Działania niepożądane
Topiramate Neuraxpharm 200 mg
Profil bezpieczeństwa topiramatu opiera się na danych z 20 badań klinicznych z podwójnie ślepą próbą (n=4111, w tym 3182 pacjentów leczonych topiramatem i 929 placebo) oraz 34 badaniach z otwartą próbą (n=2847). Topiramat stosowano w terapii uzupełniającej napadów toniczno-klonicznych, częściowych, zespołu Lennoxa-Gastauta, monoterapii padaczki oraz profilaktyce migreny. Najczęstsze działania niepożądane (>5%, częściej niż placebo) to jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresja, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, zaburzenia koordynacji, zawroty głowy, zaburzenia mowy, parestezje, senność, drżenia, podwójne widzenie, nudności, biegunka, zmęczenie i zmniejszenie masy ciała. Działania te klasyfikowane są według częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz nieznana. U dzieci i młodzieży obserwuje się dwukrotnie wyższą częstość występowania m.in. kwasicy hiperchloremicznej, hipokaliemii, zaburzeń zachowania, agresji, myśli samobójczych oraz trudności w uczeniu się.
Działania niepożądane leku Topiramate Neuraxpharm
Profil bezpieczeństwa topiramatu został ustalony na podstawie obszernej bazy danych badań klinicznych obejmującej 4111 pacjentów (3182 leczonych topiramatem i 929 placebo) uczestniczących w 20 badaniach klinicznych z podwójną ślepą próbą oraz 2847 pacjentów z 34 badań z otwartą próbą. Badania dotyczyły zastosowania topiramatu zarówno w terapii uzupełniającej pierwotnie uogólnionych napadów toniczno-klonicznych, częściowych napadów padaczkowych i napadów związanych z zespołem Lennoxa-Gestauta, jak i w monoterapii w nowo lub niedawno rozpoznanej padaczce oraz profilaktyce migreny.1
Nasilenie i częstość występowania działań niepożądanych
Większość obserwowanych działań niepożądanych miała nasilenie łagodne do umiarkowanego. Wśród najczęstszych działań niepożądanych (obserwowanych z częstością >5% i częściej niż w grupie placebo) wymienia się: jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresję, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, nieprawidłową koordynację ruchową, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy, zaburzenia mowy, zaburzenia smaku, przeczulicę, letarg, zaburzenia pamięci, oczopląs, parestezje, senność, drżenia, podwójne widzenie, nieostre widzenie, biegunkę, nudności, zmęczenie, rozdrażnienie i zmniejszenie masy ciała.5%, i większej niż było u placebo) są następujące: jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresja, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, nieprawidłowa koordynacja ruchowa, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy, zaburzenia mowy, zaburzenia smaku, przeczulica, letarg, zaburzenia pamięci, oczopląs, parestezje, senność, drżenia, podwójne widzenie, nieostre widzenie, biegunka, nudności, zmęczenie, rozdrażnienie i zmniejszenie masy ciała.”>2
Działania niepożądane klasyfikowane są według następującej częstości występowania:<sup data-drug="Topiramate Neuraxpharm" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane zidentyfikowane podczas badań klinicznych, jak i w trakcie obserwacji post-marketingowych (oznaczone *) zostały wymienione wg częstości ich występowania w badaniach klinicznych w tabeli 1. Uszeregowane są one pod względem następującej częstości występowania: Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Rzadko (≥1/10 000 do 3
- Bardzo często (≥1/10)
- Często (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
- Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
- Nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)
Szczególne działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Warto podkreślić, że niektóre działania niepożądane występują znacząco częściej u dzieci i młodzieży. Działania niepożądane zgłaszane co najmniej 2-krotnie częściej u dzieci niż u osób dorosłych podczas badań z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo to m.in.: zmniejszony lub zwiększony apetyt, kwasica hiperchloremiczna, hipokaliemia, zaburzenia zachowania, napady agresji, apatia, trudności z zasypianiem, myśli samobójcze, zaburzenia koncentracji, letarg, zaburzenia rytmu okołodobowego, zła jakość snu, nasilone łzawienie, bradykardia zatokowa, nienormalne odczucia oraz zaburzenia chodu.4
Działania niepożądane odnotowane wyłącznie u dzieci obejmowały: eozynofilię, nadaktywność psychoruchową, zawroty głowy, wymioty, hipertermię, gorączkę oraz trudności w uczeniu się.5
Poważne zagrożenia związane z działaniami niepożądanymi
Wśród poważnych działań niepożądanych należy wymienić zaburzenia wątroby, w tym zapalenie wątroby i niewydolność wątroby, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, martwica toksyczno-rozpływna naskórka), a także zaburzenia metaboliczne, takie jak kwasica metaboliczna i nerkowa kwasica cewkowa. Szczególną uwagę należy zwrócić również na możliwość wystąpienia myśli i prób samobójczych, które wymieniane są wśród niezbyt częstych działań niepożądanych.6
Istotnym zagrożeniem związanym ze stosowaniem topiramatu w okresie ciąży są wady wrodzone i ograniczenie rozwoju płodu.7
Szczegółowa tabela działań niepożądanych
Poniższa tabela przedstawia kompletne zestawienie działań niepożądanych topiramatu z uwzględnieniem częstości ich występowania oraz podziału na klasy układów i narządów. Tabela uwzględnia zarówno działania niepożądane zidentyfikowane podczas badań klinicznych, jak i te zgłoszone po wprowadzeniu produktu do obrotu (oznaczone *).8
| Klasa układów i narządów | Bardzo częste (≥1/10) | Częste (≥1/100 do <1/10) | Niezbyt częste (≥1/1000 do <1/100) | Rzadkie (≥1/10 000 do <1/1000) | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie jamy nosowej i gardła* | ||||
| Zaburzenia krwi i układu limfatycznego | Niedokrwistość | Leukopenia, małopłytkowość, powiększenie węzłów chłonnych, eozynofilia | Neutropenia* | ||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość | Obrzęk alergiczny* | |||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Jadłowstręt, zmniejszenie apetytu | Kwasica metaboliczna, hipokaliemia, zwiększony apetyt, polidypsia | Kwasica hiperchloremiczna | ||
| Zaburzenia psychiczne | Depresja | Spowolnienie procesów myślowych, bezsenność, zaburzenie ekspresji mowy, lęk, stan splątania, dezorientacja, agresja, częste zmiany nastroju, podniecenie, nastrój depresyjny, gniew, nienormalne zachowanie | Myśli samobójcze, próby samobójcze, omamy, zaburzenia psychotyczne, omamy słuchowe, omamy wzrokowe, apatia, brak spontanicznej mowy, zaburzenia snu, chwiejność afektu, obniżenie libido, niepokój ruchowy, płacz, zacinanie się w mowie, euforyczny nastrój, paranoja, perseweracja, lęk napadowy, płaczliwość, trudności z czytaniem, bezsenność początkowa, płaski afekt, nieprawidłowe myślenie, utrata libido, obojętność, bezsenność środkowa, rozproszenie uwagi, wczesne budzenie się rano, ataki lęku, podwyższony nastrój | Mania, zaburzenia lękowe, poczucie beznadziei/rozpaczy*, hipomania | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Parestezje, senność, zawroty głowy | Zaburzenia uwagi, zaburzenia pamięci, amnezja, zaburzenia kognitywne, upośledzenie umysłowe, zaburzenia funkcji psychomotorycznych, drgawki, zaburzenia koordynacji ruchowej, drżenie, letarg, niedoczulica, oczopląs, zaburzenia smaku, zaburzenia równowagi, upośledzenie wymowy, drżenie zamiarowe, uspokojenie | Obniżony poziom świadomości, drgawki typu grand mal, uszkodzenie pola widzenia, zespół napadów częściowych, zaburzenia mowy, nadaktywność psychomotoryczna, omdlenia, zaburzenia czucia, nadmierna produkcja śliny, nadmierna senność, afazja, powtarzanie, hipokinezja, dyskinezja, posturalne zawroty głowy, niska jakość snu, uczucie pieczenia, utrata czucia, węch opaczny, zespół móżdżkowy, dyzestezja, upośledzenie smaku, stupor, niezdarność, aura migrenowa, brak smaku, dysgrafia, dysfazja, neuropatia obwodowa, stany przedomdleniowe, dystonia, mrowienie | Apraksja, zaburzenia rytmu okołodobowego, hiperestezja, osłabienie węchu, brak węchu, drżenie samoistne, akinezja, brak reakcji na bodźce | |
| Zaburzenia oka | Nieostre widzenie, podwójne widzenie, zaburzenia widzenia | Zmniejszona ostrość widzenia, mroczki, krótkowzroczność*, nieprawidłowe odczucia w oku*, suchość oka, światłowstręt, kurcz powiek, wzmożone łzawienie, błyski, rozszerzenie źrenic, starczowzroczność | Obrzęk spojówek | ||
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zawroty głowy, szumy uszne, ból ucha | ||||
| Zaburzenia serca | Bradykardia, bradykardia zatokowa, kołatania | ||||
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie, hipotonia ortostatyczna, zaczerwienienie, uderzenia gorąca | Zespół Raynauda | |||
