowego przez nerki lub zwiększona jego produkcja w organizmie, bez wyraźnej przyczyny wtórnej.

Typowe objawy dny samoistnej to nawracające ostre napady zapalenia stawów, najczęściej pierwszego stawu śródstopno-paliczkowego (tzw. podagra), ale również innych stawów, np. kolanowego, skokowego czy nadgarstka. Napad dny charakteryzuje się nagłym początkiem, silnym bólem, obrzękiem, zaczerwienieniem i ograniczeniem ruchomości stawu. W przebiegu nieleczonej choroby mogą się tworzyć guzy dnawe (tophi) oraz dochodzi do uszkodzenia nerek i rozwoju kamicy moczowej.

W leczeniu dny samoistnej stosuje się kilka grup leków. W ostrych napadach wykorzystuje się niesteroidowe leki przeciwzapalne (np. Diclac, Dicloberl, Majamil), kolchicynę (Colchicum-Dispert) oraz glikokortykosteroidy (Metypred, Depo-Medrol). W leczeniu przewlekłym stosuje się leki obniżające stężenie kwasu moczowego – inhibitory oksydazy ksantynowej (Milurit, Argadopin, Allopurinolum) oraz leki urykozuryczne zwiększające wydalanie kwasu moczowego przez nerki (Probenecid – dostępny w imporcie docelowym). W cięższych przypadkach lub przy nietolerancji allopurynolu można zastosować febuksostat (Adenuric).

Największe trudności w leczeniu dny samoistnej obejmują niedostateczną współpracę pacjentów, którzy często przerywają terapię po ustąpieniu ostrych objawów, nie stosując się do zaleceń długoterminowego leczenia hiperurykemii. Problem stanowi również występowanie napadów dny w początkowym okresie wprowadzania leków obniżających stężenie kwasu moczowego, co może zniechęcać pacjentów do kontynuacji leczenia. Dodatkowym wyzwaniem jest konieczność modyfikacji stylu życia (redukcja masy ciała, ograniczenie alkoholu, dieta z ograniczeniem puryn), co pacjenci często lekceważą. Leczenie komplikują też choroby współistniejące, takie jak nadciśnienie tętnicze, cukrzyca czy niewydolność nerek, które mogą wpływać na wybór terapii i zwiększać ryzyko interakcji lekowych.