Właściwości farmakodynamiczne
Naxalgan 150 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku Naxalgan

Produkt leczniczy Naxalgan, zawierający substancję czynną pregabalinę, jest lekiem o właściwościach przeciwpadaczkowych, sklasyfikowanym w grupie farmakoterapeutycznej jako „inne leki przeciwpadaczkowe” z kodem ATC: N02BF02. Pregabalina to pochodna kwasu gamma-aminomasłowego, a dokładniej kwas (S)-3-(aminometylo)-5-metyloheksanowy, wykazująca złożone działanie farmakodynamiczne na ośrodkowy układ nerwowy.¹

Mechanizm działania

Podstawowy mechanizm działania pregabaliny polega na wiązaniu się z pomocniczą podjednostką (białkiem α2-δ) kanałów wapniowych otwieranych poprzez zmianę potencjału błonowego w ośrodkowym układzie nerwowym. Interakcja ta prowadzi do modyfikacji przepływu jonów wapnia przez kanały, co wpływa na pobudliwość neuronalną i przepływ impulsów nerwowych.²

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Ból neuropatyczny

Badania kliniczne potwierdziły skuteczność pregabaliny w leczeniu bólu neuropatycznego o różnej etiologii, szczególnie w neuropatii cukrzycowej, neuralgii po przebytym półpaścu oraz w bólu związanym z urazem rdzenia kręgowego. Należy zaznaczyć, że nie przeprowadzono badań na innych modelach bólu neuropatycznego.³

Pregabalina była oceniana w 10 kontrolowanych badaniach klinicznych z różnymi schematami dawkowania:

• Badania trwające do 13 tygodni z dawkowaniem dwa razy na dobę (BID)
• Badania trwające do 8 tygodni z dawkowaniem trzy razy na dobę (TID)

Co istotne, profile bezpieczeństwa stosowania i skuteczności dla obu schematów dawkowania (BID i TID) były porównywalne.⁴

W badaniach klinicznych trwających do 12 tygodni, dotyczących bólu neuropatycznego zarówno pochodzenia obwodowego jak i ośrodkowego, zaobserwowano zmniejszenie nasilenia bólu już w pierwszym tygodniu terapii, a efekt ten utrzymywał się przez cały okres badania.⁵

W kontrolowanych badaniach klinicznych dotyczących obwodowego bólu neuropatycznego uzyskano następujące wyniki:

• 35% pacjentów leczonych pregabaliną uzyskało poprawę o co najmniej 50% w wynikach skali bólu (w porównaniu do 18% pacjentów przyjmujących placebo)
• Wśród pacjentów nieodczuwających senności poprawę taką obserwowano u 33% pacjentów leczonych pregabaliną (wobec 18% w grupie placebo)
• W podgrupie pacjentów odczuwających senność poprawę stwierdzono u 48% leczonych pregabaliną (wobec 16% w grupie placebo)⁶

Natomiast w kontrolowanym badaniu klinicznym dotyczącym ośrodkowego bólu neuropatycznego poprawę w punktowej ocenie nasilenia bólu o co najmniej 50% stwierdzono u 22% pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do 7% pacjentów otrzymujących placebo.⁷

Padaczka

Terapia skojarzona

W leczeniu padaczki pregabalina została poddana ocenie w 3 kontrolowanych badaniach klinicznych, trwających 12 tygodni, stosując schematy dawkowania BID lub TID. Podobnie jak w przypadku badań dotyczących bólu neuropatycznego, profile bezpieczeństwa stosowania i skuteczności schematów dawkowania BID i TID były porównywalne.⁸

Korzystny efekt terapeutyczny w postaci zmniejszenia częstości napadów padaczkowych obserwowano już przed końcem pierwszego tygodnia leczenia.⁹

Monoterapia (pacjenci nowo zdiagnozowani)

Pregabalina została oceniona w 1 kontrolowanym badaniu klinicznym trwającym 56 tygodni, w którym lek podawano według schematu dawkowania BID. W badaniu tym nie wykazano równoważności pregabaliny względem lamotryginy w odniesieniu do punktu końcowego zdefiniowanego jako 6-miesięczny okres wolny od napadów drgawek. Jednakże, zarówno pregabalina jak i lamotrygina charakteryzowały się podobnym profilem bezpieczeństwa i były dobrze tolerowane przez pacjentów.¹⁰

Stosowanie u dzieci i młodzieży w padaczce

Skuteczność i bezpieczeństwo stosowania pregabaliny w terapii skojarzonej w leczeniu padaczki u dzieci poniżej 12 lat oraz młodzieży nie zostały jednoznacznie określone. Przeprowadzono jednak szereg badań w populacji pediatrycznej:¹¹

• Badanie farmakokinetyki i tolerancji z udziałem pacjentów z napadami padaczkowymi częściowymi w wieku od 3 miesięcy do 16 lat (n=65) wykazało, że profil działań niepożądanych był podobny do występującego u dorosłych¹²
• 12-tygodniowe badanie kontrolowane placebo z udziałem 295 pacjentów pediatrycznych w wieku 4-16 lat
• 14-dniowe badanie kontrolowane placebo obejmujące 175 pacjentów w wieku od 1 miesiąca do poniżej 4 lat
• Dwa jednoroczne otwarte badania oceniające bezpieczeństwo (54 i 431 pacjentów pediatrycznych z padaczką, w wieku 3 miesiące – 16 lat)¹³

W populacji pediatrycznej zaobserwowano częstsze występowanie niektórych działań niepożądanych w porównaniu do dorosłych, w szczególności gorączki i zakażeń górnych dróg oddechowych.¹⁴

Dawkowanie i skuteczność u dzieci i młodzieży

W 12-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo u dzieci i młodzieży (4-16 lat) testowano trzy grupy:

• Grupa otrzymująca pregabalinę w dawce 2,5 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 150 mg/dobę)
• Grupa otrzymująca pregabalinę w dawce 10 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 600 mg/dobę)
• Grupa placebo

Odsetek pacjentów, u których odnotowano co najmniej 50% zmniejszenie liczby napadów częściowych w porównaniu do wartości początkowych, wynosił:

Powyższe wyniki wskazują na istotną statystycznie skuteczność pregabaliny w dawce 10 mg/kg mc./dobę w porównaniu do placebo.¹⁵

W 14-dniowym badaniu kontrolowanym placebo u młodszych dzieci (1 miesiąc – poniżej 4 lat) zastosowano następujące dawkowanie:

• Pregabalina 7 mg/kg mc./dobę
• Pregabalina 14 mg/kg mc./dobę
• Placebo

Mediana całodobowej częstości napadów przed rozpoczęciem leczenia i podczas wizyty końcowej wyniosła:

Stosowanie pregabaliny w dawce 14 mg/kg mc./dobę znacząco zmniejszało przekształconą logarytmicznie częstość napadów częściowych w porównaniu z placebo (p = 0,0223), podczas gdy w grupie otrzymującej pregabalinę w dawce 7 mg/kg mc./dobę nie stwierdzono istotnej poprawy.¹⁶

W 12-tygodniowym badaniu klinicznym kontrolowanym placebo z udziałem pacjentów z pierwotnie uogólnionymi napadami toniczno-klonicznymi (PGTC) uczestniczyło 219 badanych (w wieku od 5 do 65 lat, w tym 66 pacjentów w wieku 5-16 lat), których przypisano do następujących grup:

• Pregabalina 5 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 300 mg/dobę)
• Pregabalina 10 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 600 mg/dobę)
• Placebo

Odsetek pacjentów, u których częstość napadów PGTC zmniejszyła się o co najmniej 50%, wynosił:

• Pregabalina 5 mg/kg mc./dobę: 41,3%
• Pregabalina 10 mg/kg mc./dobę: 38,9%
• Placebo: 41,7%

W tym badaniu nie wykazano przewagi pregabaliny nad placebo w leczeniu pierwotnie uogólnionych napadów toniczno-klonicznych.¹⁷

Uogólnione zaburzenia lękowe

Skuteczność pregabaliny w terapii uogólnionych zaburzeń lękowych (GAD) została oceniona w następujących badaniach klinicznych:

• 6 kontrolowanych badań trwających 4-6 tygodni
• 8-tygodniowe badanie z udziałem pacjentów w podeszłym wieku
• Długookresowe badanie dotyczące zapobiegania nawrotom objawów z 6-miesięczną fazą prowadzoną metodą podwójnie ślepej próby¹⁸

Szybkość działania pregabaliny w GAD była znacząca – zmniejszenie nasilenia objawów GAD określane za pomocą skali oceny lęku Hamiltona (HAM-A) zaobserwowano już w pierwszym tygodniu leczenia.¹⁹

W kontrolowanych badaniach klinicznych (trwających 4-8 tygodni) poprawa o co najmniej 50% całkowitej punktacji w skali HAM-A od momentu rozpoczęcia badania do chwili osiągnięcia punktu końcowego obserwowana była u 52% pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do 38% pacjentów otrzymujących placebo, co wskazuje na istotną skuteczność kliniczną leku w terapii GAD.²⁰

Bezpieczeństwo okulistyczne

W kontrolowanych badaniach klinicznych u pacjentów leczonych pregabaliną częściej niż w grupie placebo raportowano niewyraźne widzenie, które jednak w większości przypadków ustępowało w miarę kontynuacji leczenia.²¹

W ramach kompleksowej oceny bezpieczeństwa okulistycznego, w kontrolowanych badaniach klinicznych u ponad 3600 pacjentów przeprowadzono specjalistyczne badania okulistyczne, które obejmowały:

• Badania ostrości widzenia
• Formalne badania pola widzenia
• Badania dna oka po rozszerzeniu źrenicy

Wyniki tych badań przedstawiały się następująco:

Dane te wskazują na nieznacznie wyższe ryzyko zaburzeń ostrości widzenia w grupie przyjmującej pregabalinę, przy porównywalnej częstości zmian pola widzenia oraz nieco niższym odsetku zmian w badaniach dna oka w porównaniu do placebo.²²