Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu leczniczego Konaten

Podczas stosowania produktu leczniczego Konaten (atomoksetyna) konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności i systematyczne monitorowanie pacjentów ze względu na możliwość wystąpienia szeregu działań niepożądanych. Poniżej przedstawiono najważniejsze ostrzeżenia i środki ostrożności, których należy przestrzegać podczas terapii tym lekiem.¹

Ryzyko zachowań samobójczych

U pacjentów przyjmujących atomoksetynę raportowano występowanie zachowań samobójczych, w tym prób samobójczych i myśli samobójczych. Z danych z badań klinicznych z podwójnie ślepą próbą wynika, że zachowania te występowały niezbyt często, jednakże z większą częstotliwością u dzieci i młodzieży leczonych atomoksetyną w porównaniu do grupy placebo. U osób dorosłych nie stwierdzono takich różnic. Lekarze powinni dokładnie monitorować pacjentów, u których rozpoczęto leczenie ADHD, pod kątem występowania lub nasilania się zachowań samobójczych.²

Wpływ na układ krążenia

Zgłaszano przypadki nagłej śmierci u pacjentów z wadami serca stosujących atomoksetynę w zalecanych dawkach. Należy pamiętać, że niektóre poważne wady serca dotyczące budowy same zwiększają ryzyko nagłej śmierci. Z tego powodu u pacjentów ze stwierdzonymi wadami serca dotyczącymi budowy atomoksetynę można stosować tylko z zachowaniem szczególnej ostrożności i po konsultacji z kardiologiem.³

Atomoksetyna może wpływać na rytm serca oraz ciśnienie tętnicze krwi. U większości pacjentów obserwuje się niewielkie przyspieszenie rytmu serca (średnio <10 uderzeń/min) i/lub zwiększenie ciśnienia krwi (średnio <5 mmHg). Dane z badań klinicznych wskazują jednak, że u około 8-12% dzieci i młodzieży oraz 6-10% dorosłych występują bardziej nasilone zmiany rytmu serca (o 20 uderzeń/min lub więcej) i ciśnienia tętniczego krwi (o 15-20 mmHg lub więcej).⁴

Co istotne, analiza wyników badań klinicznych wykazała, że u około 15-26% dzieci i młodzieży oraz 27-32% dorosłych, u których podczas leczenia atomoksetyną stwierdzono takie zmiany ciśnienia tętniczego krwi i rytmu serca, zmiany te utrzymywały się lub nasilały. Długotrwale utrzymujące się zmiany ciśnienia tętniczego krwi mogą prowadzić do poważnych konsekwencji klinicznych, takich jak przerost mięśnia sercowego.⁵

Zalecenia dotyczące monitorowania układu krążenia

Przed rozpoczęciem leczenia atomoksetyną należy:⁶

• Przeprowadzić szczegółowy wywiad ukierunkowany na choroby układu krążenia
• Wykonać badania pozwalające wykryć choroby układu krążenia
• W przypadku stwierdzenia chorób układu krążenia w wywiadzie, należy przeprowadzić specjalistyczne badanie kardiologiczne

Zaleca się wykonywanie pomiaru oraz zapisu tętna i ciśnienia tętniczego krwi:⁷

• Przed rozpoczęciem leczenia
• W czasie leczenia
• Po każdej modyfikacji dawki
• Nie rzadziej niż co 6 miesięcy w trakcie terapii

U dzieci zaleca się wykorzystanie siatki centylowej do oceny parametrów krążenia, natomiast u dorosłych należy postępować zgodnie z obowiązującymi wytycznymi dotyczącymi nadciśnienia.⁸

Przeciwwskazania i szczególne środki ostrożności w odniesieniu do układu krążenia

Atomoksetyny nie należy stosować u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami sercowo-naczyniowymi lub zaburzeniami naczyń krwionośnych w mózgu.⁹

Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania atomoksetyny u następujących grup pacjentów:¹⁰

• Pacjenci z nadciśnieniem tętniczym
• Pacjenci z częstoskurczem
• Pacjenci z chorobami sercowo-naczyniowymi
• Pacjenci z chorobami naczyń krwionośnych w mózgu
• Pacjenci z wrodzonym lub nabytym zespołem wydłużonego odstępu QT
• Pacjenci z rodzinnym występowaniem zespołu wydłużonego odstępu QT
• Pacjenci z predyspozycją do niedociśnienia tętniczego
• Pacjenci z chorobami związanymi z ryzykiem nagłych zmian rytmu serca lub ciśnienia krwi

Należy zwrócić szczególną uwagę na pacjentów, u których podczas leczenia atomoksetyną wystąpią objawy takie jak:¹¹

• Kołatanie serca
• Powysiłkowy ból w klatce piersiowej
• Omdlenie o niewyjaśnionej przyczynie
• Duszność
• Inne objawy choroby serca

W przypadku wystąpienia powyższych objawów pacjent powinien pilnie przejść specjalistyczne badanie kardiologiczne.¹²

Wpływ na naczynia krwionośne w mózgu

Pacjenci z dodatkowymi czynnikami ryzyka chorób naczyń mózgowych powinni być badani w czasie każdej wizyty lekarskiej w kierunku występowania objawów neurologicznych. Do czynników ryzyka należą:¹³

• Zaburzenia sercowo-naczyniowe w wywiadzie
• Jednoczesne stosowanie produktów leczniczych, które zwiększają ciśnienie tętnicze krwi

Wpływ na wątrobę

Podczas stosowania atomoksetyny obserwowano bardzo rzadkie przypadki uszkodzenia wątroby, objawiające się:¹⁴

• Zwiększeniem aktywności enzymów wątrobowych
• Zwiększeniem stężenia bilirubiny z żółtaczką
• Ciężkim uszkodzeniem wątroby, w tym ostrą niewydolnością wątroby

U pacjentów z żółtaczką lub wynikami badań laboratoryjnych wskazującymi na uszkodzenie wątroby należy natychmiast przerwać stosowanie produktu leczniczego Konaten. Nie należy ponownie rozpoczynać leczenia tym produktem u takich pacjentów.¹⁵

Objawy psychotyczne i maniakalne

Podczas stosowania atomoksetyny w zalecanych dawkach mogą wystąpić:¹⁶

• Zaburzenia psychotyczne lub maniakalne
• Halucynacje
• Urojenia
• Mania
• Stan pobudzenia

Objawy te mogą wystąpić nawet u pacjentów, u których wcześniej nie stwierdzono psychozy ani manii. W przypadku wystąpienia takich objawów należy ocenić związek przyczynowy ze stosowaniem atomoksetyny i rozważyć odstawienie leku. Należy pamiętać, że produkt leczniczy Konaten może powodować zaostrzenie już występujących zaburzeń psychotycznych lub maniakalnych.¹⁷

Agresywne zachowanie, wrogość i chwiejność emocjonalna

W badaniach klinicznych zaobserwowano, że podczas leczenia atomoksetyną w porównaniu z placebo częściej występują:¹⁸

• Wrogość (szczególnie agresja, zachowania buntownicze i przejawy gniewu) u dzieci, młodzieży i dorosłych
• Chwiejność emocjonalna u dzieci

Pacjentów leczonych atomoksetyną należy uważnie obserwować pod kątem wystąpienia lub nasilenia agresywnych zachowań, wrogości lub chwiejności emocjonalnej.¹⁹

Reakcje alergiczne

Chociaż niezbyt często, u pacjentów przyjmujących atomoksetynę zgłaszano reakcje alergiczne, takie jak:²⁰

• Reakcje anafilaktyczne
• Wysypka
• Obrzęk naczynioruchowy
• Pokrzywka

Napady drgawek

Atomoksetyna może być związana z ryzykiem wystąpienia napadów drgawek. Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania leku u pacjentów z napadami drgawek w wywiadzie. Jeśli wystąpi napad drgawek lub zwiększy się częstość napadów o nieustalonej przyczynie, należy rozważyć przerwanie stosowania atomoksetyny.²¹

Wzrost i rozwój

U dzieci i młodzieży leczonych atomoksetyną należy regularnie monitorować wzrost i rozwój. W przypadku pacjentów wymagających długotrwałego leczenia, którzy wykazują nieprawidłowości wzrostu lub przyrostu masy ciała, należy rozważyć:²²

• Zmniejszenie dawki
• Przerwanie leczenia

Dane kliniczne nie wykazują szkodliwego wpływu atomoksetyny na funkcje poznawcze i dojrzewanie płciowe, jednak dane dotyczące długotrwałego stosowania są ograniczone. Z tego względu pacjenci wymagający długotrwałego leczenia powinni być uważnie monitorowani.²³

Współistniejące zaburzenia

Tiki i zespół Tourette’a

W kontrolowanym badaniu przeprowadzonym u dzieci i młodzieży z ADHD i współistniejącymi przewlekłymi tikami ruchowymi lub zespołem Tourette’a nie stwierdzono nasilenia tików u pacjentów otrzymujących atomoksetynę w porównaniu z grupą placebo.²⁴

Depresja i stany lękowe

W badaniach kontrolowanych nie zaobserwowano nasilenia objawów depresji ani stanów lękowych u pacjentów z tymi schorzeniami przyjmujących atomoksetynę. Jednak po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano rzadkie przypadki stanów lękowych i depresji lub obniżonego nastroju oraz bardzo rzadkie przypadki tików u pacjentów leczonych atomoksetyną.²⁵

Pacjentów z ADHD leczonych atomoksetyną należy monitorować pod kątem pojawienia się lub nasilenia następujących objawów:²⁶

• Objawy lękowe
• Obniżony nastrój
• Depresja
• Tiki

Ograniczenia wiekowe

Produktu Konaten nie należy stosować u dzieci w wieku poniżej 6 lat, ponieważ nie określono bezpieczeństwa i skuteczności produktu w tej grupie wiekowej.²⁷

Inne zastosowania terapeutyczne

Atomoksetyna nie jest wskazana do stosowania w leczeniu epizodów dużej depresji ani lęku. Wyniki badań klinicznych w tych wskazaniach, przeprowadzonych z udziałem osób dorosłych bez ADHD, nie wykazały skuteczności atomoksetyny w porównaniu z placebo.²⁸