Właściwości farmakokinetyczne
Mannitol 20% Fresenius 200 mg/ml

Mannitol 20% Fresenius to roztwór do infuzji zawierający 200 mg/ml mannitolu, o osmolarności 1098 mOsmol/l. Po podaniu dożylnym mannitol dystrybuuje się głównie w przestrzeni zewnątrzkomórkowej, z objętością dystrybucji wynoszącą 15,4 l (badania na zdrowych ochotnikach po dawce 0,5 g/kg mc.). Okres półtrwania u osób z prawidłową funkcją nerek wynosi około 100 minut, natomiast u pacjentów z ostrą niewydolnością nerek może się wydłużyć do 36 godzin. Mannitol nie ulega metabolizmowi i jest wydalany w niezmienionej formie przez nerki, głównie przez przesączanie kłębuszkowe, z eliminacją około 80% dawki 100 g w ciągu 3 godzin. W przypadku hemodializy możliwe jest efektywne usunięcie mannitolu z osocza, co ma znaczenie kliniczne przy przedawkowaniu lub niewydolności nerek.

Właściwości farmakokinetyczne mannitolu

Mannitol 20% Fresenius jest roztworem do infuzji zawierającym 200 mg/ml mannitolu (200 g w 1000 ml roztworu). Osmolarność roztworu wynosi 1098 mOsmol/l. Poniżej przedstawiono szczegółowe właściwości farmakokinetyczne tego produktu leczniczego.1

Dystrybucja mannitolu w organizmie

Po podaniu dożylnym, mannitol charakteryzuje się specyficznym profilem dystrybucji. Substancja ta ulega dystrybucji niemal wyłącznie w przestrzeni zewnątrzkomórkowej. Badania prowadzone na zdrowych ochotnikach wykazały, że po podaniu 20% roztworu mannitolu w dawce 0,5 g/kg masy ciała, objętość dystrybucji wynosi 15,4 l.2

Okres półtrwania mannitolu

Okres półtrwania mannitolu u osób z prawidłową funkcją nerek wynosi około 100 minut. Należy jednak zwrócić uwagę, że w przypadku ostrej niewydolności nerek okres półtrwania może ulec znacznemu wydłużeniu, nawet do 36 godzin, co ma istotne znaczenie kliniczne przy dawkowaniu tego leku u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek.3

Metabolizm mannitolu

Mannitol nie podlega procesom metabolicznym w organizmie. Po podaniu dożylnym, produkt leczniczy w niezmienionej formie jest w całości wydalany przez nerki w procesie przesączania kłębuszkowego. Ważną właściwością mannitolu jest fakt, że w normalnych warunkach nie przenika on przez barierę krew-mózg.4

Istnieją jednak okoliczności, w których mannitol może przenikać przez barierę krew-mózg. Dzieje się tak, gdy:5

  • Stężenie mannitolu w osoczu jest bardzo wysokie
  • U pacjenta występuje kwasica

W powyższych przypadkach mannitol może przenikać przez barierę krew-mózg i prowadzić do zwiększenia ciśnienia śródczaszkowego, co należy uwzględnić w praktyce klinicznej, szczególnie u pacjentów z chorobami neurologicznymi.6

Eliminacja mannitolu

Eliminacja mannitolu z organizmu zachodzi głównie przez nerki. Po dożylnym podaniu dużej dawki mannitolu wynoszącej 100 g, około 80% podanej dawki jest wydalane z moczem w stosunkowo krótkim czasie – w ciągu 3 godzin. Ta szybka eliminacja nerkowa jest kluczowa dla działania osmotycznego i diuretycznego mannitolu.7

Warto podkreślić, że mannitol może być również efektywnie eliminowany z osocza podczas hemodializy, co może mieć znaczenie w przypadku przedawkowania lub u pacjentów z niewydolnością nerek wymagających terapii nerkozastępczej.8

Parametr farmakokinetyczny Wartość Uwagi
Objętość dystrybucji 15,4 l Badana u zdrowych ochotników po podaniu 20% roztworu mannitolu w dawce 0,5 g/kg mc.
Okres półtrwania ~100 minut U pacjentów z prawidłową funkcją nerek
Okres półtrwania w ostrej niewydolności nerek do 36 godzin Znaczne wydłużenie w porównaniu z normą
Metabolizm Brak Mannitol nie jest metabolizowany w organizmie
Wydalanie ~80% w ciągu 3 godzin Po dawce 100 g, przez przesączanie kłębuszkowe
Przenikanie przez barierę krew-mózg Ograniczone Możliwe przy bardzo wysokim stężeniu w osoczu lub kwasicy
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl