glejak złośliwy
Wskazanie

Glejak złośliwy (glioblastoma multiforme, GBM) to najczęstsza i najbardziej agresywna forma pierwotnego nowotworu mózgu pochodzenia glejowego. Charakteryzuje się szybkim wzrostem i inwazyjnością, co sprawia, że rokowanie jest zwykle niekorzystne. Glejaki złośliwe najczęściej występują u osób dorosłych, szczególnie w wieku 45-70 lat, częściej u mężczyzn niż u kobiet.

Diagnostyka glejaka złośliwego obejmuje badania obrazowe (MRI z kontrastem, CT), a ostateczne rozpoznanie stawiane jest na podstawie badania histopatologicznego materiału pobranego podczas biopsji lub resekcji guza. Objawy kliniczne zależą od lokalizacji guza i mogą obejmować bóle głowy, nudności, wymioty, zaburzenia widzenia, mowy, równowagi, zmiany osobowości oraz napady padaczkowe.

Standardowe leczenie glejaka złośliwego opiera się na wielospecjalistycznym podejściu. Podstawą jest maksymalne bezpieczne usunięcie chirurgiczne guza, po którym stosuje się radioterapię z jednoczesną chemioterapią temozolomidem (Temodal, Temozolomid Accord, Temozolomid Glenmark). Po zakończeniu radioterapii pacjenci otrzymują leczenie podtrzymujące temozolomidem przez 6-12 miesięcy. W przypadku nawrotu choroby stosuje się leki takie jak lomustyna (Cecenu), bewacyzumab (Avastin) czy regorafenib (Stivarga).

Największe trudności w leczeniu glejaka złośliwego wynikają z jego wysokiej oporności na leczenie oraz tendencji do nawrotów. Bariera krew-mózg utrudnia przenikanie leków przeciwnowotworowych do guza. Heterogenność genetyczna i molekularna glejaka sprawia, że odpowiedź na leczenie jest zróżnicowana. Dodatkowo, lokalizacja guza często uniemożliwia całkowitą resekcję bez uszkodzenia ważnych struktur mózgu. Średni czas przeżycia pacjentów z glejakiem złośliwym, mimo intensywnego leczenia, wynosi około 12-15 miesięcy, a pięcioletnie przeżycie osiąga zaledwie 5-10% chorych.

W ostatnich latach prowadzone są intensywne badania nad nowymi strategiami terapeutycznymi, w tym immunoterapią, terapiami celowanymi i użyciem pól elektrycznych (Optune). Obiecujące wydają się też badania nad szczepionkami przeciwnowotworowymi oraz terapiami genowymi, które mogą w przyszłości poprawić rokowanie w tej trudnej do leczenia chorobie.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl