Przedawkowanie leku Metafen (200 mg + 325 mg)

Metafen zawiera dwie substancje czynne: ibuprofen (200 mg) oraz paracetamol (325 mg), których przedawkowanie może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Ważne jest, aby rozpoznać objawy przedawkowania oraz wdrożyć odpowiednie postępowanie lecznicze jak najszybciej po incydencie.¹

Przedawkowanie paracetamolu

Szczególnie niebezpieczne jest przedawkowanie paracetamolu wchodzącego w skład produktu Metafen. U dorosłych pacjentów, którzy przyjęli paracetamol w dawce 10 g lub większej (co odpowiada około 31 tabletkom Metafenu), istnieje wysokie ryzyko wystąpienia uszkodzenia wątroby. Należy zaznaczyć, że nawet mniejsze dawki – 5 g lub więcej (około 15 tabletek Metafenu) – mogą prowadzić do hepatotoksyczności u pacjentów z określonymi czynnikami ryzyka.²

Czynniki ryzyka hepatotoksyczności

Do czynników zwiększających ryzyko uszkodzenia wątroby przy przedawkowaniu paracetamolu należą:³

• Długotrwałe leczenie lekami indukującymi enzymy wątrobowe, takimi jak: karbamazepina, fenobarbital, fenytoina, prymidon, ryfampicyna, produkty zawierające ziele dziurawca
• Regularne nadużywanie alkoholu, prowadzące do chronicznego uszkodzenia wątroby
• Niedobór glutationu spowodowany przez: zaburzenia odżywiania, mukowiscydozę, zakażenie HIV, głód lub wyniszczenie organizmu

Przedawkowanie ibuprofenu

Druga substancja czynna Metafenu – ibuprofen – przy przedawkowaniu prowadzi zwykle do objawów ze strony przewodu pokarmowego, jednak w cięższych przypadkach może powodować zaburzenia neurologiczne oraz prowadzić do poważnych powikłań systemowych.⁴

Objawy przedawkowania

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania paracetamolu

Przedawkowanie paracetamolu stanowi stan nagły i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Pacjent powinien być niezwłocznie przewieziony do szpitala, nawet jeśli początkowo objawy nie wskazują na ciężkie zatrucie.⁵

1. Podanie węgla aktywnego – należy rozważyć, jeśli od przedawkowania minęła nie więcej niż 1 godzina
2. Oznaczenie stężenia paracetamolu w osoczu – powinno być wykonane po upływie 4 godzin od przyjęcia leku (wcześniejsze pomiary są mało wiarygodne)
3. Podanie odtrutki – N-acetylocysteina podana dożylnie:
   • Może być stosowana do 24 godzin po zażyciu paracetamolu
   • Maksymalne działanie ochronne uzyskuje się do 8 godzin po przyjęciu leku
   • Po upływie 8 godzin skuteczność odtrutki gwałtownie spada
   • Dawkowanie zgodnie z zatwierdzonym schematem
4. Alternatywna metoda poza szpitalem – metionina podana doustnie, jeśli pacjent nie wymiotuje
5. Leczenie ciężkiego uszkodzenia wątroby – u pacjentów z objawami ciężkiej niewydolności wątroby po upływie 24 godzin od przedawkowania, leczenie zgodne z obowiązującymi wytycznymi⁶

Leczenie przedawkowania ibuprofenu

W przypadku przedawkowania ibuprofenu stosuje się głównie leczenie objawowe i podtrzymujące, które obejmuje:⁷

1. Utrzymanie drożności dróg oddechowych
2. Monitorowanie czynności serca i parametrów życiowych aż do stabilizacji stanu pacjenta
3. Podanie węgla aktywnego w ciągu 1 godziny od przyjęcia potencjalnie toksycznej dawki
4. W przypadku drgawek – podanie dożylne diazepamu lub lorazepamu przy częstych lub przedłużających się drgawkach
5. Pacjentom z astmą oskrzelową – podanie leków rozszerzających oskrzela⁸

Szczególne zagrożenia przy przedawkowaniu

Szczególnie niebezpieczne powikłania przedawkowania Metafenu związane są z uszkodzeniem dwóch kluczowych narządów: wątroby i nerek. W przypadku paracetamolu, toksyczność wątrobowa stanowi główne zagrożenie, podczas gdy ibuprofen może nasilać ryzyko nefrotoksyczności, zwłaszcza u pacjentów odwodnionych.⁹

Należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że Metafen, jako preparat złożony zawierający dwie substancje aktywne, niesie ze sobą ryzyko łącznej toksyczności, wynikającej z działania zarówno paracetamolu, jak i ibuprofenu. W przypadku przedawkowania tego leku konieczne jest monitorowanie funkcji zarówno wątroby, jak i nerek, a także układu krążenia oraz ośrodkowego układu nerwowego.¹⁰