Dawkowanie i sposób podawania
Triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha

Dawkowanie i sposób podawania triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha

Triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha (MCT) stanowią istotny składnik emulsji tłuszczowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym. Dawkowanie tej substancji wymaga dokładnego dostosowania do indywidualnych potrzeb pacjenta, z uwzględnieniem jego stanu klinicznego, masy ciała oraz zapotrzebowania energetycznego. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania i sposobu podawania triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha w różnych produktach leczniczych i grupach pacjentów.¹

Dawkowanie u pacjentów dorosłych

U pacjentów dorosłych dawkowanie triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha powinno być indywidualnie dostosowane do zapotrzebowania energetycznego i stanu klinicznego pacjenta. W zależności od stosowanego preparatu, zalecenia dawkowania mogą się różnić.²

W przypadku produktu Lipidem, który zawiera triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha w stężeniu 100 g/1000 ml emulsji (co stanowi 10% całości), standardowa dawka wynosi od 0,7 do 1,5 g lipidów/kg masy ciała/dobę. W sytuacjach gdy pacjent ma zwiększone zapotrzebowanie energetyczne lub zwiększone zużycie tłuszczów (np. w chorobie nowotworowej), maksymalna dawka może wynosić 2,0 g lipidów/kg masy ciała/dobę.³

Natomiast podczas długotrwałego żywienia pozajelitowego prowadzonego w warunkach domowych (powyżej 6 miesięcy) oraz u pacjentów z zespołem krótkiego jelita, podaż lipidów nie powinna przekraczać 1,0 g/kg masy ciała/dobę. ^{6 miesięcy) oraz u pacjentów z zespołem krótkiego jelita podaż podawanych dożylnie lipidów nie powinna przekraczać 1,0 g/kg mc./dobę.”>4}

Dla pacjenta o masie ciała 70 kg, maksymalna dawka dobowa 2,0 g lipidów/kg masy ciała/dobę odpowiada dawce 700 ml produktu Lipidem.⁵

W produktach takich jak SmofKabiven, SmofKabiven EF, SmofKabiven Low Osmo Peripheral oraz SmofKabiven Nutribase, które zawierają mieszaninę różnych emulsji tłuszczowych, w tym triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha, dozowanie opiera się na całkowitej zawartości lipidów. W tych produktach dawkowanie powinno uwzględniać zdolność pacjenta do eliminacji tłuszczów oraz zapotrzebowanie na substancje odżywcze i energetyczne.^{6 7}

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

U dzieci i młodzieży dawkowanie triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha również wymaga indywidualnego podejścia, z uwzględnieniem wieku, masy ciała i stanu klinicznego.⁸

W przypadku wcześniaków, noworodków urodzonych o czasie, niemowląt i małych dzieci, nie zaleca się przekraczania dawki dobowej 2,0-3,0 g lipidów/kg masy ciała/dobę. W tej grupie pacjentów dobowa dawka lipidów powinna być podawana w infuzji ciągłej przez około 24 godziny.⁹

Dla dzieci w wieku 2-11 lat stosujących preparaty SmofKabiven, SmofKabiven EF, SmofKabiven Low Osmo Peripheral czy SmofKabiven Nutribase, dawkowanie powinno być regularnie dostosowywane do indywidualnych potrzeb dziecka, które mogą znacznie różnić się od potrzeb pacjentów dorosłych.^{10 11}

U młodzieży w wieku od 12 do 16/18 lat, dawkowanie może być takie samo jak u dorosłych pacjentów.^{12 13}

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

U pacjentów w podeszłym wieku zasadniczo stosuje się takie same dawkowanie jak u pozostałych dorosłych. Należy jednak zachować ostrożność u pacjentów z chorobami współistniejącymi, takimi jak niewydolność serca lub nerek, które często występują u pacjentów w podeszłym wieku.¹⁴

Szczególną ostrożność należy również zachować u pacjentów z cukrzycą, zaburzeniami czynności serca, nerek lub wątroby. W przypadku tych pacjentów konieczne może być dostosowanie dawkowania zgodnie z indywidualnymi potrzebami i stanem klinicznym.¹⁵

Szybkość infuzji

Szybkość infuzji preparatów zawierających triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha jest kluczowym parametrem warunkującym bezpieczeństwo terapii i powinna być ściśle kontrolowana. Infuzję należy zawsze podawać z najmniejszą możliwą szybkością.¹⁶

Podczas pierwszych 15 minut infuzji, szybkość podawania powinna wynosić jedynie 50% maksymalnej planowanej szybkości infuzji. Pacjenci powinni być dokładnie monitorowani w celu wykrycia potencjalnych działań niepożądanych.¹⁷

Dla pacjentów dorosłych maksymalna szybkość infuzji lipidów wynosi do 0,15 g lipidów/kg masy ciała/godzinę. Przykładowo, dla pacjenta o masie ciała 70 kg, stosującego produkt Lipidem, odpowiada to maksymalnej szybkości infuzji 52,5 ml na godzinę, co przekłada się na podaż 10,5 g lipidów na godzinę.¹⁸

U wcześniaków, noworodków urodzonych o czasie, niemowląt i małych dzieci maksymalna szybkość infuzji również wynosi do 0,15 g lipidów/kg masy ciała/godzinę.¹⁹

W przypadku produktów złożonych zawierających triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha (SmofKabiven i pochodne), maksymalna szybkość infuzji dla dorosłych wynosi:²⁰

• dla tłuszczów: 0,15 g/kg mc./godzinę
• dla aminokwasów: 0,1 g/kg mc./godzinę
• dla glukozy: 0,25 g/kg mc./godzinę

²¹

W zależności od preparatu, przekłada się to na maksymalną całkowitą szybkość infuzji:^{22 23 24}

• SmofKabiven: do 2,0 ml/kg mc./godzinę (co odpowiada 0,08 g tłuszczów/kg mc./godzinę)
• SmofKabiven Low Osmo Peripheral: do 3,7 ml/kg mc./godz. (co odpowiada 0,13 g tłuszczów/kg mc./godz.)
• SmofKabiven Nutribase: do 2,8 ml/kg mc./godzinę (co odpowiada 0,11 g tłuszczów/kg mc./godzinę)

²⁵

U dzieci w wieku 2-11 lat, maksymalna szybkość infuzji dla produktów złożonych wynosi:^{26 27 28}

• SmofKabiven: do 2,4 ml/kg mc./godzinę (co odpowiada 0,09 g tłuszczów/kg mc./godzinę)
• SmofKabiven Low Osmo Peripheral: do 4,0 ml/kg mc./godzinę (co odpowiada 0,14 g tłuszczów/kg mc./godzinę)
• SmofKabiven Nutribase: do 3,4 ml/kg mc./godzinę (co odpowiada 0,13 g tłuszczów/kg mc./godzinę)

²⁹

Czas trwania infuzji i leczenia

Zalecany czas trwania infuzji dla preparatów zawierających triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha różni się w zależności od produktu i grupy pacjentów:^{30 31 32}

• Dla produktu Lipidem: ponieważ doświadczenie kliniczne dotyczące długotrwałego stosowania jest ograniczone, normalnie nie należy go podawać dłużej niż przez tydzień. Jeśli wskazane jest dłuższe żywienie pozajelitowe z użyciem emulsji tłuszczowych, Lipidem można podawać przez dłuższy okres, pod warunkiem odpowiedniego monitorowania.³³
• Dla produktów SmofKabiven, SmofKabiven EF: zalecany czas trwania infuzji wynosi od 14 do 24 godzin.^{34 35}
• Dla produktu SmofKabiven Low Osmo Peripheral: zalecany czas trwania infuzji wynosi od 12 do 24 godzin.³⁶
• Dla produktu SmofKabiven Nutribase: zalecany czas trwania infuzji wynosi od 6,5 do 24 godzin.³⁷

U dzieci, w przypadku zastosowania maksymalnej zalecanej szybkości infuzji, czas jej trwania podlega dodatkowym ograniczeniom:^{38 39 40}

• SmofKabiven: nie powinien przekraczać 14 godzin 30 minut
• SmofKabiven Low Osmo Peripheral: nie powinien przekraczać 10 godzin
• SmofKabiven Nutribase: nie powinien przekraczać 11 godzin 45 minut

Sposób podawania

Triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha, jako składnik emulsji tłuszczowych, podawane są dożylnie. W zależności od rodzaju preparatu i stężenia, infuzja może być podawana do żył obwodowych lub centralnych.⁴¹

Produkt Lipidem może być podawany zarówno do żył obwodowych, jak i centralnych. Emulsje tłuszczowe mogą być podawane osobno jako element całkowitego żywienia pozajelitowego. W przypadku podawania emulsji tłuszczowych jednocześnie z roztworami aminokwasów i węglowodanów, zaleca się stosowanie trójnika typu Y lub złącza omijającego, które powinno być umieszczone jak najbliżej pacjenta.⁴²

Produkty SmofKabiven i SmofKabiven EF podaje się jako infuzję do żyły centralnej.^{43 44}

Produkt SmofKabiven Low Osmo Peripheral można podawać zarówno do żyły obwodowej, jak i centralnej.⁴⁵

Produkt SmofKabiven Nutribase podaje się jako infuzję do żyły centralnej.⁴⁶

Podczas stosowania u noworodków i dzieci w wieku poniżej 2 lat, roztwór (w butelce i zestawie do podawania) należy chronić przed światłem do momentu zakończenia podawania.⁴⁷

Tabela dawkowania triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha

Szczegółowe zalecenia dotyczące stosowania produktów zawierających triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha

Lipidem

Produkt Lipidem zawiera 100 g triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha na 1000 ml emulsji. Dodatkowo zawiera 80 g oczyszczonego oleju sojowego oraz 20 g triglicerydów kwasów omega-3. Całkowita zawartość triglicerydów wynosi 200 mg/ml (20%).⁴⁸

Maksymalna dawka dobowa lipidów wynosi 2,0 g/kg mc./dobę, co dla pacjenta o masie 70 kg odpowiada 700 ml produktu Lipidem. Podczas pierwszych 15 minut infuzji należy podawać produkt z szybkością stanowiącą 50% planowanej maksymalnej szybkości. Maksymalna szybkość infuzji lipidów wynosi 0,15 g/kg mc./godz.⁴⁹

Normalnie nie należy podawać produktu Lipidem dłużej niż przez tydzień, chyba że wskazane jest dłuższe żywienie pozajelitowe. W takim przypadku konieczne jest odpowiednie monitorowanie pacjenta.⁵⁰

Preparaty SmofKabiven

Preparaty SmofKabiven, SmofKabiven EF, SmofKabiven Low Osmo Peripheral oraz SmofKabiven Nutribase to złożone preparaty do żywienia pozajelitowego zawierające roztwory aminokwasów, glukozy oraz emulsje tłuszczowe, w tym triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha.^{51 52}

W każdym z tych preparatów triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha stanowią część składową emulsji tłuszczowej, na równi z oczyszczonym olejem sojowym, oczyszczonym olejem z oliwek oraz olejem rybim bogatym w kwasy omega-3.^{53 54}

Dawkowanie preparatów SmofKabiven i pochodnych uzależnione jest od zdolności pacjenta do eliminacji tłuszczów oraz zapotrzebowania na substancje odżywcze i energetyczne. Dla każdego z produktów określono maksymalną zalecaną szybkość infuzji oraz zalecany czas trwania infuzji.⁵⁵

Produkty SmofKabiven i SmofKabiven EF podaje się wyłącznie do żyły centralnej, natomiast SmofKabiven Low Osmo Peripheral można podawać zarówno do żyły obwodowej, jak i centralnej.^{56 57}

W celu zapewnienia pełnego żywienia pozajelitowego, do produktów SmofKabiven i pochodnych należy dodawać mikroelementy, witaminy i ewentualnie elektrolity, odpowiednio do potrzeb pacjenta.^{58 59}

Dawkowanie w specjalnych populacjach pacjentów

W pewnych populacjach pacjentów dawkowanie triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha wymaga specjalnego dostosowania i wzmożonego monitorowania.

Pacjenci otyli

U otyłych pacjentów wielkość dawki triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha, jak i całej emulsji tłuszczowej, należy obliczać na podstawie szacunkowej, prawidłowej masy ciała, a nie rzeczywistej masy ciała pacjenta.^{60 61 62}

Pacjenci z zaburzeniami metabolicznymi

U pacjentów z cukrzycą, zaburzeniami czynności serca, nerek lub wątroby należy zachować szczególną ostrożność w dawkowaniu triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha. Dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do stanu klinicznego pacjenta, z uwzględnieniem stopnia zaburzeń metabolicznych.⁶³

Pacjenci w podeszłym wieku

Chociaż zasadniczo stosuje się takie same dawkowanie jak u pozostałych dorosłych pacjentów, należy zachować ostrożność u pacjentów w podeszłym wieku, szczególnie z chorobami współistniejącymi, takimi jak niewydolność serca lub nerek, które często występują w tej grupie wiekowej.⁶⁴

Pacjenci o różnym zapotrzebowaniu energetycznym

Zapotrzebowanie na triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha zależy od stanu klinicznego pacjenta, jego masy ciała oraz zapotrzebowania na składniki odżywcze i energetyczne.⁶⁵

W przypadku zwiększonego zapotrzebowania energetycznego (np. u pacjentów z chorobą nowotworową) można zastosować maksymalną dawkę 2,0 g lipidów/kg mc./dobę.⁶⁶

U pacjentów w stanie łagodnego stresu katabolicznego, zapotrzebowanie na aminokwasy wynosi 0,6-0,9 g/kg mc./dobę, co przekłada się na odpowiednie dawkowanie produktów złożonych zawierających triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha.⁶⁷

Natomiast u pacjentów z umiarkowanie lub bardzo nasilonym stresem metabolicznym, z towarzyszącym niedożywieniem lub bez, zapotrzebowanie wzrasta do 0,9-1,6 g aminokwasów/kg mc./dobę, co również wpływa na dawkowanie lipidów.⁶⁸

W szczególnych stanach, takich jak oparzenia czy znaczny anabolizm, zapotrzebowanie na aminokwasy, a co za tym idzie – również na energię dostarczaną przez lipidy, może być jeszcze większe.⁶⁹