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Duszność, krwawienie z nosa, przekrwienie błon śluzowych nosa, wodnisty wyciek z nosa, kaszel* | Duszność wysiłkowa, nadmierne wydzielanie z zatok przynosowych, dysfonia | |||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, biegunka | Wymioty, zaparcia, bolesność w nadbrzuszu, niestrawność, ból brzucha, uczucie suchości w jamie ustnej, uczucie dyskomfortu w żołądku, parestezje w okolicy ust, zapalenie błony śluzowej żołądka, dyskomfort brzuszny | Zapalenie trzustki, wzdęcia, choroba refluksowa, ból w dolnej części brzucha, niedoczulica okolicy ust, krwawienia z dziąseł, wzdęcie brzucha, dyskomfort w nadbrzuszu, tkliwość w obrębie brzucha, nadmierne wydzielanie śliny, ból w jamie ustnej, nieprzyjemny zapach z ust, ból języka | ||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby, niewydolność wątroby | ||||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Łysienie, wysypka, świąd | Brak potu, niedoczulica twarzy, pokrzywka, rumień, świąd uogólniony, wysypka plamkowa, przebarwienia skóry, alergiczne zapalenie skóry, obrzęk twarzy | Zespół Stevensa-Johnsona*, rumień wielopostaciowy*, patologiczny odór skórny, obrzęk wokół oczu*, lokalna pokrzywka | Martwica toksyczno-rozpływna naskórka* | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Artralgia, skurcze mięśni, bóle mięśni, drżenia mięśniowe, słabość mięśniowa, ból struktur mięśniowo-szkieletowych klatki piersiowej | Obrzęk stawów*, sztywność mięśniowo-szkieletowa, ból w boku, zmęczenie mięśni | Ból kończyn* | ||
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Kamica nerkowa, częstomocz, dysuria | Kamienie w drogach moczowych, nietrzymanie moczu, krwiomocz, nagłe uczucie parcia na pęcherz, kolka nerkowa, ból nerki | Kamienie moczowodowe, nerkowa kwasica cewkowa* | ||
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Zaburzenia erekcji, dysfunkcja seksualna | ||||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Zmęczenie | Gorączka, astenia, drażliwość, zaburzenia chodu, nienormalne odczucia, złe samopoczucie | Hipertermia, nadmierne pragnienie, dolegliwości grypopodobne*, spowolnienie, peryferyjne uczucie chłodu, uczucie upojenia alkoholowego, uczucie roztrzęsienia | Obrzęk twarzy, kalcynoza | |
| Badania diagnostyczne | Zmniejszenie masy ciała | Zwiększenie masy ciała* | Obecne kryształki w moczu, nieprawidłowy test ułożenia stóp jedna za drugą (tandem), obniżona liczba białych krwinek, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | Zmniejszenie stężenia wodorowęglanu we krwi | |
| Uwarunkowania społeczne | Trudności w uczeniu się |
* Działania niepożądane zidentyfikowane jako zgłoszone spontanicznie po wprowadzeniu produktu do obrotu. Częstość ich występowania została obliczona na podstawie danych z badania klinicznego.9
Zaburzenia metaboliczne jako istotne działania niepożądane
Jednym z poważniejszych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem topiramatu są zaburzenia metaboliczne, w szczególności kwasica metaboliczna i kwasica hiperchloremiczna. Zaburzenia te występują niezbyt często w populacji ogólnej, ale ich częstość jest znacząco wyższa u dzieci. Dodatkowo, u pacjentów pediatrycznych częściej obserwuje się hipokaliemię, która może potęgować negatywne skutki kwasicy.10
Warto również zwrócić uwagę na możliwość wystąpienia nerkowej kwasicy cewkowej, która wymieniana jest wśród rzadko występujących działań niepożądanych, ale stanowi poważne zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania nerek.11
Zaburzenia neurologiczne i psychiatryczne jako kluczowe działania niepożądane
Wśród działań niepożądanych topiramatu szczególną grupę stanowią zaburzenia neurologiczne i psychiatryczne. Najczęściej zgłaszane objawy z tej grupy to parestezje, senność i zawroty głowy (występujące bardzo często) oraz szeroka gama innych objawów, takich jak zaburzenia uwagi, zaburzenia pamięci, amnezja, zaburzenia kognitywne, letarg, drżenia, oczopląs czy zaburzenia smaku (występujące często).12
Z zaburzeń psychiatrycznych najczęstszym działaniem niepożądanym jest depresja (występująca bardzo często). Często występują także spowolnienie procesów myślowych, bezsenność, zaburzenia ekspresji mowy, lęk, stany splątania, dezorientacja, agresja i częste zmiany nastroju.13
Szczególnie niepokojącym działaniem niepożądanym są myśli i próby samobójcze, które występują niezbyt często w populacji ogólnej, ale znacząco częściej u dzieci i młodzieży.14
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.15
Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.16
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania