Specjalne ostrzeżenia
Temozolomide Fair-Med
Temozolomid, stosowany zwłaszcza w skojarzeniu z radioterapią i steroidami, wiąże się z ryzykiem poważnych powikłań infekcyjnych, takich jak zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis jirovecii (PCP) oraz opryszczkowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, które mogą prowadzić do zgonu. Profilaktyka PCP jest zalecana u wszystkich pacjentów poddawanych 42-dniowemu schematowi leczenia, niezależnie od liczby limfocytów, aż do ustąpienia limfopenii do stopnia ≤1. Ponadto, istnieje ryzyko reaktywacji zakażeń wirusem HBV oraz cytomegalowirusem, co wymaga ścisłego monitorowania i konsultacji hepatologicznej przed rozpoczęciem terapii u pacjentów z dodatnimi wynikami serologicznymi. Temozolomid może również indukować uszkodzenia wątroby, w tym niewydolność wątroby, co wymaga regularnej oceny funkcji wątroby przed i w trakcie leczenia, zwłaszcza w połowie 42-dniowego cyklu oraz po każdym cyklu terapii.
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Temozolomide FAIR-MED
- Zakażenia oportunistyczne i reaktywacje zakażeń wirusowych
- Zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis jirovecii (PCP)
- Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B
- Hepatotoksyczność
- Wtórne nowotwory złośliwe
- Postępowanie przeciwwymiotne
- Monitorowanie parametrów laboratoryjnych
- Szczególne grupy pacjentów
- Stosowanie u mężczyzn
- Zawartość laktozy
- Kolejne rozdziały
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Temozolomide FAIR-MED
Stosowanie temozolomidu wiąże się z szeregiem potencjalnych zagrożeń, które wymagają specjalnych środków ostrożności zarówno ze strony lekarza prowadzącego, jak i pacjenta. Znajomość tych zagrożeń pozwala na wczesne wykrycie potencjalnych powikłań i odpowiednie reagowanie.1
Zakażenia oportunistyczne i reaktywacje zakażeń wirusowych
Podczas leczenia temozolomidem obserwowano zakażenia oportunistyczne, w tym zapalenie płuc spowodowane przez Pneumocystis jirovecii oraz reaktywacje wcześniejszych zakażeń, takich jak zapalenie wątroby typu B lub zakażenie cytomegalowirusem.2
Szczególnej uwagi wymaga ryzyko rozwoju opryszczkowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Po wprowadzeniu produktu leczniczego zawierającego temozolomid do obrotu, u pacjentów przyjmujących temozolomid w skojarzeniu z radioterapią, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu steroidów, obserwowano przypadki opryszczkowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, w tym przypadki zakończone zgonem.3
Zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis jirovecii (PCP)
Pacjenci otrzymujący temozolomid w skojarzeniu z radioterapią w 42-dniowym schemacie leczenia są szczególnie narażeni na wystąpienie zapalenia płuc wywołanego przez Pneumocystis jirovecii (PCP). W związku z tym konieczne jest wdrożenie środków profilaktycznych u wszystkich pacjentów poddawanych takiemu leczeniu, niezależnie od liczby limfocytów. Profilaktyka powinna być stosowana aż do czasu, gdy limfopenia osiągnie stopień ≤1.4
Należy też podkreślić, że ryzyko PCP może być zwiększone podczas stosowania temozolomidu w schematach leczenia przedłużonego. Wszyscy pacjenci powinni być dokładnie monitorowani, zwłaszcza ci leczeni równocześnie steroidami, pod kątem rozwoju objawów PCP. U pacjentów stosujących temozolomid, szczególnie w skojarzeniu z deksametazonem lub innymi steroidami, zgłaszano przypadki niewydolności oddechowej zakończonej zgonem.5
Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B
U pacjentów otrzymujących temozolomid zgłaszano przypadki reaktywacji zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B, w niektórych przypadkach prowadzące do zgonu. W przypadku pacjentów z dodatnimi wynikami badań serologicznych w kierunku HBV (w tym osób z aktywnym zapaleniem wątroby), przed rozpoczęciem leczenia temozolomidem należy skonsultować się ze specjalistą chorób wątroby. Podczas całego okresu leczenia konieczne jest ścisłe monitorowanie stanu zdrowia pacjenta i wdrażanie odpowiednich działań w razie wykrycia oznak reaktywacji zakażenia.6
Hepatotoksyczność
U pacjentów leczonych temozolomidem raportowano uszkodzenia wątroby, w tym niewydolność wątroby kończącą się zgonem. W związku z tym przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykonanie testów czynnościowych wątroby. Jeśli wyniki tych testów wykazują nieprawidłowości, lekarz powinien dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka związanego z leczeniem, mając na uwadze możliwość wystąpienia śmiertelnej niewydolności wątroby.7
U pacjentów poddawanych 42-dniowemu cyklowi leczenia testy czynnościowe wątroby należy powtórzyć w połowie cyklu. U wszystkich pacjentów testy te powinny być wykonywane po zakończeniu każdego cyklu leczenia. W przypadku wystąpienia istotnych nieprawidłowości w czynności wątroby, lekarz prowadzący musi ponownie ocenić stosunek korzyści do ryzyka kontynuowania terapii temozolomidem. Należy pamiętać, że toksyczne działanie temozolomidu na wątrobę może ujawnić się po kilku tygodniach lub nawet po dłuższym czasie od zakończenia leczenia.8
Wtórne nowotwory złośliwe
Bardzo rzadko u pacjentów leczonych temozolomidem obserwowano przypadki zespołu mielodysplastycznego oraz wtórnych nowotworów złośliwych, w tym białaczki szpikowej.9
Postępowanie przeciwwymiotne
Nudności i wymioty są bardzo często związane z leczeniem temozolomidem. Leczenie przeciwwymiotne może być wdrożone przed podaniem temozolomidu lub po jego podaniu.10
U pacjentów z nowo zdiagnozowanym glejakiem wielopostaciowym zaleca się podanie leków przeciwwymiotnych przed pierwszą dawką temozolomidu w leczeniu skojarzonym. Podczas monoterapii temozolomidem również zdecydowanie zaleca się stosowanie profilaktyki przeciwwymiotnej.11
Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z glejakiem złośliwym wykazującym wznowę lub progresję, u których podczas wcześniejszych cykli leczenia wystąpiły ciężkie wymioty (stopień 3. lub 4.). W tych przypadkach mogą być konieczne bardziej intensywne postępowanie przeciwwymiotne.12
Monitorowanie parametrów laboratoryjnych
U pacjentów leczonych temozolomidem może wystąpić zahamowanie czynności szpiku kostnego, prowadzące do pancytopenii, która może być długotrwała i w niektórych przypadkach prowadzić do niedokrwistości aplastycznej mogącej zakończyć się zgonem. Ocenę komplikuje czasami jednoczesne stosowanie innych leków mogących powodować niedokrwistość aplastyczną, takich jak karbamazepina, fenytoina czy sulfametoksazol/trimetoprym.13
Przed rozpoczęciem leczenia temozolomidem muszą być spełnione następujące kryteria hematologiczne:
- całkowita liczba granulocytów obojętnochłonnych ≥ 1,5 x 109/l
- liczba płytek krwi ≥ 100 x 109/l
14
W 22. dniu (21 dni po podaniu pierwszej dawki) lub w ciągu 48 godzin od tego dnia należy wykonać pełną morfologię krwi, a następnie oznaczać ją co tydzień, aż do momentu, gdy całkowita liczba granulocytów obojętnochłonnych będzie wynosić > 1,5 x 109/l, a liczba płytek krwi > 100 x 109/l. 1,5 x 109/l, a liczba płytek > 100 x 109/l.”>15
Jeśli podczas któregokolwiek cyklu chemioterapii wystąpi spadek całkowitej liczby granulocytów obojętnochłonnych < 1,0 x 109/l lub liczby płytek krwi < 50 x 109/l, w następnym cyklu dawkę temozolomidu należy zmniejszyć o jeden poziom. Poziomy dawkowania to: 100 mg/m2 pc., 150 mg/m2 pc. i 200 mg/m2 pc. Najmniejsza zalecana dawka wynosi 100 mg/m2 pc.<sup data-drug="Temozolomide Fair-Med" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Jeśli podczas któregokolwiek cyklu chemioterapii całkowita liczba granulocytów obojętnochłonnych zmniejszy się < 1,0 x 109/l lub liczba płytek będzie 16
Szczególne grupy pacjentów
Dzieci i młodzież
Nie ma doświadczeń klinicznych w stosowaniu temozolomidu u dzieci w wieku poniżej 3 lat. Dane dotyczące stosowania temozolomidu u dzieci starszych i młodzieży są bardzo ograniczone, co powinno skłaniać do zachowania szczególnej ostrożności przy kwalifikacji pacjentów pediatrycznych do leczenia temozolomidem.17
Pacjenci w podeszłym wieku (> 70 lat)
U pacjentów w podeszłym wieku (powyżej 70 lat) ryzyko wystąpienia neutropenii i trombocytopenii jest zwiększone w porównaniu z młodszymi pacjentami. Dlatego stosowanie temozolomidu w tej grupie wiekowej wymaga szczególnej ostrożności i regularnego monitorowania parametrów hematologicznych.18
Stosowanie u mężczyzn
Mężczyźni leczeni temozolomidem powinni być poinformowani o konieczności unikania poczęcia dziecka podczas leczenia oraz przez co najmniej 6 miesięcy po otrzymaniu ostatniej dawki leku. Przed rozpoczęciem terapii zaleca się również rozważenie kriokonserwacji nasienia ze względu na potencjalne ryzyko niepłodności związane z leczeniem temozolomidem.19
Zawartość laktozy
Produkt leczniczy Temozolomide FAIR-MED zawiera laktozę w ilościach zależnych od mocy kapsułki:
| Moc kapsułki | Zawartość laktozy bezwodnej |
|---|---|
| 5 mg | 399,3 mg |
| 20 mg | 384,3 mg |
| 100 mg | 61,7 mg |
| 140 mg | 86,4 mg |
| 180 mg | 111,1 mg |
| 250 mg | 154,3 mg |
20
Produkt leczniczy nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.21
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania – Temozolomide Fair
- Działania niepożądane – Temozolomide Fair
- Interakcje leku – Temozolomide Fair
- Profil bezpieczeństwa leku – Temozolomide Fair
- Przeciwwskazania – Temozolomide Fair
- Przedawkowanie – Temozolomide Fair
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Temozolomide Fair
- Skład i postać leku – Temozolomide Fair
- Specjalne ostrzeżenia – Temozolomide Fair
- Właściwości farmakodynamiczne – Temozolomide Fair
- Właściwości farmakokinetyczne – Temozolomide Fair
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Temozolomide Fair
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Temozolomide Fair
- Wskazania do stosowania – Temozolomide Fair