Działania niepożądane
Locoid Lipocream 1 mg/g
Locoid Lipocream (1 mg/g) zawierający 17-maślan hydrokortyzonu, podobnie jak inne miejscowe kortykosteroidy, może wywoływać działania niepożądane, głównie dotyczące skóry i tkanek podskórnych. Najczęściej obserwuje się miejscowe reakcje takie jak zanik skóry, teleangiektazje, plamica, rozstępy, trądzik krostkowy, zapalenie skóry wokół ust, efekt „z odbicia”, odbarwienia oraz kontaktowe zapalenie skóry. Działania te nasilają się przy długotrwałym stosowaniu, aplikacji na duże powierzchnie skóry, stosowaniu pod opatrunkiem okluzyjnym oraz u dzieci, u których wchłanianie substancji czynnej jest większe ze względu na cieńszą skórę i większą powierzchnię ciała w stosunku do masy. Rzadko mogą wystąpić ogólnoustrojowe działania niepożądane, w tym bardzo rzadkie zahamowanie czynności kory nadnerczy wskutek supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, co może prowadzić do niedoboru kortyzolu i zaburzeń homeostazy.
Działania niepożądane leku Locoid Lipocream
Locoid Lipocream (1 mg/g, krem) zawierający jako substancję czynną 17-maślan hydrokortyzonu, podobnie jak inne kortykosteroidy stosowane miejscowo, może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę możliwych działań niepożądanych, które mogą wystąpić podczas terapii tym preparatem.<sup data-drug="Locoid Lipocream" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane wymieniono poniżej według malejącej częstości występowania: bardzo często (≥1/10); często (od ≥1/100 do ≤1/10); niezbyt często (od ≥1/1000 do ≤1/100); rzadko (od ≥1/10 000 do ≤1/1000); bardzo rzadko (1
Miejscowe działania niepożądane
Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są te związane z wpływem glikokortykosteroidów na skórę i tkanki podskórne. Pojawiają się one szczególnie przy długotrwałym stosowaniu lub aplikacji na duże powierzchnie skóry.2
Warto zwrócić uwagę, że ze względu na zawartość określonych substancji pomocniczych w preparacie, mogą występować także dodatkowe miejscowe reakcje skórne takie jak kontaktowe zapalenie skóry oraz reakcje alergiczne, w tym potencjalne reakcje typu późnego.3
Ogólnoustrojowe działania niepożądane
Pomimo że ogólnoustrojowe działania niepożądane kortykosteroidów stosowanych miejscowo występują stosunkowo rzadko, należy pamiętać, że mogą one mieć poważny charakter. Szczególnie istotnym powikłaniem jest zahamowanie czynności kory nadnerczy, które może pojawić się zwłaszcza podczas długotrwałego stosowania preparatu.4
Czynniki zwiększające ryzyko działań niepożądanych
Należy podkreślić, że ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów znacząco wzrasta w następujących sytuacjach:5
- Stosowanie preparatu pod opatrunkiem okluzyjnym (pod ceratką, pieluchą) lub w fałdach skóry – opatrunki te zwiększają wchłanianie substancji czynnej
- Aplikacja na rozległe powierzchnie skóry – im większy obszar aplikacji, tym większe wchłanianie systemowe
- Długotrwała terapia – przedłużone stosowanie zwiększa ryzyko supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza
- Stosowanie u dzieci – ze względu na cieńszą skórę i większą powierzchnię skóry w stosunku do masy ciała, wchłanianie substancji czynnej jest proporcjonalnie większe
Szczegółowe informacje o działaniach niepożądanych
Poniżej przedstawiono tabelę zawierającą szczegółową charakterystykę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem preparatu Locoid Lipocream (1 mg/g), z podziałem na układy i częstość występowania.<sup data-drug="Locoid Lipocream" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane wymieniono poniżej według malejącej częstości występowania: bardzo często (≥1/10); często (od ≥1/100 do ≤1/10); niezbyt często (od ≥1/1000 do ≤1/100); rzadko (od ≥1/10 000 do ≤1/1000); bardzo rzadko (6
| Układy i narządy | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nieznana | Nadwrażliwość | Reakcje nadwrażliwości na składniki preparatu, mogące objawiać się miejscowym zaczerwienieniem, świądem, obrzękiem i wysypką |
| Zaburzenia endokrynologiczne | Bardzo rzadko | Zahamowanie czynności kory nadnerczy | Supresja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, mogąca prowadzić do niedoboru kortyzolu i zaburzeń homeostazy organizmu |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Rzadko | Zanik skóry | Często nieodwracalne ścieńczenie naskórka, zwiększające wrażliwość skóry na urazy i przedłużające proces gojenia |
| Rozszerzenie drobnych naczyń krwionośnych | Teleangiektazje objawiające się widocznymi, małymi, czerwonymi lub fioletowymi naczyniami krwionośnymi na powierzchni skóry | ||
| Plamica | Wybroczyny i wylewy podskórne związane z osłabieniem naczyń krwionośnych | ||
| Rozstępy skórne | Linearne zmiany zanikowe skóry spowodowane uszkodzeniem włókien kolagenowych, często o charakterze trwałym | ||
| Trądzik krostkowy | Zmiany trądzikopodobne, zwykle w miejscu aplikacji preparatu | ||
| Zapalenie skóry wokół ust | Miejscowe zapalenie skóry w okolicy okołoustnej, czasem o charakterze przewlekłym | ||
| Efekt „z odbicia” | Nasilenie objawów po zaprzestaniu leczenia, mogące prowadzić do uzależnienia od miejscowego stosowania kortykosteroidów | ||
| Odbarwienie skóry | Zmiany w pigmentacji skóry, najczęściej w postaci hipopigmentacji | ||
| Zapalenie skóry i wyprysk | W tym kontaktowe zapalenie skóry, objawiające się zaczerwienieniem, świądem i łuszczeniem się naskórka | ||
| Zaburzenia oka | Nieznana | Nieostre widzenie | Przemijające zaburzenia ostrości widzenia, zwykle ustępujące po zakończeniu terapii |
Monitorowanie działań niepożądanych
W ramach zapewnienia bezpieczeństwa stosowania produktu leczniczego, istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu leku do obrotu. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.7
Fachowy personel medyczny powinien zgłaszać podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa).8
Zalecenia kliniczne
Mając na uwadze potencjalne działania niepożądane 17-maślanu hydrokortyzonu, należy regularnie monitorować stan skóry pacjenta podczas terapii preparatem Locoid Lipocream. Szczególną ostrożność należy zachować przy długotrwałym stosowaniu produktu, aplikacji na duże powierzchnie skóry oraz u pacjentów pediatrycznych. W przypadku pojawienia się objawów zanikowych skóry lub innych istotnych działań niepożądanych, należy rozważyć modyfikację schematu leczenia lub jego przerwanie.
W przypadku długotrwałej terapii warto również rozważyć okresową kontrolę funkcji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, zwłaszcza u pacjentów z grupy zwiększonego ryzyka działań ogólnoustrojowych.9
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania