Dawkowanie olanzapiny w leczeniu zaburzeń psychicznych

Produkt leczniczy Zolaxa Rapid jest dostępny w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg. Każda tabletka zawiera odpowiednią ilość olanzapiny (Olanzapinum), która stanowi substancję czynną. Dawkowanie leku należy dostosować indywidualnie w zależności od wskazania klinicznego oraz stanu pacjenta.¹

Dawkowanie u pacjentów dorosłych

Dawkowanie olanzapiny w przypadku osób dorosłych różni się w zależności od wskazania:

• Schizofrenia: zalecana dawka początkowa wynosi 10 mg na dobę.²
• Epizod manii: należy zastosować dawkę początkową 15 mg na dobę w monoterapii lub 10 mg na dobę w przypadku terapii skojarzonej z innymi lekami.³
• Zapobieganie nawrotom choroby afektywnej dwubiegunowej: zalecana dawka początkowa to 10 mg na dobę. U pacjentów, którzy byli już leczeni olanzapiną z powodu epizodu manii, należy kontynuować leczenie tą samą dawką w celu zapobiegania nawrotom.⁴

W przypadku wystąpienia nowego epizodu manii, epizodu mieszanego lub epizodu depresji, należy kontynuować leczenie olanzapiną, w razie potrzeby optymalizując jej dawkę. Jeżeli istnieją wskazania kliniczne, można również zastosować dodatkowe leczenie objawów afektywnych.⁵

Dawkę olanzapiny można modyfikować w zależności od odpowiedzi klinicznej pacjenta, ale należy pamiętać, że zwiększanie dawki ponad rekomendowaną dawkę początkową powinno być przeprowadzane po ponownej ocenie stanu klinicznego i nie częściej niż co 24 godziny.⁶ Zakres dawkowania olanzapiny wynosi od 5 mg do 20 mg na dobę.

Lek można podawać niezależnie od posiłków, gdyż pokarm nie wpływa na wchłanianie olanzapiny.⁷ W przypadku planowanego zakończenia leczenia olanzapiną należy rozważyć stopniowe zmniejszanie dawki.⁸

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

W określonych grupach pacjentów należy rozważyć modyfikację dawkowania olanzapiny:

• Pacjenci w podeszłym wieku (≥ 65 lat): Chociaż rutynowe stosowanie mniejszej dawki początkowej (5 mg na dobę) nie jest zalecane, należy ją rozważyć, jeśli przemawia za tym ocena kliniczna.⁹
• Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby: U tych pacjentów należy rozważyć zastosowanie mniejszej dawki początkowej (5 mg). W przypadkach umiarkowanej niewydolności wątroby (marskość, klasa A lub B w skali Child-Pugh), dawka początkowa powinna wynosić 5 mg i być ostrożnie zwiększana.¹⁰
• Osoby palące tytoń: Dawka początkowa i zakres stosowanych dawek u pacjentów niepalących nie wymagają rutynowej korekty w porównaniu z dawkami stosowanymi u pacjentów palących. Palenie tytoniu może jednak indukować metabolizm olanzapiny, dlatego zalecane jest monitorowanie stanu klinicznego i w razie potrzeby rozważenie zwiększenia dawki olanzapiny.¹¹

Gdy u pacjenta występuje więcej niż jeden czynnik mogący spowolnić metabolizm (płeć żeńska, podeszły wiek, niepalenie tytoniu), należy rozważyć zmniejszenie dawki początkowej. Zwiększanie dawki u takich pacjentów, jeżeli jest wskazane, powinno być przeprowadzane z zachowaniem szczególnej ostrożności.¹²

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Nie zaleca się stosowania olanzapiny u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności leczenia w tej grupie wiekowej. W badaniach klinicznych z udziałem młodzieży obserwowano znacznie większy przyrost masy ciała oraz większe zmiany stężenia lipidów i prolaktyny niż w badaniach z udziałem dorosłych.¹³

Sposób podawania leku Zolaxa Rapid

Zolaxa Rapid ma postać tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, które charakteryzują się szybkim rozpuszczaniem w ślinie pacjenta. Tabletki mają barwę żółtą, lekko chropowatą powierzchnię, są okrągłe i obustronnie wypukłe.¹⁴

Sposób aplikacji leku:¹⁵

1. Tabletkę należy umieścić w jamie ustnej, gdzie szybko rozpuści się w ślinie
2. Po rozpuszczeniu tabletka może być łatwo połknięta
3. Ze względu na kruchość tabletki, zaleca się jej zażywanie bezpośrednio po otwarciu blistra
4. Alternatywnie, bezpośrednio przed podaniem, tabletkę można rozpuścić w pełnej szklance wody lub innego odpowiedniego napoju, takiego jak sok pomarańczowy, sok jabłkowy, mleko lub kawa¹⁶

Należy podkreślić, że olanzapina w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej jest biorównoważna z olanzapiną w postaci tabletek powlekanych, wykazując zbliżoną szybkość i stopień wchłaniania. Dzięki temu dawka i częstość podawania produktu jest taka sama jak w przypadku olanzapiny w postaci tabletek powlekanych. Olanzapina w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej może być stosowana zamiennie z olanzapiną w postaci tabletek powlekanych.¹⁷

Tabela dawkowania olanzapiny

Wybierając dawkę olanzapiny dla konkretnego pacjenta, lekarz powinien brać pod uwagę wszystkie indywidualne czynniki mogące wpływać na metabolizm leku, współistniejące schorzenia oraz aktualny stan kliniczny. Zwiększanie dawki ponad rekomendowaną dawkę początkową powinno następować nie częściej niż co 24 godziny i tylko po ponownej ocenie stanu klinicznego pacjenta.¹⁸