Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania etorykoksybu (Roticox)

Etorykoksyb, jako selektywny inhibitor COX-2, wymaga szczególnej uwagi w zakresie bezpieczeństwa stosowania. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat niebezpieczeństw oraz zalecanych środków ostrożności podczas leczenia pacjentów tym lekiem.¹

Wpływ na przewód pokarmowy

U pacjentów leczonych etorykoksybem odnotowano występowanie poważnych zaburzeń w obrębie górnego odcinka przewodu pokarmowego, takich jak perforacje, owrzodzenia i krwawienia (PUBs). W niektórych przypadkach powikłania te prowadziły do zgonu pacjenta.²

Szczególną ostrożność należy zachować podczas leczenia następujących grup pacjentów, u których istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia powikłań żołądkowo-jelitowych przy stosowaniu NLPZ:

• Pacjenci w podeszłym wieku – ryzyko powikłań rośnie z wiekiem³
• Pacjenci stosujący jednocześnie inne leki z grupy NLPZ lub kwas acetylosalicylowy⁴
• Pacjenci z chorobami przewodu pokarmowego w wywiadzie, w szczególności z owrzodzeniem i krwawieniem⁵

Podczas jednoczesnego stosowania etorykoksybu z kwasem acetylosalicylowym (nawet w małych dawkach) obserwuje się zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych w obrębie przewodu pokarmowego, takich jak owrzodzenia lub inne zaburzenia żołądka i jelit. Długoterminowe badania kliniczne nie wykazały istotnej różnicy w bezpieczeństwie stosowania dla układu pokarmowego między selektywnymi inhibitorami COX-2 podawanymi z kwasem acetylosalicylowym a NLPZ podawanymi z kwasem acetylosalicylowym.⁶

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Dane kliniczne wskazują, że selektywne inhibitory COX-2, w tym etorykoksyb, mogą zwiększać ryzyko niepożądanych zdarzeń zakrzepowych, zwłaszcza zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, w porównaniu do placebo i niektórych NLPZ.⁷

Należy wziąć pod uwagę następujące zalecenia zmniejszające ryzyko sercowo-naczyniowe:

• Stosować najkrótszy możliwy okres leczenia⁸
• Stosować najmniejszą skuteczną dawkę dobową⁹
• Regularnie oceniać potrzebę leczenia przeciwbólowego i reakcję pacjenta na leczenie, zwłaszcza u pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawów¹⁰

Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z istotnymi czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego, takimi jak:

• Nadciśnienie tętnicze¹¹
• Hiperlipidemia¹²
• Cukrzyca¹³
• Palenie tytoniu¹⁴

Etorykoksyb nie zastępuje kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce chorób układu sercowo-naczyniowego z uwagi na brak działania przeciwpłytkowego. Dlatego nie należy przerywać leczenia przeciwpłytkowego u pacjentów stosujących jednocześnie etorykoksyb.¹⁵

Wpływ na nerki

Prostaglandyny nerkowe pełnią ważną rolę kompensacyjną w utrzymywaniu prawidłowego przepływu nerkowego. W warunkach zaburzonego przepływu, stosowanie etorykoksybu może hamować wytwarzanie prostaglandyn, co może prowadzić do zmniejszenia przepływu krwi przez nerki i w konsekwencji do zaburzenia czynności nerek.¹⁶

Szczególnie wysokie ryzyko wystąpienia zaburzenia czynności nerek istnieje u pacjentów z:

• Wcześniej występującym znacznym zaburzeniem czynności nerek¹⁷
• Niewyrównaną niewydolnością serca¹⁸
• Marskością wątroby¹⁹

U tych pacjentów należy rozważyć monitorowanie czynności nerek podczas leczenia etorykoksybem.²⁰

Zatrzymanie płynów, obrzęki i nadciśnienie tętnicze

Podobnie jak w przypadku innych leków hamujących wytwarzanie prostaglandyn, u pacjentów przyjmujących etorykoksyb może wystąpić zatrzymanie płynów, obrzęki i nadciśnienie tętnicze.²¹

Stosowanie etorykoksybu, jak i innych NLPZ, może wiązać się z wystąpieniem lub zaostrzeniem zastoinowej niewydolności serca. Należy zachować szczególną ostrożność podczas leczenia pacjentów:²²

• Z niewydolnością serca w wywiadzie²³
• Z zaburzeniami czynności lewej komory serca²⁴
• Z nadciśnieniem tętniczym²⁵
• Z istniejącymi już obrzękami, niezależnie od ich przyczyny²⁶

