Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Olanzapine APC 5 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny wykazały, że dawki śmiertelne (LD50) u myszy i szczurów wynoszą odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała, co wskazuje na duży margines bezpieczeństwa względem dawek terapeutycznych. U psów i małp tolerowano dawki doustne do 100 mg/kg bez śmiertelności, choć obserwowano objawy neurologiczne typowe dla neuroleptyków, takie jak sedacja, ataksja, drżenia czy zaburzenia świadomości. W badaniach toksyczności wielokrotnej u myszy, szczurów i psów stwierdzono hamowanie ośrodkowego układu nerwowego, działanie przeciwcholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, z rozwojem tolerancji na niektóre efekty. U szczurów odnotowano odwracalne zmiany związane ze zwiększonym stężeniem prolaktyny, wpływające na narządy rozrodcze. W hematologii u psów przy ekspozycji 12-15 razy większej niż u ludzi przy dawce 12 mg/dobę zaobserwowano odwracalną neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość, bez uszkodzenia szpiku kostnego.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Olanzapine APC

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny, substancji czynnej produktu leczniczego Olanzapine APC, obejmowały szereg testów toksykologicznych, reprodukcyjnych, mutagennych i rakotwórczych, dostarczając kompleksowych danych na temat profilu bezpieczeństwa tej substancji przed wprowadzeniem jej do stosowania klinicznego.1

Toksyczność ostra (po podaniu pojedynczej dawki)

W badaniach toksyczności ostrej po podaniu pojedynczej dawki olanzapiny zaobserwowano objawy charakterystyczne dla silnych neuroleptyków. U gryzoni po doustnym podaniu leku wystąpiły typowe objawy takie jak: zmniejszenie aktywności, śpiączka, drżenia, drgawki kloniczne, ślinotok oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. Średnia dawka śmiertelna (LD50) wynosiła około 210 mg/kg masy ciała u myszy oraz 175 mg/kg masy ciała u szczurów.2

W badaniach na psach stwierdzono, że zwierzęta te tolerowały pojedyncze dawki doustne olanzapiny do 100 mg/kg masy ciała bez przypadków śmiertelnych. Obserwowane objawy kliniczne obejmowały: sedację, ataksję, drżenia, przyspieszenie czynności serca, utrudnione oddychanie, zwężenie źrenic oraz jadłowstręt. U małp podanie pojedynczych dawek doustnych do 100 mg/kg masy ciała powodowało prostrację, a większe dawki prowadziły do zaburzeń świadomości.3

Toksyczność po podaniu wielokrotnym

Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym przeprowadzono u różnych gatunków zwierząt: u myszy (badania trwające do 3 miesięcy), u szczurów i psów (badania trwające do 1 roku). Główne objawy obserwowane podczas tych badań to: hamowanie aktywności ośrodkowego układu nerwowego, objawy działania przeciwcholinergicznego oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne. Z czasem rozwijała się tolerancja na efekt hamowania czynności ośrodkowego układu nerwowego. Po podaniu dużych dawek olanzapiny zaobserwowano zmniejszenie wskaźników wzrostu u badanych zwierząt.4

U szczurów stwierdzono odwracalne działania związane ze zwiększeniem stężenia prolaktyny, które obejmowały: zmniejszenie masy jajników i macicy oraz zmiany morfologiczne w nabłonku pochwy i gruczole sutkowym.5

Toksyczność hematologiczna

W badaniach przedklinicznych zaobserwowano wpływ olanzapiny na parametry hematologiczne u wszystkich badanych gatunków zwierząt. U myszy stwierdzono zależne od dawki zmniejszenie liczby krążących leukocytów, natomiast u szczurów wystąpiło niespecyficzne zmniejszenie liczby krążących leukocytów. Nie znaleziono jednak dowodów na cytotoksyczne działanie olanzapiny wobec szpiku kostnego.6

U kilku psów otrzymujących olanzapinę w dawce 8 lub 10 mg/kg masy ciała na dobę wystąpiła odwracalna neutropenia, małopłytkowość lub niedokrwistość. W tych przypadkach całkowite pole pod krzywą (AUC) dla olanzapiny było 12-15 razy większe niż u ludzi otrzymujących dawkę 12 mg. Istotne jest, że u psów z cytopenią nie stwierdzono działań niepożądanych dotyczących progenitorowych i proliferujących komórek szpiku kostnego.7

Toksyczny wpływ na reprodukcję

Badania przedkliniczne wykazały, że olanzapina nie wywiera działania teratogennego. Zaobserwowano jednak wpływ leku na parametry reprodukcyjne u szczurów. Sedacja powodowana przez olanzapinę prowadziła do zaburzenia zdolności samców do kojarzenia się. Cykle płciowe były zaburzone już po dawce 1,1 mg/kg masy ciała (trzykrotność dawki maksymalnej stosowanej u człowieka), natomiast parametry reprodukcyjne ulegały zaburzeniu po dawce 3 mg/kg masy ciała (dziewięciokrotność dawki maksymalnej u człowieka).8

U potomstwa szczurów, którym podawano olanzapinę, obserwowano opóźnienie w rozwoju płodu oraz przemijające zmniejszenie aktywności potomstwa.9

Działanie mutagenne

W kompleksowych badaniach genotoksyczności olanzapina nie wykazywała działania mutagennego ani klastogennego. Przeprowadzono pełen zakres testów standardowych, w tym testy mutacji w komórkach bakterii oraz testy u ssaków zarówno in vitro, jak i in vivo, a wszystkie wyniki były negatywne.10

Działanie rakotwórcze

Przeprowadzono również badania oceniające potencjalne działanie rakotwórcze olanzapiny. Na podstawie wyników badań na myszach i szczurach stwierdzono, że olanzapina nie wykazuje działania rakotwórczego.11

Zestawienie danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa

Rodzaj badania Gatunek Główne obserwacje Istotność kliniczna
Toksyczność ostra Myszy, szczury LD50: ~210 mg/kg (myszy), ~175 mg/kg (szczury) Duży margines bezpieczeństwa względem dawek terapeutycznych
Toksyczność ostra Psy, małpy Tolerancja dawek do 100 mg/kg bez śmiertelności Objawy neurologiczne typowe dla klasy leków
Toksyczność wielokrotna Myszy, szczury, psy Hamowanie OUN, działanie przeciwcholinergiczne, zmniejszenie wskaźników wzrostu Rozwój tolerancji na niektóre działania
Wpływ na układ hematologiczny Psy Odwracalna neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość Przy ekspozycji 12-15× większej niż dawka kliniczna 12 mg
Reprodukcja Szczury Zaburzenie cykli płciowych przy dawce 1,1 mg/kg Przy dawkach 3× większych niż maksymalne dawki kliniczne
Mutagenność Systemy bakteryjne, komórki ssaków Brak działania mutagennego i klastogennego Bezpieczeństwo genetyczne
Kancerogenność Myszy, szczury Brak działania rakotwórczego Brak ryzyka kancerogennego
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl