działanie toksyczne na układ krążenia

Działanie toksyczne na układ krążenia to zespół negatywnych efektów, jakie substancje toksyczne wywierają na serce i naczynia krwionośne. Kardiotoksyczność może być skutkiem działania leków (np. antracyklin stosowanych w chemioterapii, niektórych antybiotyków, leków psychotropowych), narkotyków (szczególnie kokainy i amfetaminy), alkoholu, metali ciężkich oraz wielu innych związków chemicznych.

Mechanizmy kardiotoksyczności są zróżnicowane i obejmują bezpośrednie uszkodzenie komórek mięśnia sercowego, zaburzenia w funkcjonowaniu kanałów jonowych, indukcję stresu oksydacyjnego, dysfunkcję mitochondriów oraz zaburzenia w przekaźnictwie neurohormonalnym. Objawy kliniczne mogą obejmować zaburzenia rytmu serca (arytmie), osłabienie kurczliwości mięśnia sercowego (kardiomiopatia), nadciśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego, a w ciężkich przypadkach niewydolność serca.

Diagnostyka kardiotoksyczności opiera się na badaniach elektrokardiograficznych (EKG), echokardiograficznych, oznaczaniu biomarkerów uszkodzenia mięśnia sercowego (troponina, peptyd natriuretyczny typu B) oraz obrazowaniu serca metodą rezonansu magnetycznego. Strategia leczenia obejmuje odstawienie czynnika toksycznego, leczenie objawowe zaburzeń układu krążenia oraz w niektórych przypadkach stosowanie leków kardioprotekcyjnych.

W praktyce klinicznej szczególnie istotne jest monitorowanie funkcji serca u pacjentów otrzymujących leki o potencjale kardiotoksycznym, np. podczas chemioterapii przeciwnowotworowej. Wczesne wykrycie kardiotoksyczności pozwala na modyfikację leczenia i wdrożenie odpowiednich działań zapobiegawczych, co znacząco poprawia rokowanie pacjentów.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl