Działania niepożądane leku Zilibra (lakozamid)

Profil bezpieczeństwa lakozamidu, substancji czynnej zawartej w leku Zilibra, został dokładnie zbadany w trakcie kontrolowanych badań klinicznych oraz w okresie po wprowadzeniu produktu do obrotu. Dane te dostarczają szczegółowego obrazu potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku przeciwpadaczkowego.¹

Ogólny profil bezpieczeństwa

Według zbiorczej analizy danych z badań klinicznych kontrolowanych placebo, obejmujących ponad 1300 pacjentów z napadami częściowymi, u 61,9% pacjentów przyjmujących lakozamid oraz u 35,2% pacjentów przyjmujących placebo zaobserwowano wystąpienie przynajmniej jednego działania niepożądanego. Najczęściej zgłaszanymi reakcjami (występującymi u ≥10% pacjentów) były: zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie. Zazwyczaj nasilenie tych objawów było łagodne do umiarkowanego. Co istotne, wiele z tych działań niepożądanych miało charakter zależny od dawki, a ich nasilenie można było zmniejszyć poprzez redukcję dawki leku.²

Analiza danych wskazuje, że częstość występowania i stopień ciężkości działań niepożądanych dotyczących ośrodkowego układu nerwowego (OUN) oraz przewodu pokarmowego zazwyczaj zmniejszały się z upływem czasu terapii. Odsetek pacjentów przerywających leczenie z powodu działań niepożądanych wynosił 12,2% w grupie leczonej lakozamidem, w porównaniu do 1,6% w grupie otrzymującej placebo. Najczęstszym powodem przerwania terapii lakozamidem były zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego.³

Działania niepożądane w monoterapii

W badaniu klinicznym porównującym monoterapię lakozamidem z karbamazepiną o kontrolowanym uwalnianiu (CR), najczęstszymi działaniami niepożądanymi lakozamidu (≥10%) były ból głowy oraz zawroty głowy. Częstość przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniosła 10,6% u pacjentów otrzymujących lakozamid oraz 15,6% u pacjentów otrzymujących karbamazepinę CR.⁴

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych

Poniższa tabela zawiera kompleksowe zestawienie działań niepożądanych obserwowanych w trakcie badań klinicznych oraz zgłaszanych po wprowadzeniu produktu do obrotu. Kluczowe jest zrozumienie częstości występowania poszczególnych działań niepożądanych, które zdefiniowano następująco:

• Bardzo często: występujące u ≥1/10 pacjentów
• Często: występujące u ≥1/100 do <1/10 pacjentów
• Niezbyt często: występujące u ≥1/1000 do <1/100 pacjentów
• Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych

Zaburzenia sercowo-naczyniowe

Stosowanie lakozamidu wiąże się z zależnym od dawki wydłużeniem odstępu PR w zapisie elektrokardiograficznym. W związku z tym efektem mogą wystąpić działania niepożądane takie jak blok przedsionkowo-komorowy, omdlenia czy bradykardia. W badaniach klinicznych u pacjentów z padaczką niezbyt często zgłaszano występowanie bloku przedsionkowo-komorowego pierwszego stopnia dla lakozamidu w dawkach 200 mg (0,7%), 400 mg (0%), 600 mg (0,5%) w porównaniu do placebo (0%). Nie obserwowano bloków wyższego stopnia w kontrolowanych badaniach klinicznych, jednak po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano przypadki bloku przedsionkowo-komorowego drugiego i trzeciego stopnia.⁵

Omdlenia występowały niezbyt często, a ich częstość w grupie chorych na padaczkę leczonych lakozamidem (0,1%) i otrzymujących placebo (0,3%) była porównywalna. Natomiast w badaniu monoterapii porównującym lakozamid z karbamazepiną CR, omdlenia wystąpiły u 1,6% pacjentów leczonych lakozamidem oraz u 0,2% pacjentów otrzymujących karbamazepinę CR.⁶

W krótkookresowych badaniach klinicznych nie zgłaszano przypadków migotania ani trzepotania przedsionków, jednakże oba te działania niepożądane opisywano w otwartych badaniach dotyczących padaczki oraz w raportach z okresu po wprowadzeniu produktu do obrotu.⁷

Zaburzenia wątrobowe

W kontrolowanych badaniach z udziałem dorosłych pacjentów z częściowymi napadami padaczkowymi, przyjmujących 1-3 leków przeciwpadaczkowych jednocześnie, obserwowano nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby. Zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT) do wartości ≥3x górnej granicy normy (ULN) wystąpiło u 0,7% (7/935) pacjentów przyjmujących lakozamid i u żadnego z pacjentów przyjmujących placebo (0/356).⁸

Reakcje nadwrażliwości

U pacjentów leczonych niektórymi lekami przeciwpadaczkowymi, w tym lakozamidem, zgłaszano występowanie wielonarządowych reakcji nadwrażliwości, takich jak wysypka polekowa z eozynofilią i objawami narządowymi (zespół DRESS). Te reakcje nadwrażliwości mogą mieć różnorodny obraz kliniczny, jednak zazwyczaj obserwuje się gorączkę i wysypkę, z możliwym zajęciem różnych układów narządowych. W przypadku podejrzenia wielonarządowej reakcji nadwrażliwości, zaleca się natychmiastowe przerwanie leczenia lakozamidem.⁹

Działania niepożądane w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Profil bezpieczeństwa lakozamidu w badaniach otwartych w terapii wspomagającej u dzieci w wieku od 4 do poniżej 16 lat był zasadniczo zgodny z profilem bezpieczeństwa ustalonym u dorosłych. Jednak u dzieci obserwowano pewne specyficzne dla tej grupy działania niepożądane. Najczęściej zgłaszane reakcje to: wymioty (17,1%), zawroty głowy (16,7%), senność (12,1%), ból głowy (11,7%) i drgawki (10,1%). Ponadto, u dzieci specyficznie zgłaszano: zmniejszony apetyt (6,6%), letarg (4,3%) oraz zaburzenia zachowania (1,9%).¹⁰

Pacjenci w podeszłym wieku

W badaniu porównującym monoterapię lakozamidem z karbamazepiną CR, rodzaje działań niepożądanych związanych z lakozamidem u pacjentów w wieku ≥65 lat były podobne do tych obserwowanych u młodszych pacjentów. Jednakże u osób starszych częściej występowały (różnica ≥5%): upadki, biegunka i drżenia. Najczęstszym działaniem niepożądanym dotyczącym układu sercowo-naczyniowego, które częściej występowało u osób starszych w porównaniu z młodszymi pacjentami, był blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia – odnotowano go u 4,8% (3/62) pacjentów w podeszłym wieku i u 1,6% (6/382) młodszych osób dorosłych leczonych lakozamidem.¹¹

Częstość przerwania leczenia z powodu zdarzeń niepożądanych była wyższa u pacjentów w podeszłym wieku i wyniosła 21,0% (13/62), w porównaniu do 9,2% (35/382) u młodszych osób dorosłych w grupie leczonej lakozamidem. Te różnice obserwowane pomiędzy pacjentami w podeszłym wieku a młodszymi osobami dorosłymi były podobne w grupie pacjentów przyjmujących lek porównawczy.¹²

Monitorowanie bezpieczeństwa leku

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Zilibra do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego leku. Profesjonaliści medyczni powinni zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹³