Działania niepożądane
Sunitinib Synthon 12,5 mg

Sunitynib jabłczan, dostępny w kapsułkach o dawkach 12,5 mg, 25 mg i 50 mg, jest stosowany w leczeniu nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST), przerzutowego raka nerkowokomórkowego (MRCC) oraz nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET). Profil bezpieczeństwa opiera się na danych od 7115 pacjentów, u których odnotowano poważne działania niepożądane, w tym niewydolność nerek, serca, zator tętnicy płucnej, perforację przewodu pokarmowego oraz krwotoki z różnych układów. Często występują także zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia (stopień 3 u 10-16%, stopień 4 u 1,6-2,4%), małopłytkowość (stopień 3 u 3,7-8,2%, stopień 4 u 0,4-1,2%) i niedokrwistość. Krwawienia, w tym krwotoki z guza, obserwowano u 18-39% pacjentów w zależności od typu nowotworu i fazy leczenia, z ciężkimi krwotokami (stopień ≥3) u 4,5% pacjentów z MRCC. Ponadto, terapia może indukować niedoczynność tarczycy, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego oraz reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy.

Działania niepożądane leku Sunitinib Synthon

Sunitinib Synthon to produkt leczniczy w postaci kapsułek twardych dostępny w dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, zawierający jako substancję czynną sunitynibu jabłczan. Profil bezpieczeństwa sunitynibu został szczegółowo przeanalizowany na podstawie danych zbiorczych obejmujących 7115 pacjentów z nowotworami podścieliskowymi przewodu pokarmowego (GIST), rakiem nerkowokomórkowym z przerzutami (MRCC) oraz nowotworami neuroendokrynnymi trzustki (pNET).1

Najcięższe działania niepożądane

Podczas terapii sunitynibem zidentyfikowano szereg najcięższych działań niepożądanych, które w niektórych przypadkach prowadziły do zgonu pacjentów. Należą do nich:2

  • Niewydolność nerek
  • Niewydolność serca
  • Zator tętnicy płucnej
  • Perforacja przewodu pokarmowego
  • Krwotoki z różnych układów (oddechowy, pokarmowy, moczowy, nowotworu oraz krwotok mózgowy)

Wśród innych zgłaszanych przypadków zgonów, których związek z leczeniem sunitynibem uznano za możliwy, odnotowano: niewydolność wielonarządową, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, krwotok do jamy otrzewnowej, niewydolność nadnerczy, odmę opłucnową, wstrząs oraz nagły zgon.3

Najczęstsze działania niepożądane

Do najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych o dowolnym stopniu nasilenia u pacjentów leczonych sunitynibem należą:4

  • Zmniejszenie apetytu
  • Zaburzenia smaku
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Uczucie zmęczenia
  • Zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, zapalenie jamy ustnej, niestrawność i wymioty)
  • Przebarwienia skórne
  • Erytrodyzestezja dłoniowo-podeszwowa (zespół ręka-stopa)

Warto zauważyć, że nasilenie tych objawów może się zmniejszać wraz z kontynuacją leczenia. Ponadto, w trakcie terapii istnieje ryzyko rozwinięcia niedoczynności tarczycy.5

Częstym problemem są także zaburzenia hematologiczne, wśród których dominują:6

  • Neutropenia
  • Małopłytkowość
  • Niedokrwistość

Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych

Poniższa tabela prezentuje działania niepożądane zgłaszane u pacjentów leczonych sunitynibem z uwzględnieniem częstości występowania i klasyfikacji układowej. Częstość występowania zdefiniowano następująco: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).7

Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Częstość nieznana
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia wirusowe Zakażenia układu oddechowego*
Ropień*
Zakażenia grzybicze
Zakażenia dróg moczowych
Zakażenia skóry
Posocznica*
Martwicze zapalenie powięzi*
Zakażenia bakteryjne
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Neutropenia
Małopłytkowość
Niedokrwistość
Leukopenia
Limfopenia Pancytopenia Mikroangiopatia zakrzepowa*
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość Obrzęk naczynioruchowy
Zaburzenia endokrynologiczne Niedoczynność tarczycy Nadczynność tarczycy Zapalenie tarczycy
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Zmniejszenie łaknienia Odwodnienie
Hipoglikemia
Zespół ostrego rozpadu guza*
Zaburzenia psychiczne Bezsenność Depresja
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy
Bóle głowy
Zaburzenia smaku
Neuropatia obwodowa
Parestezje
Niedoczulica
Przeczulica
Krwotok mózgowy*
Udar mózgu*
Przemijający napad niedokrwienny
Zespół odwracalnej tylnej encefalopatii*
Zaburzenia oka Obrzęk tkanek oczodołu
Obrzęk powiek
Zwiększone łzawienie
Zaburzenia serca Niedokrwienie mięśnia sercowego*
Zmniejszenie frakcji wyrzutowej
Zastoinowa niewydolność serca
Zawał mięśnia sercowego*
Niewydolność serca*
Kardiomiopatia*
Wysięk osierdziowy
Wydłużenie odstępu QT w EKG
Niewydolność lewokomorowa*
Zaburzenia rytmu typu torsade de pointes
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie tętnicze Zakrzepica żył głębokich
Uderzenia gorąca
Nagłe zaczerwienienie twarzy
Krwotok z guza* Tętniak i rozwarstwienie tętnicy*
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Duszność
Krwotok z nosa
Kaszel
Zator tętnicy płucnej*
Wysięk opłucnowy*
Krwioplucie
Duszność wysiłkowa
Ból jamy ustnej i gardła
Niedrożność nosa
Suchość błony śluzowej nosa
Krwotok płucny*
Niewydolność oddechowa*
Zaburzenia żołądka i jelit Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej
Ból brzucha
Wymioty
Biegunka
Niestrawność
Nudności
Zaparcia
Choroba refluksowa przełyku
Dysfagia
Krwotok z przewodu pokarmowego*
Zapalenie przełyku
Wzdęcie brzucha
Dyskomfort w nadbrzuszu
Krwotok z odbytu
Krwawienie z dziąseł
Owrzodzenie jamy ustnej
Ból odbytu
Zapalenie warg
Guzki krwawnicze
Ból języka
Ból w jamie ustnej
Suchość w jamie ustnej
Wzdęcia
Dyskomfort w jamie ustnej
Odbijanie się
Perforacja przewodu pokarmowego*
Zapalenie trzustki
Przetoka odbytu
Zapalenie jelita grubego
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Niewydolność wątroby*
Zapalenie pęcherzyka żółciowego*
Zaburzenia czynności wątroby
Zapalenie wątroby
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Przebarwienia skóry
Zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej
Wysypka
Zmiany koloru włosów
Suchość skóry
Złuszczanie skóry
Reakcje skórne
Egzema
Pęcherze
Rumień
Łysienie
Trądzik
Świąd
Hiperpigmentacja skóry
Zmiany skórne
Rogowacenie skóry
Zapalenie skóry
Zaburzenia dotyczące płytki paznokciowej
Rumień wielopostaciowy*
Zespół Stevensa-Johnsona*
Piodermia zgorzelinowa
Martwica toksyczno-rozpływna naskórka*
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Ból w kończynach
Bóle stawowe
Ból pleców
Bóle mięśniowo-szkieletowe
Kurcze mięśni
Bóle mięśniowe
Osłabienie mięśni
Martwica kości szczęki i (lub) żuchwy
Przetoka*
Rabdomioliza*
Miopatia
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zmiana barwy moczu
Białkomocz
Niewydolność nerek*
Ostra niewydolność nerek*
Krwotok z dróg moczowych Zespół nerczycowy
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zapalenie błon śluzowych
Zmęczenie
Obrzęk
Gorączka
Ból w klatce piersiowej
Ból
Zespół rzekomogrypowy
Dreszcze
Nieprawidłowy proces gojenia się ran
Badania diagnostyczne Zmniejszenie masy ciała
Zmniejszenie liczby białych krwinek
Zwiększenie aktywności lipazy
Zmniejszenie liczby płytek krwi
Zmniejszenie stężenia hemoglobiny
Zwiększona aktywność amylazy
Zwiększona aktywność aminotransferazy asparaginianowej
Zwiększona aktywność aminotransferazy alaninowej
Zwiększone stężenie kreatyniny we krwi
Zwiększone ciśnienie tętnicze
Zwiększone stężenie kwasu moczowego we krwi
Zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatynowej we krwi
Zwiększone stężenie TSH we krwi

* W tym przypadki zgonów8

Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych

Zakażenia i zarażenia pasożytnicze

Podczas terapii sunitynibem odnotowano przypadki ciężkich zakażeń z neutropenią lub bez neutropenii, w tym przypadki prowadzące do zgonu. Szczególnie istotne jest występowanie martwiczego zapalenia powięzi, w tym w okolicy krocza, które może prowadzić do śmierci pacjenta.9

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

Podczas leczenia sunitynibem obserwowano istotne zaburzenia hematologiczne o różnym stopniu nasilenia:10

  • Zmniejszenie bezwzględnej liczby neutrofili 3. stopnia ciężkości:
    • u 10% pacjentów z GIST
    • u 16% pacjentów z MRCC
    • u 13% pacjentów z pNET
  • Zmniejszenie bezwzględnej liczby neutrofili 4. stopnia ciężkości:
    • u 1,7% pacjentów z GIST
    • u 1,6% pacjentów z MRCC
    • u 2,4% pacjentów z pNET
  • Zmniejszenie liczby płytek krwi 3. stopnia ciężkości:
    • u 3,7% pacjentów z GIST
    • u 8,2% pacjentów z MRCC
    • u 3,7% pacjentów z pNET
  • Zmniejszenie liczby płytek krwi 4. stopnia ciężkości:
    • u 0,4% pacjentów z GIST
    • u 1,1% pacjentów z MRCC
    • u 1,2% pacjentów z pNET

Krwawienia

Krwawienia stanowią istotne powikłanie leczenia sunitynibem, których częstość różni się w zależności od leczonego nowotworu:11

  • W badaniu III fazy dotyczącym GIST:
    • u 18% pacjentów otrzymujących sunitynib
    • u 17% pacjentów otrzymujących placebo
  • W grupie pacjentów wcześniej nieleczonych z powodu MRCC:
    • u 39% pacjentów otrzymujących sunitynib
    • u 11% pacjentów otrzymujących interferon alfa (IFN-α)
  • Krwawienia stopnia 3. lub wyższego u pacjentów z MRCC:
    • u 4,5% pacjentów otrzymujących sunitynib
    • u 1,7% pacjentów otrzymujących IFN-α
  • W grupie pacjentów z MRCC opornym na leczenie cytokinami:
    • u 26% pacjentów otrzymujących sunitynib
  • W badaniu III fazy dotyczącym leczenia pNET:
    • u 21,7% pacjentów otrzymujących sunitynib (z wyjątkiem krwawienia z nosa)
    • u 9,85% pacjentów otrzymujących placebo

Dodatkowo, w badaniach klinicznych krwotoki z guza nowotworowego występowały u około 2% pacjentów z GIST.12

Zaburzenia układu immunologicznego

Podczas stosowania sunitynibu zgłaszano przypadki reakcji nadwrażliwości, w tym przypadki obrzęku naczynioruchowego.13

Konieczność monitorowania pacjentów

Z uwagi na szeroki zakres i potencjalną ciężkość działań niepożądanych związanych z leczeniem sunitynibem, pacjenci powinni być dokładnie monitorowani podczas terapii. Szczególnie istotne jest obserwowanie parametrów hematologicznych, funkcji wątroby, nerek, układu sercowo-naczyniowego oraz ciśnienia tętniczego. Należy również zwrócić uwagę na potencjalne zakażenia i reakcje skórne.

W przypadku wystąpienia ciężkich działań niepożądanych może być konieczna modyfikacja dawki, czasowe przerwanie leczenia lub całkowite odstawienie leku w zależności od indywidualnej sytuacji klinicznej pacjenta i nasilenia objawów.

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl