Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Zali 150 mg

Wpływ dabigatranu eteksylanu na płodność, ciążę i laktację

Dabigatran eteksylanu (Zali 150 mg, kapsułki twarde) jest lekiem przeciwzakrzepowym, którego stosowanie u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią wymaga szczególnej uwagi. Lekarze prowadzący terapię tym preparatem powinni dokładnie rozważyć potencjalne korzyści i ryzyko wynikające z zastosowania leku w tych specyficznych grupach pacjentek.¹

Kobiety w wieku rozrodczym

Pacjentki w wieku reprodukcyjnym należy poinformować o konieczności unikania zajścia w ciążę podczas terapii dabigatranem eteksylanu. Lekarz powinien przeprowadzić szczegółowy wywiad dotyczący stosowanych metod antykoncepcji oraz poinformować o potencjalnym ryzyku związanym z ekspozycją płodu na działanie leku.²

Stosowanie w okresie ciąży

Dane kliniczne dotyczące stosowania dabigatranu eteksylanu u kobiet ciężarnych są bardzo ograniczone, co znacząco utrudnia pełną ocenę bezpieczeństwa leku w tej grupie pacjentek. Warto podkreślić, że badania przedkliniczne przeprowadzone na modelach zwierzęcych wykazały szkodliwy wpływ substancji czynnej na procesy reprodukcyjne, co wskazuje na potencjalne ryzyko dla rozwoju płodu.³

Ze względu na niewystarczające dane kliniczne oraz wyniki badań przedklinicznych, dabigatranu eteksylanu nie należy stosować w okresie ciąży, chyba że istnieją bezwzględne wskazania medyczne, a potencjalne korzyści dla matki przewyższają możliwe ryzyko dla płodu. Decyzja o wdrożeniu terapii powinna być podjęta po dokładnej analizie stanu klinicznego pacjentki oraz po rozważeniu alternatywnych metod leczenia.⁴

Karmienie piersią

Brak jest wystarczających danych klinicznych oceniających wpływ dabigatranu eteksylanu na dzieci karmione piersią. Nie przeprowadzono badań określających stężenie leku w mleku kobiecym oraz jego potencjalny wpływ na organizm noworodka/niemowlęcia. Z uwagi na brak tych istotnych informacji, należy poinformować pacjentkę o konieczności przerwania karmienia piersią podczas terapii produktem leczniczym Zali.⁵

W przypadku gdy terapia dabigatranem eteksylanu jest niezbędna, lekarz powinien omówić z pacjentką alternatywne metody karmienia dziecka na czas trwania leczenia oraz okres bezpośrednio po jego zakończeniu, uwzględniając parametry farmakokinetyczne leku.

Wpływ na płodność

Nie dysponujemy danymi klinicznymi dotyczącymi wpływu dabigatranu eteksylanu na płodność u ludzi. Jednak badania przedkliniczne na modelach zwierzęcych dostarczyły istotnych informacji w tym zakresie:⁶

• Obserwowano wpływ na płodność samic w postaci zmniejszenia liczby zagnieżdżeń zapłodnionego jaja
• Zwiększona częstość utraty zapłodnionego jaja przed zagnieżdżeniem po dawce 70 mg/kg (5-krotnie większej od całkowitego wpływu produktu leczniczego zawartego w osoczu na organizm u pacjentów)
• Nie stwierdzono innych zaburzeń płodności u samic
• Nie zaobserwowano wpływu na płodność u samców

W badaniach toksyczności rozwojowej prowadzonych na szczurach i królikach, po zastosowaniu dawek toksycznych dla matek (od 5- do 10-krotnie większych od całkowitego wpływu produktu leczniczego zawartego w osoczu na organizm u pacjentów), stwierdzono:⁷

• Zmniejszenie masy ciała płodów
• Obniżenie wskaźników przeżywalności płodów
• Zwiększenie częstości występowania wad rozwojowych płodów

Dodatkowo, w badaniach pre- i postnatalnych zaobserwowano zwiększenie umieralności płodów po dawkach toksycznych dla samic (4-krotnie większych od całkowitego wpływu produktu leczniczego zawartego w osoczu na organizm u pacjentów).⁸

Wytyczne dla lekarzy dotyczące poradnictwa

Podczas konsultacji z pacjentkami w wieku rozrodczym, ciężarnymi lub karmiącymi piersią, lekarz prowadzący terapię dabigatranem eteksylanu powinien przekazać następujące informacje:

Pacjentki w wieku rozrodczym

• Konieczność stosowania skutecznej antykoncepcji podczas terapii dabigatranem eteksylanu
• Obowiązek natychmiastowego poinformowania lekarza o podejrzeniu ciąży
• Potrzeba konsultacji przed planowaną ciążą w celu omówienia możliwości zmiany terapii przeciwzakrzepowej

Pacjentki ciężarne

• Wyjaśnienie ograniczonych danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania dabigatranu eteksylanu w ciąży
• Omówienie wyników badań przedklinicznych wskazujących na potencjalne ryzyko dla rozwoju płodu
• Przedstawienie alternatywnych, bezpieczniejszych metod leczenia przeciwzakrzepowego w okresie ciąży
• W przypadku bezwzględnej konieczności stosowania dabigatranu eteksylanu – dokładne omówienie zasad monitorowania stanu matki i płodu

Pacjentki karmiących piersią

• Informacja o konieczności przerwania karmienia piersią podczas terapii dabigatranem eteksylanu
• Omówienie alternatywnych metod karmienia dziecka
• Przedstawienie możliwości zmiany leczenia na preparaty kompatybilne z karmieniem piersią, jeśli terapia przeciwzakrzepowa jest nadal konieczna

Podczas terapii dabigatranem eteksylanu lekarz powinien prowadzić ścisły nadzór nad pacjentkami w wieku rozrodczym oraz natychmiast reagować na informację o zajściu w ciążę poprzez ponowną ocenę korzyści i ryzyka związanego z kontynuacją leczenia. W przypadku konieczności stosowania leku w ciąży, należy wdrożyć dodatkowe procedury monitorowania stanu płodu oraz rozwoju ciąży.