Właściwości farmakokinetyczne
Vizibim 0,3 mg/ml

Wprowadzenie do właściwości farmakokinetycznych bimatoprostu

Bimatoprost stanowi substancję czynną preparatu Vizibim (0,3 mg/ml), stosowanego w postaci kropli do oczu. Właściwości farmakokinetyczne obejmują procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji leku z organizmu. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę farmakokinetyczną bimatoprostu po podaniu ocznym w postaci kropli.¹

Wchłanianie bimatoprostu

Bimatoprost charakteryzuje się dobrą przenikalnością przez struktury oka, co wykazano w badaniach in vitro. Substancja skutecznie przenika do rogówki i twardówki oka ludzkiego, zapewniając działanie terapeutyczne przy minimalnej ekspozycji ogólnoustrojowej.²

Parametry wchłaniania po podaniu ocznym

Po miejscowym podaniu jednej kropli roztworu bimatoprostu o stężeniu 0,3 mg/ml do obu oczu raz na dobę przez okres dwóch tygodni, odnotowano szybkie wchłanianie substancji do krwiobiegu. Stężenie maksymalne (Cmax) w osoczu osiągane jest w czasie 10 minut od aplikacji, po czym następuje szybki spadek poniżej granicy wykrywalności (0,025 ng/ml) w czasie 1,5 godziny od podania.³

W badaniach farmakokinetycznych wykazano, że średnie wartości Cmax i AUC0-24h (pole pod krzywą stężenia leku w czasie 24 godzin) były porównywalne w 7. i 14. dniu stosowania, osiągając odpowiednio poziomy około 0,08 ng/ml oraz 0,09 ng•h/ml. Świadczy to o osiągnięciu stałego stężenia bimatoprostu już w pierwszym tygodniu regularnego stosowania kropli do oczu.⁴

Dystrybucja bimatoprostu w organizmie

Po wchłonięciu bimatoprost charakteryzuje się umiarkowaną dystrybucją w tkankach organizmu. Objętość dystrybucji leku w stanie równowagi u człowieka wynosi 0,67 l/kg, co wskazuje na ograniczony zasięg dystrybucji tkankowej.⁵

Wiązanie z białkami osocza

W krwiobiegu człowieka bimatoprost znajduje się głównie w osoczu, gdzie w znacznym stopniu wiąże się z białkami osocza. Stopień wiązania z białkami wynosi około 88%, co może wpływać na biodostępność wolnej frakcji leku.⁶

Metabolizm bimatoprostu

Po miejscowym podaniu do oka i przedostaniu się do krążenia systemowego, bimatoprost występuje w krwiobiegu przede wszystkim w postaci niezmienionej. Stanowi główny związek krążący we krwi, zanim ulegnie przemianom metabolicznym.⁷

Szlaki metaboliczne

Bimatoprost podlega kilku procesom biotransformacji w organizmie:

• Oksydacja – reakcje utleniania cząsteczki
• N-deetylacja – usunięcie grupy etylowej z atomu azotu
• Sprzęganie z kwasem glukuronowym – tworzenie glukuronidów

W wyniku tych procesów powstają różnorodne metabolity o zmodyfikowanej strukturze i aktywności farmakologicznej.⁸

Eliminacja bimatoprostu z organizmu

Bimatoprost jest usuwany z organizmu głównie poprzez wydalanie nerkowe. Mechanizm eliminacji opiera się przede wszystkim na przesączaniu kłębuszkowym w nerkach.⁹

Drogi eliminacji

W badaniach farmakokinetycznych z dożylnym podaniem bimatoprostu zdrowym ochotnikom wykazano, że:

• Około 67% dawki wydalane jest z moczem
• 25% dawki wydalane jest z kałem

Dane te wskazują na dominującą rolę nerek w eliminacji leku, z istotnym udziałem wydalania z żółcią.¹⁰

Parametry kinetyczne eliminacji

Proces eliminacji bimatoprostu charakteryzują następujące parametry:

• Okres półtrwania po podaniu dożylnym wynosi około 45 minut
• Całkowity klirens z krwi osiąga wartość 1,5 l/h/kg masy ciała

Krótki okres półtrwania wskazuje na szybką eliminację bimatoprostu z organizmu, co ogranicza ryzyko kumulacji leku przy stosowaniu ocznym.¹¹

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku

Właściwości farmakokinetyczne bimatoprostu wykazują pewne różnice u pacjentów w podeszłym wieku (65 lat i starszych) w porównaniu z młodszymi dorosłymi. Badania wykazały, że po podaniu bimatoprostu w stężeniu 0,3 mg/ml dwa razy dziennie, średnia wartość AUC0-24h u osób starszych wynosi 0,0634 ng•h/ml, co jest znacząco wyższe niż u młodszych dorosłych (0,0218 ng•h/ml).¹²

Pomimo obserwowanych różnic w parametrach farmakokinetycznych, należy podkreślić, że:

• Różnice te nie mają istotnego znaczenia klinicznego
• Ekspozycja ogólnoustrojowa pozostaje bardzo niska zarówno u osób starszych, jak i młodszych
• Nie obserwuje się kumulacji bimatoprostu we krwi w miarę upływu czasu stosowania
• Profil bezpieczeństwa jest porównywalny w obu grupach wiekowych

Powyższe dane wskazują, że modyfikacja dawkowania u pacjentów w podeszłym wieku nie jest konieczna.¹³