Dawkowanie i sposób podawania
Thyrozol 5 mg

Tiamazol, będący aktywnym metabolitem karbimazolu, wymaga precyzyjnego dawkowania z uwzględnieniem braku równoważności jednostkowej (1 mg tiamazolu ≠ 1 mg karbimazolu). U dorosłych dawka początkowa wynosi zwykle 10-40 mg/dobę, najczęściej 20-30 mg/dobę, dostosowywana do nasilenia nadczynności tarczycy i podaży jodu. W terapii podtrzymującej stosuje się dawki 5-20 mg/dobę w skojarzeniu z lewotyroksyną lub 2,5-10 mg/dobę w monoterapii. U dzieci (3-17 lat) dawka początkowa to 0,5 mg/kg mc./dobę, maksymalnie do 40 mg/dobę, podzielona na 2-3 dawki. U pacjentów z dysfunkcją wątroby i nerek dawkę należy indywidualnie redukować i monitorować parametry laboratoryjne. U osób starszych zaleca się ostrożne dostosowanie dawki przy ścisłej kontroli klinicznej i laboratoryjnej. Tiamazol nie jest zalecany u dzieci poniżej 2 lat ze względu na brak danych bezpieczeństwa.

Dawkowanie i sposób podawania leku Thyrozol (tiamazol)

Tiamazol, jako aktywny metabolit karbimazolu, wymaga właściwego dawkowania z uwzględnieniem braku równoważności jednostkowej – 1 mg tiamazolu nie odpowiada 1 mg karbimazolu. Należy bezwzględnie uwzględnić tę różnicę przy rozpoczynaniu terapii lub zmianie leczenia z karbimazolu na tiamazol 1.

Dawkowanie u dorosłych

Początkowe dawkowanie tiamazolu u dorosłych pacjentów uzależnione jest od nasilenia choroby oraz podaży jodu. Standardowa dawka początkowa waha się od 10 do 40 mg tiamazolu na dobę. W większości przypadków efektywne zahamowanie produkcji hormonów tarczycy osiąga się przy dawkach początkowych 20-30 mg tiamazolu na dobę 2.

W przypadkach łagodnej nadczynności tarczycy można rozważyć mniejszą dawkę początkową, natomiast ciężkie przypadki mogą wymagać zwiększenia dawki początkowej do 40 mg tiamazolu 3. Dawkę należy dostosować indywidualnie w oparciu o stan metaboliczny pacjenta i parametry laboratoryjne, szczególnie poziomy hormonów tarczycy 4.

W nadczynności tarczycy indukowanej jodem mogą być konieczne wyższe dawki leku 5.

Dawkowanie podtrzymujące

W terapii podtrzymującej rekomendowane są dwa alternatywne schematy dawkowania:

  • Dawka podtrzymująca 5-20 mg tiamazolu na dobę w skojarzeniu z lewotyroksyną (terapia skojarzona), która zapobiega rozwojowi niedoczynności tarczycy 6
  • Dawka podtrzymująca 2,5-10 mg tiamazolu na dobę w monoterapii 7

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

U pacjentów pediatrycznych w wieku od 3 do 17 lat dawkę początkową tiamazolu ustala się w oparciu o masę ciała. Standardowa dawka początkowa wynosi 0,5 mg/kg masy ciała na dobę, podzielona na dwie lub trzy równe dawki 8. W terapii podtrzymującej dawka dobowa może zostać zredukowana i podawana raz na dobę, w zależności od odpowiedzi klinicznej. Może być wymagana dodatkowa suplementacja lewotyroksyną dla uniknięcia niedoczynności tarczycy. Maksymalna całkowita dawka dobowa tiamazolu nie powinna przekraczać 40 mg 9.

Nie zaleca się stosowania tiamazolu u dzieci w wieku poniżej 2 lat, ze względu na brak systematycznej oceny bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej 10.

Dawkowanie w populacjach szczególnych

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: U pacjentów z dysfunkcją wątroby klirens osoczowy tiamazolu jest zmniejszony, dlatego dawkę należy utrzymywać na możliwie najniższym poziomie i pacjentów należy ściśle monitorować 11.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Z uwagi na brak danych farmakokinetycznych dla tiamazolu u pacjentów z dysfunkcją nerek, zaleca się ostrożne, indywidualne dostosowywanie dawki przy ścisłej kontroli parametrów laboratoryjnych, stosując możliwie najmniejszą dawkę 12.

Pacjenci w podeszłym wieku: Mimo że nie przewiduje się kumulacji leku u pacjentów geriatrycznych, zaleca się indywidualne dostosowywanie dawki przy ścisłej kontroli parametrów klinicznych i laboratoryjnych 13.

Schematy leczenia tiamazolem w różnych wskazaniach klinicznych

Zachowawcze leczenie nadczynności tarczycy

Celem leczenia zachowawczego jest osiągnięcie eutyreozy (prawidłowej czynności tarczycy) i uzyskanie długotrwałej remisji. W zależności od doboru pacjentów, remisję można uzyskać maksymalnie u 50% pacjentów po roku terapii 14. Na wskaźniki remisji mogą wpływać różne czynniki, w tym typ nadczynności tarczycy (immunologiczna lub nieimmunologiczna), czas trwania leczenia, dawka tiamazolu oraz podaż jodu w diecie lub jatrogenna 15.

Zazwyczaj zachowawcze leczenie nadczynności tarczycy prowadzi się przez okres od 6 miesięcy do 2 lat (średnio jeden rok). Statystycznie, prawdopodobieństwo uzyskania remisji zwiększa się wraz z wydłużeniem czasu leczenia 16. W przypadkach, gdy remisja nie jest osiągalna, a nie ma możliwości zastosowania radykalnych metod terapeutycznych (np. tyreoidektomii lub leczenia jodem radioaktywnym), tiamazol można stosować przewlekle w jak najmniejszej skutecznej dawce, w monoterapii lub w skojarzeniu z małą dawką lewotyroksyny 17.

U pacjentów z dużym wolem tarczycy i uciskiem na tchawicę należy stosować jedynie krótkotrwałe leczenie tiamazolem, ponieważ długotrwała terapia może prowadzić do dalszego powiększania się wola. W tych przypadkach konieczne jest szczególnie dokładne monitorowanie leczenia (ocena stężenia TSH, światła tchawicy). Preferuje się terapię skojarzoną z lewotyroksyną 18.

Leczenie przedoperacyjne przed tyreoidektomią

Wstępne leczenie tiamazolem przed planowanym zabiegiem operacyjnym tarczycy prowadzi się zazwyczaj przez 3 do 4 tygodni lub dłużej, w zależności od indywidualnych potrzeb pacjenta. Celem jest osiągnięcie eutyreozy i zminimalizowanie ryzyka operacyjnego 19. Zabieg chirurgiczny powinien być wykonany jak najszybciej po uzyskaniu eutyreozy. W przeciwnym razie konieczne jest wdrożenie suplementacji lewotyroksyną. Leczenie tiamazolem można zakończyć na dzień przed operacją 20.

Należy uwzględnić, że tiamazol może zwiększać kruchość tkanek tarczycy i ryzyko krwawienia. Można to skompensować dodatkowym, przedoperacyjnym podaniem dużej dawki jodu w ciągu dziesięciu dni poprzedzających operację (tzw. terapia jodowa Plummera) 21.

Leczenie przed terapią jodem radioaktywnym

Osiągnięcie eutyreozy przed zastosowaniem jodu radioaktywnego jest szczególnie istotne w ciężkich przypadkach nadczynności tarczycy, ponieważ opisywano przypadki wystąpienia przełomu tarczycowego po terapii jodem radioaktywnym przeprowadzonej bez wcześniejszego leczenia przygotowawczego 22.

Należy pamiętać, że pochodne tionamidu (w tym tiamazol) mogą zmniejszać jodowrażliwość tkanki tarczycy. W przypadku planowanego leczenia gruczolaków autonomicznych wskazane jest zastosowanie leczenia poprzedzającego, aby zapobiec aktywacji tkanki paranodularnej 23.

Okresowa terapia przeciwtarczycowa po leczeniu jodem radioaktywnym

Czas trwania leczenia tiamazolem i dawkę leku po terapii jodem radioaktywnym ustala się indywidualnie, w zależności od nasilenia objawów klinicznych i przewidywanego okresu, po którym wystąpią efekty leczenia jodem radioaktywnym (zwykle około 4-6 miesięcy) 24.

Leczenie profilaktyczne u pacjentów zagrożonych nadczynnością tarczycy

U pacjentów zagrożonych rozwojem nadczynności tarczycy w wyniku podania substancji zawierających jod w celach diagnostycznych (np. środki kontrastowe) stosuje się zazwyczaj profilaktyczne podawanie 10-20 mg tiamazolu i/lub 1 g nadchloranu na dobę przez około 10 dni 25. Czas trwania leczenia profilaktycznego zależy od okresu, przez jaki substancja zawierająca jod pozostaje w organizmie 26.

Sposób podawania leku Thyrozol

Tabletki Thyrozol należy połykać w całości, popijając odpowiednią ilością płynu 27. W początkowej fazie leczenia nadczynności tarczycy, gdy stosowane są duże dawki leku, dobową dawkę tiamazolu można podzielić na kilka mniejszych dawek przyjmowanych w regularnych odstępach czasu w ciągu dnia 28.

Dawkę podtrzymującą można przyjmować raz na dobę, najlepiej rano podczas śniadania lub bezpośrednio po śniadaniu 29.

Szczegółowa tabela dawkowania leku Thyrozol (tiamazol)

Grupa pacjentów Wskazanie Dawka początkowa Dawka podtrzymująca Uwagi szczególne
Dorośli Nadczynność tarczycy – leczenie zachowawcze 10-40 mg/dobę (typowo 20-30 mg/dobę) 5-20 mg/dobę w skojarzeniu z lewotyroksyną
lub
2,5-10 mg/dobę w monoterapii
Czas leczenia: 6 miesięcy – 2 lata (średnio 1 rok)
Dorośli Nadczynność tarczycy indukowana jodem Możliwe wyższe dawki Indywidualnie Konieczne monitorowanie parametrów laboratoryjnych
Dzieci i młodzież
(3-17 lat)
Nadczynność tarczycy 0,5 mg/kg m.c./dobę podzielone na 2-3 dawki Indywidualnie, możliwe 1 raz/dobę Maksymalna dawka dobowa: 40 mg
Konieczne może być dodanie lewotyroksyny
Dzieci ≤ 2 lat Nadczynność tarczycy Nie zaleca się stosowania tiamazolu
Dorośli Leczenie przedoperacyjne Indywidualnie Czas leczenia: 3-4 tygodnie lub dłużej
Zakończenie leczenia: dzień przed operacją
Dorośli Przed terapią jodem radioaktywnym Indywidualnie Cel: osiągnięcie eutyreozy przed podaniem jodu radioaktywnego
Dorośli Po terapii jodem radioaktywnym Indywidualnie Indywidualnie Czas leczenia zależy od efektów terapii jodem (ok. 4-6 miesięcy)
Dorośli Profilaktyka przy podawaniu substancji zawierających jod 10-20 mg/dobę tiamazolu i/lub 1 g nadchloranu/dobę Czas leczenia: zwykle ok. 10 dni
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Nadczynność tarczycy Zredukowana dawka Możliwie najniższa Konieczne ścisłe monitorowanie
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek Nadczynność tarczycy Indywidualnie Możliwie najniższa Ostrożne dostosowywanie dawki pod ścisłą kontrolą
Pacjenci w podeszłym wieku Nadczynność tarczycy Indywidualnie Indywidualnie Ostrożne dostosowywanie dawki pod ścisłą kontrolą
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl