Wpływ leku na płodność, ciążę i laktację

Preparat Lusama (pregabalina) w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu (82,5 mg, 165 mg oraz 330 mg) wymaga szczególnej uwagi w kontekście stosowania przez kobiety w wieku rozrodczym, kobiety w ciąży oraz karmiące piersią. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje, które lekarz powinien przekazać pacjentkom w wymienionych grupach.¹

Kobiety w wieku rozrodczym i antykoncepcja

Pacjentki w wieku rozrodczym należy poinformować o konieczności stosowania skutecznej metody antykoncepcji przez cały okres leczenia pregabaliną. Jest to wymóg bezwzględny, mający na celu zapobieganie nieplanowanej ciąży w trakcie terapii.²

Wpływ na ciążę

Dane przedkliniczne i kliniczne dotyczące stosowania pregabaliny w okresie ciąży wskazują na istotne ryzyko dla płodu, które lekarz musi omówić z pacjentką. Badania na zwierzętach jednoznacznie wykazały toksyczny wpływ pregabaliny na rozród.³

Bardzo istotną informacją, którą należy przekazać pacjentce, jest zdolność pregabaliny do przenikania przez barierę łożyskową. Zjawisko to zostało potwierdzone w badaniach na szczurach, a dane wskazują, że podobny mechanizm może występować u ludzi.⁴

Ryzyko ciężkich wad wrodzonych

Szczególną uwagę należy zwrócić na dane pochodzące z dużego badania obserwacyjnego przeprowadzonego w krajach skandynawskich. Badanie to obejmowało ponad 2700 ciąż, w których wystąpiła ekspozycja na pregabalinę w pierwszym trymestrze. Wyniki wskazują na zwiększoną częstość występowania ciężkich wad wrodzonych (MCM, ang. major congenital malformation) u dzieci (żywych lub martwo urodzonych) narażonych na pregabalinę w porównaniu z dziećmi bez takiej ekspozycji – 5,9% w porównaniu z 4,1%.⁵

Pacjentkom należy przedstawić, że ryzyko poważnych wad wrodzonych w populacji dzieci narażonych na pregabalinę w pierwszym trymestrze ciąży było nieco wyższe niż w populacji nienarażonej (skorygowany współczynnik zapadalności i 95% przedział ufności: 1,14 (0,96–1,35)). Porównawczo, ryzyko to było również wyższe niż w populacjach narażonych na lamotryginę (1,29 (1,01-1,65)) lub duloksetynę (1,39 (1,07–1,82)).⁶

Szczegółowe analizy poszczególnych typów wad rozwojowych wykazały zwiększone ryzyko występowania:

• Wad rozwojowych układu nerwowego – należy wyjaśnić pacjentce potencjalne konsekwencje neurologiczne dla rozwoju dziecka
• Wad rozwojowych narządu wzroku – mogących prowadzić do zaburzeń widzenia różnego stopnia
• Rozszczepów ustno-twarzowych – obejmujących rozszczepy wargi i/lub podniebienia
• Wad rozwojowych dróg moczowych i narządów płciowych – mogących wpływać na funkcjonowanie układu moczowo-płciowego

Należy jednak zaznaczyć, że liczbowo wartości te były niewielkie, a szacunki nieprecyzyjne.⁷

Najważniejsza konkluzja, którą lekarz musi przekazać pacjentce, brzmi: pregabaliny nie należy stosować podczas ciąży, jeśli nie jest to bezwzględnie konieczne. Zastosowanie leku może być rozważone wyłącznie w sytuacji, gdy oczekiwane korzyści dla matki znacznie przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu.⁸

Wpływ na laktację

Kluczową informacją dla pacjentek karmiących piersią jest fakt, że pregabalina przenika do mleka ludzkiego. Należy to jednoznacznie podkreślić w rozmowie z pacjentką.⁹

Jednocześnie należy poinformować, że wpływ pregabaliny na organizm noworodków i/lub dzieci karmionych piersią nie został dokładnie poznany i może potencjalnie prowadzić do nieprzewidzianych skutków zdrowotnych.¹⁰

W związku z powyższym, lekarz powinien dokładnie omówić z pacjentką konieczność podjęcia jednej z dwóch decyzji:

1. Przerwanie karmienia piersią i kontynuacja leczenia pregabaliną
2. Przerwanie terapii pregabaliną w celu kontynuacji karmienia piersią

Decyzja powinna być podjęta po starannym rozważeniu korzyści z karmienia piersią dla dziecka oraz korzyści z leczenia dla matki.¹¹

Wpływ na płodność

Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że brakuje wiarygodnych danych klinicznych dotyczących wpływu pregabaliny na płodność kobiet.¹²

W przypadku mężczyzn dostępne są pewne dane kliniczne. W specjalistycznym badaniu oceniającym wpływ pregabaliny na ruchliwość plemników, zdrowym mężczyznom podawano pregabalinę w dawce 600 mg na dobę. Po 3 miesiącach przyjmowania leku nie stwierdzono żadnego wpływu na ruchliwość plemników.¹³

Należy jednak zwrócić uwagę na dane pochodzące z badań na zwierzętach:

• Badania wpływu na płodność u samic szczura wykazały niekorzystny wpływ pregabaliny na rozród
• Badania wpływu na płodność u samców szczura również wykazały niekorzystny wpływ na rozród i rozwój

Pacjentów należy poinformować, że kliniczne znaczenie tych obserwacji dla ludzi nie zostało ostatecznie ustalone.¹⁴

Kluczowe informacje do przekazania pacjentce