Właściwości farmakokinetyczne
Sental 5 mg

Produkt leczniczy Sental zawierający melatoninę w dawkach 3 mg lub 5 mg charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, jednak jego dostępność biologiczna wynosi około 15% z powodu silnego efektu pierwszego przejścia (80-90%). Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) osiągane jest średnio po 50 minutach (zakres 15-90 minut). Melatonina wiąże się z białkami osocza w około 60%, a jej metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, głównie przez enzymy CYP1A1, CYP1A2 oraz prawdopodobnie CYP2C19, prowadząc do powstania nieaktywnego metabolitu 6-sulfatoksy-melatoniny. Eliminacja odbywa się głównie przez wydalanie metabolitów z moczem, z okresem półtrwania eliminacji około 45 minut, przy dużych różnicach osobniczych. Kinetyka leku jest liniowa w zakresie dawek 0,1-8 mg, co oznacza proporcjonalny wzrost stężenia melatoniny w osoczu wraz ze wzrostem dawki.

Właściwości farmakokinetyczne leku Sental

Produkt leczniczy Sental zawierający melatoninę (3 mg lub 5 mg) charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi, które determinują jego działanie w organizmie pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych właściwości z uwzględnieniem procesów, jakim podlega substancja czynna po podaniu doustnym.1

Wchłanianie

Melatonina zawarta w leku Sental po podaniu doustnym u osób dorosłych charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem. Mimo to, dostępność biologiczna produktu jest stosunkowo niska i wynosi około 15%. Jest to spowodowane znacznym efektem pierwszego przejścia, z szacowanym metabolizmem pierwszego przejścia na poziomie 80-90%. Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) występuje zwykle około 50 minut po podaniu, przy czym obserwuje się normalny zakres od 15 do 90 minut.2

Badania dotyczące wpływu pokarmu na wchłanianie melatoniny są ograniczone, jednak dostępne dane wskazują, że pokarm ma nieznaczny wpływ na Tmax dla melatoniny o natychmiastowym uwalnianiu. Spożywanie posiłku może jednak znacznie zwiększać zmienność maksymalnego stężenia leku w osoczu (Cmax). Chociaż zmienność ta nie powinna wpływać na skuteczność ani bezpieczeństwo leku Sental, zaleca się, aby nie spożywać pokarmu około 2 godziny przed lub 2 godziny po przyjęciu melatoniny.3

Dystrybucja

W badaniach in vitro wykazano, że melatonina wiąże się z białkami osocza w około 60%. Ten stopień wiązania z białkami ma wpływ na dystrybucję leku w organizmie.4

Metabolizm

Metabolizm melatoniny zachodzi głównie w wątrobie. Dane eksperymentalne wskazują, że enzymy CYP1A1 i CYP1A2, a prawdopodobnie również CYP2C19 układu cytochromu P450, są głównymi katalizatorami przemian metabolicznych melatoniny. Głównym metabolitem powstającym w wyniku tych przemian jest nieaktywna 6-sulfatoksy-melatonina.5

Eliminacja

Eliminacja melatoniny następuje poprzez wydalanie metabolitów z moczem. Około 80% dawki jest wydalane w postaci 6-hydroksy-melatoniny. Okres półtrwania w fazie eliminacji (t½) wynosi około 45 minut. Istotną cechą farmakokinetyki melatoniny są duże różnice osobnicze.6

Liniowość lub nieliniowość

Kinetyka doustnej melatoniny wykazuje charakter liniowy w zakresie dawek od 0,1 do 8 mg. Oznacza to, że w tym zakresie dawkowania wzrost stężenia melatoniny w osoczu jest proporcjonalny do podanej dawki.7

Wpływ płci na farmakokinetykę

Dostępne, choć ograniczone dane sugerują, że maksymalne stężenie leku w osoczu (Cmax) oraz pole pod krzywą stężenia leku w funkcji czasu (AUC) po spożyciu melatoniny o natychmiastowym uwalnianiu mogą być wyższe u kobiet niż u mężczyzn, potencjalnie nawet około dwukrotnie. Jednakże różnica między płciami jest mniejsza niż różnice w obrębie tej samej płci, szczególnie wśród kobiet, u których Cmax wykazuje znaczne wahania międzyosobnicze. Okres półtrwania melatoniny w osoczu nie wykazuje znaczących różnic między mężczyznami a kobietami.8

Farmakokinetyka w populacjach szczególnych

Osoby w podeszłym wieku

Metabolizm melatoniny wykazuje tendencję do zmniejszania się wraz z wiekiem. U osób starszych obserwuje się niższe nocne stężenie endogennej melatoniny w osoczu w porównaniu z młodymi dorosłymi. Dostępne, choć ograniczone dane dotyczące parametrów farmakokinetycznych takich jak Tmax, Cmax, T½ i AUC po przyjęciu melatoniny o natychmiastowym uwalnianiu nie wskazują na znaczące różnice między młodszymi osobami dorosłymi a osobami w podeszłym wieku. Zauważalny jest jednak szerszy zakres wartości (większe różnice międzyosobnicze) dla każdego parametru, szczególnie w odniesieniu do Tmax i AUC u osób starszych.9

Zaburzenia czynności nerek

Opublikowane dane wskazują, że nie występuje akumulacja melatoniny po wielokrotnym podaniu u pacjentów w stabilnej hemodializie. Jednakże, ponieważ melatonina jest wydalana głównie w postaci metabolitów w moczu, u pacjentów z bardziej zaawansowanymi zaburzeniami czynności nerek można przewidywać wzrost stężenia metabolitów melatoniny w surowicy lub osoczu.10

Zaburzenia czynności wątroby

Dostępne, ograniczone dane wskazują, że stężenie endogennej melatoniny w surowicy lub osoczu jest znacznie podwyższone u pacjentów z marskością wątroby. Zjawisko to jest prawdopodobnie spowodowane zmniejszonym klirensem melatoniny w tej grupie pacjentów. Okres półtrwania w surowicy (T½) u pacjentów z marskością wątroby jest około dwukrotnie dłuższy w porównaniu z grupą kontrolną. Biorąc pod uwagę, że melatonina jest metabolizowana głównie w wątrobie, można przewidywać, że zaburzenia czynności tego narządu będą skutkować zwiększoną ekspozycją na egzogenną melatoninę po podaniu leku Sental.11

Parametr farmakokinetyczny Wartość/Charakterystyka Uwagi
Wchłanianie Całkowite Dostępność biologiczna około 15%
Efekt pierwszego przejścia 80-90% Znaczący wpływ na dostępność biologiczną
Tmax Około 50 minut Zakres: 15-90 minut
Wiązanie z białkami osocza Około 60% Badania in vitro
Główne enzymy metabolizujące CYP1A1, CYP1A2, (CYP2C19) Układ cytochromu P450
Główny metabolit 6-sulfatoksy-melatonina Metabolit nieaktywny
Wydalanie 80% jako 6-hydroksy-melatonina Głównie z moczem
T½ (okres półtrwania eliminacji) Około 45 minut Duże różnice osobnicze
Liniowość kinetyki W zakresie 0,1-8 mg Proporcjonalny wzrost stężenia do dawki
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl