Działania niepożądane
Losmina 40 mg/0,4 ml (4000 j.m.)

Enoksaparyna sodowa, stosowana w dawkach od 2000 j.m. (20 mg) do 10 000 j.m. (100 mg) w leku Losmina, wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, głównie krwotoków, małopłytkowości oraz trombocytozy, co jest zgodne z jej mechanizmem przeciwzakrzepowym. Duże krwotoki wystąpiły u maksymalnie 4,2% pacjentów po zabiegach chirurgicznych, z poważnymi powikłaniami w przypadku krwotoków zaotrzewnowych i wewnątrzczaszkowych. Ryzyko krwawienia wzrasta przy obecności zmian organicznych, procedur inwazyjnych oraz jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na hemostazę. Szczególną uwagę należy zwrócić na małopłytkowość immunoalergiczną z zakrzepicą, która może prowadzić do zawału narządu lub niedokrwienia kończyny, oraz na rzadkie, ale poważne powikłania neurologiczne, takie jak krwiak okołordzeniowy skutkujący deficytami neurologicznymi, w tym trwałym porażeniem.

Działania niepożądane leku Losmina

Lek Losmina, zawierający enoksaparynę sodową w dawkach od 2000 j.m. (20 mg) do 10 000 j.m. (100 mg), jak każdy produkt leczniczy, może powodować działania niepożądane, choć nie występują one u wszystkich pacjentów. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych obserwowanych podczas stosowania tego leku, opierając się na wynikach badań klinicznych obejmujących ponad 15 000 pacjentów oraz doświadczeniach po wprowadzeniu produktu do obrotu.1

Najczęstsze działania niepożądane

Podczas badań klinicznych najczęściej raportowanymi działaniami niepożądanymi były: krwotoki, małopłytkowość oraz trombocytoza. Te działania niepożądane są bezpośrednio związane z mechanizmem działania enoksaparyny jako leku przeciwzakrzepowego.2

Warto również zwrócić uwagę na możliwość wystąpienia ostrej uogólnionej osutki krostkowej, która była zgłaszana w związku z leczeniem enoksaparyną.3

Poważne powikłania krwotoczne

Duże krwotoki obserwowano u nie więcej niż 4,2% pacjentów po zabiegach chirurgicznych, przy czym niektóre z tych przypadków zakończyły się zgonem. U pacjentów chirurgicznych powikłania krwotoczne uznawano za poważne, jeśli krwotok spowodował istotne zdarzenie kliniczne lub towarzyszył mu spadek poziomu hemoglobiny o ≥2 g/dl, lub gdy konieczne było przetoczenie 2 lub więcej jednostek produktów krwiopochodnych. Krwotoki zaotrzewnowe i wewnątrzczaszkowe zawsze uznawano za poważne.4

Ryzyko krwotoku wzrasta w obecności następujących czynników: zmiany organiczne powodujące krwawienie, procedury inwazyjne lub jednoczesne stosowanie produktów leczniczych zaburzających hemostazę.5

Rzadkie, ale poważne działania niepożądane

Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia małopłytkowości immunoalergicznej z zakrzepicą, która w niektórych przypadkach może być powikłana zawałem narządu lub niedokrwieniem kończyny.6

Do rzadkich, ale potencjalnie poważnych działań niepożądanych należy również krwiak okołordzeniowy (lub krwiak w kanale kręgowym). Reakcje te mogą skutkować różnego stopnia deficytami neurologicznymi, w tym długotrwałym lub trwałym porażeniem.7

Wśród ciężkich reakcji niepożądanych zgłaszano również reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne, w tym wstrząs.8

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem enoksaparyny sodowej, uwzględniając częstość ich występowania oraz klasyfikację według układów narządowych.

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Krwotok, niedokrwistość związana z krwawieniem* Często (≥1/100 do <1/10) Może dotyczyć różnych miejsc, z różnym nasileniem
Małopłytkowość, trombocytoza Często (≥1/100 do <1/10) Zmniejszenie lub zwiększenie liczby płytek krwi
Eozynofilia* Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Zwiększenie liczby eozynofilów we krwi
Małopłytkowość immunoalergiczna z zakrzepicą Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Może powodować zawał narządu lub niedokrwienie kończyny
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje alergiczne Często (≥1/100 do <1/10) Różne objawy alergii, od łagodnych do umiarkowanych
Reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne, w tym wstrząs* Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Zagrażające życiu reakcje nadwrażliwości
Zaburzenia układu nerwowego Bóle głowy* Często (≥1/100 do <1/10) O różnym nasileniu i lokalizacji
Zaburzenia naczyniowe Krwiak okołordzeniowy* (lub krwiak w kanale kręgowym) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Może powodować deficyty neurologiczne, w tym trwałe porażenie
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych Bardzo często (≥1/10) Głównie aminotransferaz >3 razy powyżej górnej granicy normy
Uszkodzenie komórek wątroby* Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Może objawiać się zaburzeniami funkcji wątroby
Cholestatyczne uszkodzenie wątroby* Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Zaburzenia przepływu żółci
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Pokrzywka, świąd, rumień Często (≥1/100 do <1/10) Zmiany skórne o charakterze alergicznym
Pęcherzowe zapalenie skóry Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Zmiany pęcherzowe na skórze
Łysienie* Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Wypadanie włosów
Zapalenie naczyń skóry* Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Stan zapalny naczyń krwionośnych skóry
Martwica skóry* (zwykle w miejscu wstrzyknięcia) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Poprzedzona plamicą lub rumieniem z naciekami i bolesnością
Ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP) Częstość nieznana Nagła wysypka z drobnymi krostkami
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe Osteoporoza* Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Występująca po długotrwałym leczeniu (>3 miesiące)
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Krwiak, ból i inne reakcje w miejscu wstrzyknięcia Często (≥1/100 do <1/10) Obejmują obrzęk, krwotok, nadwrażliwość, stan zapalny, guzek
Miejscowe podrażnienie, martwica skóry w miejscu wstrzyknięcia Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Może prowadzić do trwałych zmian skórnych
Badania diagnostyczne Hiperkaliemia* Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Podwyższony poziom potasu we krwi

* Działania niepożądane zgłoszone w okresie po zarejestrowaniu produktu leczniczego9

Opis wybranych działań niepożądanych

Krwotoki

Powikłania krwotoczne stanowią najczęstsze działania niepożądane związane ze stosowaniem enoksaparyny sodowej. Duże krwotoki zaobserwowano u nie więcej niż 4,2% pacjentów poddanych zabiegom chirurgicznym.10

Krwotoki mogą wystąpić w różnych miejscach i mieć różne nasilenie. Szczególnie niebezpieczne są krwotoki zaotrzewnowe i wewnątrzczaszkowe, które zawsze klasyfikuje się jako poważne działania niepożądane.11

Czynniki zwiększające ryzyko krwawienia to:

  • Zmiany organiczne powodujące krwawienie
  • Procedury inwazyjne
  • Jednoczesne stosowanie produktów leczniczych zaburzających hemostazę12

Małopłytkowość

Małopłytkowość to zmniejszenie liczby płytek krwi poniżej normy, co może zwiększać ryzyko krwawień. Szczególnie niebezpieczna jest małopłytkowość immunoalergiczna z zakrzepicą, która w niektórych przypadkach może prowadzić do zawału narządu lub niedokrwienia kończyny.13

Reakcje skórne

Stosowanie enoksaparyny może prowadzić do różnych reakcji skórnych, od łagodnych (pokrzywka, świąd, rumień) po ciężkie (martwica skóry). Szczególną uwagę należy zwrócić na:

  • Martwicę skóry – występuje zwykle w miejscu wstrzyknięcia, zwykle poprzedzona jest plamicą lub rumieniem z naciekami i bolesnością14
  • Guzki w miejscu wstrzyknięcia – zapalne zmiany niebędące otorbionymi zbiornikami enoksaparyny. Objawy te zazwyczaj przemijają po kilku dniach i nie wymagają odstawienia leku15
  • Ostrą uogólnioną osutkę krostkową (AGEP) – rzadką, ale poważną reakcję skórną16

Zaburzenia wątroby

Bardzo często obserwuje się zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (głównie aminotransferaz przekraczających 3-krotnie górną granicę normy).3 razy powyżej górnej granicy normy)”>17 Rzadziej występuje uszkodzenie komórek wątroby czy cholestatyczne uszkodzenie wątroby.18

Inne istotne działania niepożądane

Krwiak okołordzeniowy (lub krwiak w kanale kręgowym) to rzadkie, ale potencjalnie bardzo poważne powikłanie, które może prowadzić do deficytów neurologicznych, w tym długotrwałego lub trwałego porażenia.19

Osteoporoza może wystąpić przy długotrwałym stosowaniu enoksaparyny (powyżej 3 miesięcy).20

Hiperkaliemia (podwyższony poziom potasu we krwi) to rzadkie działanie niepożądane, które wymaga monitorowania, szczególnie u pacjentów z grupy ryzyka.21

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl