Specjalne ostrzeżenia
Linorion

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania lenalidomidu

Stosowanie lenalidomidu (Linorion) wiąże się z wieloma specjalnymi ostrzeżeniami i środkami ostrożności, które wymagają ścisłego monitorowania pacjenta i przestrzegania odpowiednich procedur bezpieczeństwa. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące najważniejszych zagadnień związanych z bezpieczeństwem stosowania tego leku.¹

Program zapobiegania ciąży

Lenalidomid ma strukturę zbliżoną do talidomidu, o którym wiadomo, że wywołuje ciężkie wady wrodzone. Badania na małpach wykazały, że lenalidomid wywołuje wady rozwojowe podobne do tych obserwowanych po talidomidzie, dlatego należy oczekiwać efektu teratogennego u ludzi.²

Kryteria definiujące kobiety niemogące zajść w ciążę

Pacjentka uznawana jest za niemogącą zajść w ciążę, jeśli spełnia przynajmniej jedno z poniższych kryteriów:³

• Wiek ≥ 50 lat i naturalny brak menstruacji przez ≥ 1 rok (brak miesiączki po leczeniu przeciwnowotworowym lub w okresie karmienia piersią nie wyklucza możliwości zajścia w ciążę)
• Przedwczesna niewydolność jajników potwierdzona przez specjalistę ginekologa
• Przebyta obustronna resekcja jajników z jajowodami lub histerektomia
• Genotyp XY, zespół Turnera, agenezja macicy

Warunki, które muszą spełniać kobiety mogące zajść w ciążę

Lenalidomid jest przeciwwskazany u kobiet w wieku rozrodczym, chyba że spełnione są wszystkie poniższe warunki:⁴

• Pacjentka rozumie oczekiwane ryzyko teratogenności dla nienarodzonego dziecka
• Pacjentka rozumie konieczność stosowania skutecznej antykoncepcji nieprzerwanie przez co najmniej 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia, przez cały okres terapii i przez co najmniej 4 tygodnie po jej zakończeniu
• Nawet jeśli u pacjentki wystąpi brak miesiączki, musi ona przestrzegać wszystkich zaleceń dotyczących skutecznej antykoncepcji
• Pacjentka jest zdolna do stosowania i przestrzegania skutecznych metod antykoncepcji
• Pacjentka została poinformowana i rozumie potencjalne konsekwencje ciąży oraz konieczność natychmiastowej konsultacji w przypadku podejrzenia zajścia w ciążę
• Pacjentka rozumie potrzebę rozpoczęcia leczenia natychmiast po wydaniu lenalidomidu poprzedzonym uzyskaniem ujemnego wyniku testu ciążowego
• Pacjentka rozumie potrzebę i zgadza się na wykonywanie testów ciążowych przynajmniej co 4 tygodnie (z wyjątkiem przypadków potwierdzonej sterylizacji przez podwiązanie jajowodów)
• Pacjentka potwierdza, że rozumie zagrożenia i niezbędne środki ostrożności związane ze stosowaniem lenalidomidu

Warunki dla mężczyzn stosujących lenalidomid

Lenalidomid występuje w spermie ludzkiej w niezwykle małym stężeniu podczas leczenia i jest niewykrywalny po 3 dniach od zakończenia podawania. Ze względów bezpieczeństwa, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek, wszyscy mężczyźni stosujący lenalidomid muszą spełniać następujące warunki:⁵

• Rozumieć ryzyko teratogenności w przypadku stosunku seksualnego z kobietą w ciąży lub z kobietą w wieku rozrodczym
• Rozumieć konieczność stosowania prezerwatyw podczas stosunku seksualnego z kobietą w ciąży lub kobietą w wieku rozrodczym niestosującą skutecznej antykoncepcji (nawet po wazektomii) przez cały okres leczenia i przez co najmniej 7 dni po zakończeniu terapii
• Wiedzieć, że jeśli partnerka zajdzie w ciążę podczas leczenia pacjenta lenalidomidem lub krótko po jego zakończeniu, pacjent powinien natychmiast poinformować o tym lekarza, a partnerka powinna skonsultować się ze specjalistą w dziedzinie teratologii

Metody antykoncepcji

Kobiety mogące zajść w ciążę muszą stosować co najmniej jedną skuteczną metodę antykoncepcji przez minimum 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia, w trakcie leczenia, przez minimum 4 tygodnie po jego zakończeniu, a także podczas przerw w stosowaniu leku, chyba że zobowiążą się do całkowitej i ciągłej abstynencji seksualnej.⁶

Zalecane metody antykoncepcji to:⁷

• Implanty antykoncepcyjne
• System terapeutyczny domaciczny (IUS) uwalniający lewonorgestrel
• Octan medroksyprogesteronu w postaci depot
• Sterylizacja przez podwiązanie jajowodów
• Stosunki seksualne wyłącznie z mężczyzną po wazektomii (wazektomia musi być potwierdzona dwoma ujemnymi badaniami nasienia)
• Tabletki zawierające wyłącznie progesteron (np. dezogestrel)

Uwaga: Ze względu na zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u pacjentów ze szpiczakiem mnogim przyjmujących lenalidomid w terapii skojarzonej (i w mniejszym stopniu u pacjentów ze szpiczakiem mnogim i zespołami mielodysplastycznymi stosujących lenalidomid w monoterapii), nie zaleca się stosowania dwuskładnikowych doustnych środków antykoncepcyjnych.⁸

Warto również pamiętać, że:

• Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej utrzymuje się przez 4-6 tygodni po zakończeniu stosowania dwuskładnikowych doustnych środków antykoncepcyjnych
• Jednoczesne stosowanie deksametazonu może zmniejszać skuteczność steroidowych środków antykoncepcyjnych
• Implanty i systemy terapeutyczne domaciczne uwalniające lewonorgestrel wiążą się ze zwiększonym ryzykiem zakażenia przy zakładaniu oraz nieregularnym krwawieniem z pochwy
• Nie zaleca się stosowania wewnątrzmacicznych wkładek uwalniających miedź ze względu na ryzyko zakażenia przy zakładaniu i zwiększoną utratę krwi menstruacyjnej, co może pogorszyć stan pacjentek z neutropenią lub trombocytopenią

Testy ciążowe

U kobiet mogących zajść w ciążę należy wykonywać testy ciążowe o minimalnej czułości 25 mIU/ml pod nadzorem personelu medycznego zgodnie z lokalną praktyką.⁹

Przed rozpoczęciem leczenia: Test ciążowy należy przeprowadzić podczas wizyty, na której przepisywany jest lenalidomid, lub w ciągu 3 dni przed wizytą, jeśli pacjentka stosowała skuteczną antykoncepcję przez co najmniej 4 tygodnie. Test musi potwierdzić, że pacjentka nie jest w ciąży w momencie rozpoczynania leczenia.¹⁰

Monitorowanie i zakończenie leczenia: Test ciążowy należy powtarzać co najmniej co 4 tygodnie, włącznie z okresem co najmniej 4 tygodni po zakończeniu leczenia (z wyjątkiem przypadków potwierdzonej sterylizacji przez podwiązanie jajowodów). Testy powinny być wykonywane w dniu wizyty lub w ciągu 3 dni przed wizytą u lekarza.¹¹

Dodatkowe środki ostrożności

1. Pacjenci nie powinni przekazywać leku innym osobom
2. Niewykorzystane kapsułki należy zwrócić do apteki po zakończeniu leczenia
3. Podczas leczenia lenalidomidem i przez co najmniej 7 dni po jego zakończeniu pacjent nie może oddawać krwi
4. Personel medyczny i opiekunowie powinni nosić rękawiczki jednorazowe podczas pracy z blistrem lub kapsułką
5. Kobiety w ciąży lub te, które podejrzewają, że mogą być w ciąży, nie powinny dotykać blistra ani kapsułki

