Leki zawierające w składzie
owoc senesu

Owoc senesu to substancja pochodzenia roślinnego, pozyskiwana z rośliny Senna alexandrina (senes aleksandryjski) i innych gatunków z rodzaju Senna. Główne składniki aktywne to glikozydy antranoidowe, przede wszystkim sennozydy A i B, które są odpowiedzialne za działanie przeczyszczające. Mechanizm działania polega na zwiększeniu perystaltyki jelit oraz hamowaniu wchłaniania wody i elektrolitów w jelicie grubym, co prowadzi do zmiękczenia stolca i ułatwienia defekacji.

Preparaty zawierające owoc senesu są stosowane w leczeniu zaparć, szczególnie o charakterze przewlekłym. Na polskim rynku dostępne są leki zawierające tę substancję, takie jak: Xenna, Regulax, Senefol, Tisasen, oraz wiele preparatów złożonych jak Tabletki przeczyszczające Labofarm, Laxantol, czy Biostymina Laxo. Występują w formie tabletek, granulatów do sporządzania naparów oraz jako składnik mieszanek ziołowych.

Główną zaletą stosowania owocu senesu jest jego skuteczność w leczeniu zaparć. Efekt przeczyszczający pojawia się zazwyczaj po 8-12 godzinach od przyjęcia, co pozwala na planowanie wypróżnień. Preparaty z senesem są stosunkowo tanie i łatwo dostępne, co czyni je popularnym środkiem pierwszego wyboru przy okazjonalnych problemach z wypróżnianiem.

Należy jednak pamiętać o istotnych zagrożeniach związanych z długotrwałym stosowaniem senesu. Regularne używanie może prowadzić do uzależnienia i osłabienia naturalnych mechanizmów wypróżniania, a także do zaburzenia równowagi elektrolitowej. Długotrwałe stosowanie może powodować tzw. chorobę melanotyczną okrężnicy, charakteryzującą się przebarwieniem błony śluzowej jelita. Przeciwwskazaniami są: niedrożność jelit, nieswoiste zapalenia jelit, bóle brzucha o nieznanej etiologii, odwodnienie oraz ciąża i okres karmienia piersią. Senes nie powinien być stosowany u dzieci poniżej 12 roku życia.