przerzut pozawątrobowy

Przerzut pozawątrobowy (ang. extrahepatic metastasis) odnosi się do rozprzestrzeniania się komórek nowotworowych z pierwotnego guza wątroby do narządów i tkanek poza wątrobą. Najczęściej występuje w zaawansowanym stadium raka wątrobowokomórkowego (HCC) lub innych pierwotnych nowotworów wątroby.

Najczęstszymi miejscami przerzutów pozawątrobowych są płuca (występują w około 30-50% przypadków), węzły chłonne (15-30%), kości (5-20%), nadnercza (5-10%) oraz mózg (1-5%). Obecność przerzutów pozawątrobowych jest istotnym czynnikiem prognostycznym, znacząco pogarszającym rokowanie pacjentów z nowotworami wątroby.

Diagnostyka przerzutów pozawątrobowych obejmuje badania obrazowe takie jak tomografia komputerowa (CT), rezonans magnetyczny (MRI), pozytonowa tomografia emisyjna (PET-CT) oraz scyntygrafia kości. Wybór metody leczenia zależy od lokalizacji przerzutów, ich liczby, stanu ogólnego pacjenta oraz funkcji wątroby i może obejmować leczenie systemowe (sorafenib, lenvatinib, immunoterapia), radioterapię stereotaktyczną lub paliatywną oraz, w wybranych przypadkach, leczenie chirurgiczne.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Rak wątrobowokomórkowy – Epidemiologia

Rak wątrobowokomórkowy (HCC) stanowi 75-85% pierwotnych nowotworów wątroby i jest czwartą najczęstszą przyczyną zgonów z powodu raka na świecie, z około 747 000 nowych przypadków rocznie. Wskaźniki zachorowalności i umieralności są najwyższe w Azji Wschodniej (ASMR 16,0) i Afryce Północnej (ASMR 13,9), gdzie dominuje przewlekłe zakażenie HBV. Marskość wątroby jest głównym czynnikiem ryzyka, obecna u 80-90% pacjentów z HCC, a wirusy HBV i HCV odpowiadają odpowiednio za 33% i 21% przypadków. Wzrasta jednak rola metabolicznych czynników ryzyka, takich jak NAFLD, otyłość i cukrzyca typu 2, które mogą prowadzić do HCC nawet bez marskości. Nadzór nad HCC, oparty na ultrasonografii co 6 miesięcy z lub bez oznaczania AFP, jest rekomendowany u pacjentów z marskością i zaawansowanym włóknieniem, co pozwala na wczesne wykrycie i poprawę przeżywalności. Jednak wykorzystanie nadzoru pozostaje niskie, z mniej niż 25% pacjentów z marskością objętych regularnym monitorowaniem.
AASLD, aflatoksyna B1, alfa-fetoproteina, alkoholizm, alkoholowa choroba wątroby, antygen HBs, ASMR, biopsja płynna, cukrzyca typu 2, DALY, inwazja naczyniowa, marskość wątroby, metaboliczny czynnik ryzyka, niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby, niealkoholowe stłuszczeniowe zapalenie wątroby, nowotwór złośliwy, pierwotny rak wątroby, przerzut pozawątrobowy, rak wątrobowokomórkowy, rezonans magnetyczny, stłuszczeniowa choroba wątroby, stłuszczeniowa choroba wątroby związana z dysfunkcją metaboliczną, sztuczna inteligencja, tomografia komputerowa, ultrasonografia wątroby, wewnątrzwątrobowe drogi żółciowe, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wskaźnik zachorowalności, zespół metaboliczny
Leksykon chorób i schorzeń
Rak wątrobowokomórkowy – Rokowania, prognozy i postęp choroby

Rak wątrobowokomórkowy (HCC) charakteryzuje się wysoką heterogennością guza, co utrudnia precyzyjne przewidywanie rokowania. Kluczowe czynniki prognostyczne obejmują cechy guza (wielkość, typ morfologiczny, inwazję naczyniową, stadium TNM), parametry funkcji wątroby (albumina, bilirubina, klasa Child-Pugh), markery nowotworowe (alfa-fetoproteina ≥ 20 ng/mL) oraz obecność przerzutów pozawątrobowych. Obrazowanie, zwłaszcza MRI z kontrastem hepatobilijnym, umożliwia identyfikację mikronaczyniowej inwazji (MVI) i niehiperwaskularnych hipointensywnych guzków (NHHN), które są związane z gorszym rokowaniem. Nowe indeksy prognostyczne, takie jak ocena „six-and-twelve” (612), wykazują dobrą korelację z odpowiedzią na przeztętniczą chemoembolizację (TACE) i przeżyciem całkowitym (OS). Wodobrzusze, obecne u wielu pacjentów z HCC, jest niezależnym czynnikiem ryzyka śmiertelności, a ocena dysfunkcji wątroby za pomocą ALBI i EZ-ALBI dostarcza dodatkowych informacji prognostycznych.
ablacja prądem o częstotliwości radiowej, albumina, alfa-fetoproteina, bilirubina, dysfunkcja wątroby, Gradient Boosting Machine, inwazja naczyniowa, klasyfikacja Barcelona Clinic Liver Cancer, klasyfikacja TNM, krążące mikroRNA, kryteria mediolańskie, marker molekularny, model uczenia maszynowego, profilowanie molekularne, przerzut pozawątrobowy, przeztętnicza chemoembolizacja, przeżycie wolne od nawrotu, rak wątrobowokomórkowy, Random Forest, rezonans magnetyczny, stan sprawności, stereotaktyczna radioterapia ciała, wodobrzusze

przerzut pozawątrobowy

Powiązane wpisy

Rak wątrobowokomórkowy – Epidemiologia

Rak wątrobowokomórkowy – Rokowania, prognozy i postęp choroby