W celu ułatwienia pacjentom uniknięcia ekspozycji płodu na lenalidomid, podmiot odpowiedzialny dostarcza materiały edukacyjne, podkreślające ostrzeżenia dotyczące teratogenności leku, dostarczające porad na temat antykoncepcji i wskazówek dotyczących konieczności wykonywania testów ciążowych.¹²

Zaburzenia sercowo-naczyniowe

Zawał mięśnia sercowego

U pacjentów przyjmujących lenalidomid zgłaszano przypadki zawału mięśnia sercowego, szczególnie u osób z rozpoznanymi czynnikami ryzyka oraz w pierwszych 12 miesiącach skojarzonego leczenia lenalidomidem i deksametazonem. Pacjenci z czynnikami ryzyka, w tym z wcześniejszymi epizodami zakrzepicy, wymagają dokładnej obserwacji. Należy podjąć działania mające na celu minimalizację wszystkich możliwych do modyfikacji czynników ryzyka, takich jak palenie tytoniu, nadciśnienie tętnicze i hiperlipidemia.¹³

Choroba zakrzepowo-zatorowa żył i tętnic

Ryzyko wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (głównie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej) jest podwyższone u pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z deksametazonem. Mniejsze ryzyko obserwowano przy stosowaniu lenalidomidu z melfalanem i prednizonem, a także w monoterapii u pacjentów ze szpiczakiem mnogim i zespołami mielodysplastycznymi.¹⁴

Ryzyko choroby zakrzepowo-zatorowej tętnic (głównie zawału mięśnia sercowego i incydentów naczyniowo-mózgowych) jest również podwyższone u pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z deksametazonem. To ryzyko jest mniejsze przy stosowaniu lenalidomidu z melfalanem i prednizonem, a także w monoterapii.¹⁵

Pacjenci ze znanymi czynnikami ryzyka choroby zakrzepowo-zatorowej, w tym z wcześniejszymi epizodami zakrzepicy, wymagają dokładnego monitorowania. Należy podjąć działania minimalizujące wszystkie modyfikowalne czynniki ryzyka. Jednoczesne podawanie czynników erytropoetycznych lub obecność choroby zakrzepowo-zatorowej w wywiadzie mogą dodatkowo zwiększać ryzyko zakrzepicy.¹⁶

Zaleca się, aby pacjenci i lekarze zwracali szczególną uwagę na objawy podmiotowe i przedmiotowe choroby zakrzepowo-zatorowej. Pacjentów należy poinformować, aby zgłaszali się do lekarza w przypadku wystąpienia objawów takich jak duszność, ból w klatce piersiowej czy obrzęki kończyn.¹⁷

Zalecane jest profilaktyczne stosowanie leków przeciwzakrzepowych, szczególnie u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka. Decyzję o zastosowaniu profilaktyki przeciwzakrzepowej należy podjąć po starannej ocenie indywidualnych czynników ryzyka.¹⁸

W przypadku wystąpienia epizodu zakrzepowo-zatorowego należy przerwać leczenie i wdrożyć standardową terapię przeciwzakrzepową. Po ustabilizowaniu stanu pacjenta i opanowaniu objawów, można rozważyć ponowne wdrożenie leczenia lenalidomidem w pierwotnej dawce, w zależności od oceny stosunku korzyści do ryzyka. W trakcie leczenia lenalidomidem pacjent powinien kontynuować terapię przeciwzakrzepową.¹⁹

Nadciśnienie płucne

U pacjentów otrzymujących lenalidomid raportowano przypadki nadciśnienia płucnego, w tym przypadki zakończone zgonem. Przed rozpoczęciem oraz w trakcie terapii lenalidomidem należy oceniać pacjentów pod kątem objawów przedmiotowych i podmiotowych chorób podstawowych układu krążenia i oddechowego.²⁰

Neutropenia i trombocytopenia

Główne działania toksyczne ograniczające dawkę lenalidomidu to neutropenia i trombocytopenia. W celu monitorowania cytopenii należy wykonywać badania morfologii krwi, obejmujące oznaczenie liczby krwinek białych z rozmazem, liczby płytek krwi, stężenia hemoglobiny i hematokrytu:²¹

• przed rozpoczęciem leczenia
• co tydzień przez pierwsze 8 tygodni leczenia
• następnie co miesiąc

W przypadku pacjentów z chłoniakiem grudkowym badania kontrolne należy przeprowadzać:²²

• co tydzień przez pierwsze 3 tygodnie cyklu 1. (28 dni)
• co 2 tygodnie od 2. do 4. cyklu
• następnie na początku każdego cyklu

W przypadku neutropenii lekarz powinien rozważyć zastosowanie czynników wzrostu. Pacjentów należy poinformować o konieczności natychmiastowego zgłaszania epizodów gorączki.²³

Należy zwracać szczególną uwagę na objawy krwawienia, w tym wybroczyny i krwawienia z nosa, zwłaszcza u pacjentów jednocześnie przyjmujących leki mogące zwiększać ryzyko krwawienia.²⁴

Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania lenalidomidu z innymi lekami o działaniu mielosupresyjnym.²⁵

Nowo rozpoznany szpiczak mnogi: pacjenci po ASCT otrzymujący leczenie podtrzymujące lenalidomidem

Neutropenię 4. stopnia obserwowano częściej w grupach otrzymujących leczenie podtrzymujące lenalidomidem w porównaniu do grup placebo u pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim po przeszczepie autologicznych komórek macierzystych (ASCT). Epizody gorączki neutropenicznej 4. stopnia obserwowano z podobną częstością w grupach otrzymujących lenalidomid i placebo.²⁶

Nowo rozpoznany szpiczak mnogi: pacjenci leczeni lenalidomidem w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem

W badaniu SWOG S0777 neutropenię 4. stopnia obserwowano rzadziej w grupie otrzymującej lenalidomid w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem (RVd) niż w grupie otrzymującej lenalidomid z deksametazonem (Rd). Gorączkę neutropeniczną 4. stopnia zgłaszano z podobną częstością w obu grupach.²⁷

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów leczonych lenalidomidem w terapii skojarzonej odnotowano przypadki niewydolności wątroby, w tym przypadki śmiertelne, takie jak: ostra niewydolność wątroby, toksyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, cholestatyczne zapalenie wątroby i mieszane cytolityczne/cholestatyczne zapalenie wątroby. Mechanizm ciężkiej hepatotoksyczności jest nieznany, jednak w niektórych przypadkach czynnikami ryzyka mogą być: przebyte wirusowe zapalenie wątroby, podwyższona aktywność enzymów wątrobowych oraz jednoczesna terapia antybiotykowa.²⁸

Często zgłaszano nieprawidłowe wyniki testów czynności wątroby, które były zazwyczaj bezobjawowe i ustępowały po przerwaniu leczenia. Po powrocie parametrów do wartości wyjściowych można rozważyć leczenie mniejszą dawką.²⁹

Lenalidomid jest wydalany przez nerki. U pacjentów z niewydolnością nerek należy starannie dostosować dawkę, aby uniknąć nadmiernego wzrostu stężenia leku we krwi, co może zwiększyć ryzyko hematologicznych działań niepożądanych i hepatotoksyczności.³⁰

Należy monitorować czynność wątroby, szczególnie u pacjentów z wirusowym zakażeniem wątroby w wywiadzie lub w przypadku jednoczesnego stosowania lenalidomidu z lekami o znanym działaniu hepatotoksycznym.³¹

Zakażenia

Pacjenci ze szpiczakiem mnogim są narażeni na zakażenia, w tym zapalenie płuc. U pacjentów otrzymujących lenalidomid w skojarzeniu z deksametazonem obserwowano wyższą częstość zakażeń w porównaniu do pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim, którzy nie kwalifikowali się do przeszczepu, oraz pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim po przeszczepie, otrzymujących leczenie podtrzymujące lenalidomidem w porównaniu z placebo.³²

Zakażenia ≥ 3. stopnia występowały przy neutropenii u mniej niż jednej trzeciej pacjentów. Pacjentów ze znanymi czynnikami ryzyka zakażeń należy ściśle obserwować. Wszystkich pacjentów należy poinstruować, aby niezwłocznie zgłaszali pierwsze objawy zakażenia (np. kaszel, gorączka), co umożliwi wczesne wdrożenie odpowiedniego leczenia.³³

Reaktywacja zakażenia wirusowego

U pacjentów otrzymujących lenalidomid zgłaszano przypadki reaktywacji zakażeń wirusowych, w tym ciężkie przypadki reaktywacji zakażenia wirusem półpaśca lub wirusem zapalenia wątroby typu B (HBV). Niektóre przypadki reaktywacji zakażeń wirusowych kończyły się zgonem.³⁴

Reaktywacja zakażenia wirusem półpaśca w niektórych przypadkach prowadziła do rozsianego półpaśca, zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych wywołanego wirusem półpaśca lub ocznej postaci półpaśca, co wymagało czasowego wstrzymania lub przerwania leczenia lenalidomidem oraz zastosowania odpowiedniego leczenia przeciwwirusowego.³⁵

U pacjentów przyjmujących lenalidomid, którzy byli w przeszłości zakażeni wirusem zapalenia wątroby typu B, rzadko zgłaszano reaktywację zapalenia wątroby typu B. W niektórych przypadkach prowadziło to do ostrej niewydolności wątroby, co skutkowało przerwaniem leczenia lenalidomidem i wdrożeniem odpowiedniego leczenia przeciwwirusowego.³⁶

Przed rozpoczęciem leczenia lenalidomidem należy określić status serologiczny w kierunku zakażenia HBV. U pacjentów z dodatnim wynikiem zakażenia HBV zaleca się konsultację z lekarzem doświadczonym w leczeniu wirusowego zapalenia wątroby typu B.³⁷

Należy zachować ostrożność, stosując lenalidomid u pacjentów zakażonych w przeszłości HBV, w tym u pacjentów anty-HBc dodatnich, ale HBsAg negatywnych. Pacjentów tych należy dokładnie monitorować w kierunku objawów przedmiotowych i podmiotowych aktywnego zakażenia HBV przez cały okres leczenia.³⁸

Postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia

Podczas stosowania lenalidomidu zgłaszano przypadki postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii (PML), w tym przypadki śmiertelne. PML występowała w okresie od kilku miesięcy do kilku lat po rozpoczęciu leczenia lenalidomidem. Przypadki te zgłaszano głównie u pacjentów przyjmujących jednocześnie deksametazon lub u osób wcześniej leczonych inną chemioterapią immunosupresyjną.³⁹

Lekarz powinien regularnie kontrolować pacjenta i uwzględniać PML w diagnostyce różnicowej u osób z nowymi lub nasilającymi się objawami neurologicznymi, poznawczymi lub behawioralnymi. Pacjent powinien poinformować o leczeniu partnera lub opiekuna, gdyż mogą oni zauważyć objawy, których pacjent nie jest świadomy.⁴⁰

Ocena PML powinna obejmować badanie neurologiczne, badanie rezonansu magnetycznego mózgu i analizę płynu mózgowo-rdzeniowego w kierunku DNA wirusa JC za pomocą łańcuchowej reakcji polimerazy (PCR) lub biopsję mózgu z testem na obecność wirusa JC. Ujemny wynik PCR nie wyklucza PML. Jeśli nie można postawić alternatywnej diagnozy, wskazane mogą być dalsze obserwacje i badania.⁴¹

W przypadku podejrzenia PML należy wstrzymać podawanie lenalidomidu do czasu wykluczenia PML. Jeśli rozpoznanie PML zostanie potwierdzone, leczenie lenalidomidem należy definitywnie zakończyć.⁴²

Inne istotne ostrzeżenia i środki ostrożności

Reakcja typu „tumour flare” i zespół rozpadu guza

Ze względu na działanie przeciwnowotworowe lenalidomidu mogą występować powikłania w postaci zespołu rozpadu guza (TLS) i reakcji typu „tumour flare” (TFR). Odnotowano przypadki TLS i TFR, w tym przypadki śmiertelne. Ryzyko dotyczy szczególnie pacjentów z dużym rozmiarem guza przed leczeniem.⁴³

W przypadku chłoniaka grudkowego zaleca się ścisłe monitorowanie i dokładną ocenę w kierunku TFR. Reakcja typu „tumour flare” może naśladować progresję choroby. U pacjentów z reakcją TFR 1. i 2. stopnia objawy kontrolowano podając kortykosteroidy, niesteroidowe leki przeciwzapalne i/lub opioidowe leki przeciwbólowe.⁴⁴

W zakresie zespołu rozpadu guza (TLS) pacjenci powinni być dobrze nawodnieni i otrzymywać profilaktykę TLS, a także poddawani cotygodniowym badaniom biochemicznym w ciągu pierwszego cyklu lub dłużej, zgodnie ze wskazaniami klinicznymi.⁴⁵

Reakcje alergiczne i ciężkie reakcje skórne

U pacjentów leczonych lenalidomidem odnotowano przypadki wystąpienia reakcji alergicznych, w tym obrzęku naczynioruchowego, reakcji anafilaktycznej oraz ciężkich reakcji skórnych, takich jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna nekroliza naskórka (TEN) i wysypka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS).⁴⁶

Pacjentów należy poinformować o objawach przedmiotowych i podmiotowych tych reakcji oraz o konieczności natychmiastowego zgłoszenia się po pomoc medyczną w przypadku ich wystąpienia. Leczenie lenalidomidem należy przerwać w przypadku obrzęku naczynioruchowego, reakcji anafilaktycznej, wysypki złuszczającej lub pęcherzowej, a także przy podejrzeniu SJS, TEN lub DRESS. Nie należy wznawiać leczenia po takich reakcjach.⁴⁷

W przypadku innych form reakcji skórnych należy, w zależności od ich nasilenia, rozważyć przerwanie lub zakończenie leczenia. Pacjenci, u których wcześniej występowały reakcje alergiczne podczas leczenia talidomidem, powinni być ściśle monitorowani ze względu na możliwość reakcji krzyżowej między lenalidomidem i talidomidem.⁴⁸

Pacjenci, u których w przeszłości wystąpiła ciężka wysypka związana z leczeniem talidomidem, nie powinni otrzymywać lenalidomidu.⁴⁹

Nietolerancja laktozy

Kapsułki Linorion zawierają laktozę. Produkt nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.⁵⁰

Drugie nowotwory pierwotne

W badaniach klinicznych u pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych lenalidomidem i deksametazonem obserwowano zwiększoną częstość występowania drugich nowotworów pierwotnych (ang. Second Primary Malignancies, SPM) w porównaniu z grupami kontrolnymi. Nieinwazyjne SPM to głównie raki podstawnokomórkowe i płaskonabłonkowe skóry, natomiast inwazyjne SPM to przede wszystkim guzy lite.⁵¹

U pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim, którzy nie kwalifikują się do przeszczepu, obserwowano 4,9-krotne zwiększenie częstości występowania hematologicznych SPM (ostra białaczka szpikowa, zespoły mielodysplastyczne) przy stosowaniu lenalidomidu w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem do progresji w porównaniu do melfalanu z prednizonem.⁵²

Przed rozpoczęciem leczenia lenalidomidem w skojarzeniu z melfalanem lub bezpośrednio po leczeniu dużymi dawkami melfalanu i autologicznym przeszczepie komórek macierzystych należy rozważyć ryzyko wystąpienia hematologicznych SPM. Lekarze powinni dokładnie badać pacjentów przed i podczas leczenia, stosując standardowe onkologiczne badania przesiewowe, by wykryć ewentualne drugie nowotwory pierwotne i wdrożyć odpowiednie leczenie.⁵³

Progresja do ostrej białaczki szpikowej u pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi

Zmienne wyjściowe, w tym złożone zmiany cytogenetyczne, wiążą się z progresją do ostrej białaczki szpikowej (AML) u pacjentów zależnych od przetoczeń z delecją 5q. W połączonej analizie badań klinicznych dotyczących lenalidomidu u pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi o niskim lub pośrednim-1 ryzyku, osoby ze złożonymi zmianami cytogenetycznymi miały najwyższe szacowane skumulowane ryzyko progresji do AML w ciągu 2 lat (38,6%). U pacjentów z izolowaną delecją 5q ryzyko to wynosiło 13,8%, a u osób z delecją 5q i jedną dodatkową nieprawidłowością cytogenetyczną – 17,3%.⁵⁴

U 20-25% pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi niższego ryzyka z delecją 5q występuje mutacja genu TP53, co wiąże się z wyższym ryzykiem progresji do AML. W analizie post-hoc badania klinicznego MDS-004 wskaźnik progresji w ciągu 2 lat do AML wynosił 27,5% u pacjentów pozytywnych w teście IHC-p53 i 3,6% u pacjentów negatywnych w tym teście (p=0,0038).⁵⁵

Zaburzenia czynności tarczycy

Zgłaszano przypadki niedoczynności i nadczynności tarczycy. Przed rozpoczęciem leczenia zaleca się optymalną kontrolę współistniejących chorób wpływających na czynność tarczycy. Zalecane jest wyjściowe i bieżące monitorowanie czynności tarczycy.⁵⁶

Neuropatia obwodowa

Lenalidomid ma strukturę podobną do talidomidu, który może wywoływać ciężką neuropatię obwodową. Nie obserwowano zwiększonej częstości neuropatii obwodowej przy stosowaniu lenalidomidu w skojarzeniu z deksametazonem, melfalanem i prednizonem, w monoterapii lub przy długotrwałym stosowaniu u pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim.⁵⁷

Skojarzone leczenie lenalidomidem, dożylnym bortezomibem i deksametazonem u pacjentów ze szpiczakiem mnogim wiąże się z większą częstością występowania neuropatii obwodowej. Częstość ta jest niższa, gdy bortezomib podawany jest podskórnie.⁵⁸

Pacjenci z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim

Częstość występowania nietolerancji (działania niepożądane 3. lub 4. stopnia, ciężkie działania niepożądane, przerwanie leczenia) była wyższa u pacjentów powyżej 75 lat, ze szpiczakiem w III stadium według międzynarodowego systemu stopniowania, sprawnością w skali ECOG ≥ 2 lub klirensem kreatyniny < 60 ml/min przy podawaniu lenalidomidu w terapii skojarzonej.⁵⁹

Pacjenci powinni być dokładnie oceniani pod kątem tolerancji lenalidomidu w terapii skojarzonej, z uwzględnieniem wieku, zaawansowania szpiczaka, sprawności w skali ECOG i funkcji nerek.⁶⁰

Zaćma

Zgłaszano większą częstość występowania zaćmy u pacjentów otrzymujących lenalidomid w skojarzeniu z deksametazonem, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu. Zaleca się regularne kontrolowanie wzroku.⁶¹

Lek zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na kapsułkę, co oznacza, że produkt uznaje się za „wolny od sodu”.⁶²