W przypadku pogorszenia stanu zdrowia tych pacjentów należy podjąć odpowiednie działania, w tym rozważyć przerwanie leczenia etorykoksybem.²⁷

Etorykoksyb może powodować częstsze występowanie ciężkiego nadciśnienia tętniczego w porównaniu z innymi NLPZ i selektywnymi inhibitorami COX-2, szczególnie po zastosowaniu dużych dawek. Z tego powodu:²⁸

• Przed rozpoczęciem leczenia etorykoksybem należy kontrolować ciśnienie tętnicze²⁹
• Należy monitorować ciśnienie tętnicze w ciągu dwóch tygodni po rozpoczęciu leczenia, a następnie okresowo w trakcie terapii³⁰
• W przypadku znaczącego wzrostu ciśnienia tętniczego należy rozważyć alternatywną metodę leczenia³¹

Wpływ na wątrobę

W badaniach klinicznych u około 1% pacjentów leczonych etorykoksybem w dawce 30 mg, 60 mg lub 90 mg na dobę przez okres do jednego roku obserwowano zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) i/lub aminotransferazy asparaginianowej (AspAT) do wartości około trzykrotnie lub więcej przekraczających górną granicę wartości prawidłowych.³²

Konieczne jest monitorowanie pacjentów, u których wystąpiły:

• Objawy podmiotowe i/lub przedmiotowe wskazujące na zaburzenia czynności wątroby³³
• Nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby³⁴

Leczenie etorykoksybem należy przerwać w przypadku:

• Pojawienia się objawów niewydolności wątroby³⁵
• Utrzymywania się nieprawidłowych wyników badań enzymatycznych wątroby (ponad trzykrotne przekroczenie górnej granicy wartości prawidłowych)³⁶

Ogólne środki ostrożności

Jeżeli podczas leczenia wystąpi pogorszenie czynności opisanych powyżej układów lub narządów, należy podjąć właściwe postępowanie lecznicze i rozważyć przerwanie leczenia etorykoksybem.³⁷

Należy zapewnić odpowiednią opiekę medyczną w trakcie stosowania etorykoksybu u następujących grup pacjentów:

• Osoby w wieku podeszłym³⁸
• Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek³⁹
• Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby⁴⁰
• Pacjenci z zaburzeniami czynności serca⁴¹

Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów odwodnionych. Zaleca się nawodnienie pacjenta przed rozpoczęciem terapii etorykoksybem.⁴²

Reakcje skórne i nadwrażliwość

Po wprowadzeniu do obrotu, w trakcie stosowania NLPZ i niektórych selektywnych inhibitorów COX-2, odnotowano bardzo rzadkie przypadki występowania ciężkich reakcji skórnych, niektóre z nich kończyły się zgonem:⁴³

• Złuszczające zapalenie skóry⁴⁴
• Zespół Stevensa-Johnsona⁴⁵
• Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka⁴⁶

Ryzyko wystąpienia tych poważnych reakcji skórnych jest największe na początku terapii, przy czym większość przypadków odnotowano w ciągu pierwszego miesiąca leczenia.⁴⁷

U pacjentów otrzymujących etorykoksyb raportowano również poważne reakcje nadwrażliwości, takie jak:

• Anafilaksja⁴⁸
• Obrzęk naczynioruchowy⁴⁹

Selektywne inhibitory COX-2 mogą zwiększać ryzyko wystąpienia reakcji skórnych u pacjentów z alergią na niektóre leki w wywiadzie.⁵⁰

Należy natychmiast przerwać stosowanie etorykoksybu w przypadku wystąpienia:

• Pierwszych objawów wysypki skórnej⁵¹
• Zmian na błonach śluzowych⁵²
• Jakichkolwiek innych objawów nadwrażliwości⁵³

Inne ważne ostrzeżenia

Etorykoksyb może maskować gorączkę i inne objawy stanu zapalnego, co może utrudniać rozpoznanie chorób infekcyjnych.⁵⁴

Należy zachować ostrożność stosując etorykoksyb jednocześnie z warfaryną lub innymi doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi ze względu na możliwe interakcje i zwiększone ryzyko krwawienia.⁵⁵

Stosowanie etorykoksybu, podobnie jak innych inhibitorów cyklooksygenazy i/lub syntezy prostaglandyn, nie jest zalecane u kobiet planujących ciążę ze względu na potencjalny negatywny wpływ na rozwój ciąży.⁵⁶

Zawartość sodu

Produkt leczniczy zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, co oznacza, że praktycznie nie zawiera sodu i może być stosowany przez pacjentów kontrolujących zawartość sodu w diecie.⁵⁷