Wskazania do stosowania
Imikwimod

Imikwimod, dostępny w postaci kremu Imikeraderm o stężeniu 5% (50 mg/g), jest lekiem immunomodulującym stosowanym miejscowo w leczeniu rogowacenia słonecznego (actinic keratoses – AKs) zlokalizowanego na twarzy lub owłosionej skórze głowy. Wskazaniem do terapii są zmiany bez cech przerostu i hiperkeratozy, o typowym przebiegu klinicznym. Leczenie imikwimodem jest zalecane u pacjentów z prawidłowo funkcjonującym układem odpornościowym, u których krioterapia jest mniej skuteczna, przeciwwskazana lub technicznie niemożliwa do zastosowania. Preparat pakowany jest w saszetki zawierające 12,5 mg imikwimodu w 250 mg kremu, a jego skład obejmuje substancje pomocnicze takie jak metylu i propylu parahydroksybenzoesan (odpowiednio 2,0 mg/g i 0,2 mg/g), alkohole cetylowy (22,0 mg/g), stearylowy (31,0 mg/g), benzylowy (20,0 mg/g) oraz butylohydroksytoluen (0,0015 mg/g), które mogą wywoływać reakcje alergiczne lub miejscowe podrażnienia skóry.

Wskazania do stosowania imikwimodu

Imikwimod jest substancją czynną o działaniu immunomodulującym, która znajduje zastosowanie w dermatologii. Lek zawierający tę substancję czynną – Imikeraderm (50 mg/g) w postaci kremu – jest przeznaczony do miejscowego leczenia określonych zmian skórnych występujących u pacjentów.1

Rogowacenie słoneczne (actinic keratosis)

Głównym wskazaniem do stosowania imikwimodu jest rogowacenie słoneczne (ang. actinic keratoses – AKs). Jest to stan przedrakowy, który może przekształcić się w raka kolczystokomórkowego skóry. Imikwimod w postaci 5% kremu (Imikeraderm) stosuje się w leczeniu zmian zlokalizowanych na twarzy lub owłosionej skórze głowy.2

Należy podkreślić, że leczenie imikwimodem powinno być rozważane u pacjentów, którzy spełniają określone kryteria medyczne, tj. gdy zmiany rogowacenia słonecznego są:

3

Warunki stosowania imikwimodu

Leczenie imikwimodem powinno być zalecane pacjentom, u których spełnione są następujące warunki:4

  • Wydolny układ immunologiczny – stosowanie imikwimodu, jako leku o działaniu immunomodulującym, wymaga prawidłowo funkcjonującego układu odpornościowego pacjenta
  • Ograniczona skuteczność krioterapii – gdy wielkość lub liczba zmian ograniczają skuteczność krioterapii, która jest standardową metodą leczenia rogowacenia słonecznego
  • Ograniczona możliwość zastosowania krioterapii – w przypadkach, gdy ze względów technicznych lub innych nie można zastosować krioterapii
  • Przeciwwskazania do innych metod miejscowego leczenia – gdy inne dostępne metody terapeutyczne są przeciwwskazane
  • Mniejsza odpowiedniość innych metod – gdy inne metody miejscowego leczenia są mniej odpowiednie w danym przypadku klinicznym

5

Formulacja i skład preparatu

Imikeraderm zawierający imikwimod jest dostępny w postaci kremu o stężeniu 50 mg/g (5%). Preparat jest pakowany w saszetki, z których każda zawiera 12,5 mg imikwimodu w 250 mg kremu.6

Imikeraderm ma postać homogennego kremu o barwie białej do jasnożółtej, co należy uwzględnić przy ocenie jakości produktu podczas wydawania go pacjentowi.7

Substancje pomocnicze o znanym działaniu

Należy zwrócić uwagę na zawartość substancji pomocniczych o znanym działaniu, co może mieć znaczenie przy kwalifikowaniu pacjentów do leczenia, szczególnie w przypadku znanych alergii:8

Substancja pomocnicza Zawartość (mg/g kremu) Uwagi
Metylu parahydroksybenzoesan (E 218) 2,0 Może powodować reakcje alergiczne
Propylu parahydroksybenzoesan (E 216) 0,2 Może powodować reakcje alergiczne
Alkohol cetylowy 22,0 Może powodować miejscowe reakcje skórne
Alkohol stearylowy 31,0 Może powodować miejscowe reakcje skórne
Alkohol benzylowy 20,0 5 mg w saszetce
Butylohydroksytoluen (E 321) 0,0015 Może powodować miejscowe podrażnienie skóry

9

Zalecenia dla lekarzy

Przepisując imikwimod (Imikeraderm) pacjentom, lekarz powinien przede wszystkim upewnić się, że:10

  1. Pacjent ma potwierdzoną diagnozę rogowacenia słonecznego bez cech przerostu i hiperkeratozy
  2. Zmiany są zlokalizowane na twarzy lub owłosionej skórze głowy
  3. Pacjent ma prawidłowo funkcjonujący układ odpornościowy
  4. Inne metody leczenia (np. krioterapia) są mniej odpowiednie lub przeciwwskazane
  5. Pacjent nie ma znanych alergii na składniki preparatu, szczególnie na substancje pomocnicze o znanym działaniu

11

Należy pamiętać, że imikwimod, jako lek immunomodulujący, może powodować miejscowe reakcje zapalne, co jest związane z jego mechanizmem działania. Pacjent powinien być o tym poinformowany przed rozpoczęciem terapii, aby zapewnić odpowiednią współpracę podczas leczenia.12

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl