Przedawkowanie leku Ibuprofen/Paracetamol Mylan

Przedawkowanie produktu leczniczego Ibuprofen/Paracetamol Mylan (200 mg + 500 mg, tabletki powlekane) stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta ze względu na potencjalnie toksyczne działanie obu substancji czynnych. Ryzyko wystąpienia powikłań dotyczy przede wszystkim uszkodzenia wątroby, nerek oraz układu pokarmowego i nerwowego.¹

Przedawkowanie paracetamolu

Toksyczne dawki paracetamolu mogą spowodować poważne uszkodzenie wątroby. Uszkodzenie wątroby jest możliwe u osób dorosłych po przyjęciu 10 g (co odpowiada 20 tabletkom) lub większej dawki paracetamolu. W przypadku występowania czynników ryzyka, uszkodzenie wątroby może wystąpić już po przyjęciu 5 g (co odpowiada 10 tabletkom) paracetamolu.²

Czynniki ryzyka zwiększające hepatotoksyczność paracetamolu

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z następującymi czynnikami ryzyka, u których toksyczne działanie paracetamolu może wystąpić przy niższych dawkach:

• Induktory enzymów wątrobowych – długotrwałe leczenie karbamazepiną, fenobarbitalem, fenytoiną, prymidonem, ryfampicyną, dziurawcem zwyczajnym lub innymi produktami leczniczymi indukującymi enzymy wątrobowe³
• Nadużywanie alkoholu – regularne spożywanie alkoholu w ilościach przekraczających dopuszczalne normy⁴
• Niedobór glutationu – może występować z powodu zaburzeń odżywiania, mukowiscydozy, zakażenia HIV, głodzenia się, wyniszczenia organizmu (kacheksji)⁵

Przedawkowanie ibuprofenu

W przypadku ibuprofenu, objawy toksyczne mogą wystąpić u dzieci po spożyciu dawki przekraczającej 400 mg/kg masy ciała. U dorosłych zależność objawów od przyjętej dawki jest mniej wyraźna. Okres półtrwania ibuprofenu w przypadku przedawkowania wynosi około 1,5-3 godzin.⁶

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania paracetamolu

Przedawkowanie paracetamolu charakteryzuje się pewnymi specyficznymi objawami, które mogą wystąpić w różnych fazach czasowych. W pierwszych 24 godzinach obserwuje się: bladość, nudności, wymioty, jadłowstręt oraz ból brzucha. Te wczesne objawy często nie odzwierciedlają ciężkości zatrucia i mogą błędnie sugerować łagodny przebieg.⁷

Objawy uszkodzenia wątroby mogą ujawnić się w ciągu 12 do 48 godzin od przedawkowania w postaci nieprawidłowych wyników badań czynności wątroby. Mogą również wystąpić zaburzenia metabolizmu glukozy oraz kwasica metaboliczna.⁸

W przypadku ciężkiego zatrucia, niewydolność wątroby może doprowadzić do encefalopatii, krwotoku, hipoglikemii, obrzęku mózgu i ostatecznie do zgonu. Nawet przy braku oznak ciężkiego uszkodzenia wątroby może wystąpić ostra niewydolność nerek z martwicą kanalików nerkowych, objawiająca się bólem w okolicy lędźwiowej, krwiomoczem i białkomoczem.⁹

Dodatkowo obserwowano przypadki zaburzeń rytmu serca oraz zapalenia trzustki w przebiegu zatrucia paracetamolem.¹⁰

Objawy przedawkowania ibuprofenu

W przypadku przedawkowania ibuprofenu, u większości pacjentów występują objawy ograniczone do dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego: nudności, wymioty, bóle nadbrzusza lub rzadziej biegunka. Mogą również pojawić się szumy uszne, ból głowy oraz krwawienie z przewodu pokarmowego.¹¹

Przy cięższym przedawkowaniu objawy zatrucia obejmują ośrodkowy układ nerwowy i objawiają się sennością, sporadycznie pobudzeniem, dezorientacją, a w skrajnych przypadkach śpiączką. W rzadkich przypadkach mogą wystąpić drgawki.¹²

W ciężkim zatruciu ibuprofenem może wystąpić kwasica metaboliczna oraz wydłużony czas protrombinowy/zwiększona wartość międzynarodowego wskaźnika znormalizowanego (INR), co prawdopodobnie związane jest z zakłóceniem działania czynników krzepnięcia w układzie krążenia.¹³

U pacjentów odwodnionych mogą wystąpić ostra niewydolność nerek oraz uszkodzenie wątroby. U chorych na astmę możliwe jest zaostrzenie objawów astmy.¹⁴

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Postępowanie w przedawkowaniu paracetamolu

W przypadku przedawkowania paracetamolu kluczowe jest natychmiastowe podjęcie leczenia. Mimo braku istotnych wczesnych objawów, pacjenta należy pilnie skierować do szpitala w celu niezwłocznej interwencji medycznej.¹⁵

Podstawowe elementy postępowania obejmują:

1. Podanie węgla aktywnego – jeśli do przedawkowania doszło w okresie 1 godziny, należy rozważyć podanie węgla aktywnego¹⁶
2. Oznaczenie stężenia paracetamolu – stężenie paracetamolu w osoczu należy oznaczyć co najmniej 4 godziny od zażycia (wcześniejsze pomiary nie są wiarygodne)¹⁷
3. Zastosowanie antidotum – w okresie do 24 godzin od zażycia paracetamolu można zastosować N-acetylocysteinę, jednak maksymalne działanie ochronne można uzyskać nie później niż 8 godzin od zażycia, po tym czasie gwałtownie zmniejsza się skuteczność tego antidotum¹⁸
4. Droga podania N-acetylocysteiny – można podać dożylnie zgodnie z ustalonym schematem dawkowania; jeśli nie występują wymioty, a pacjent znajduje się w znacznej odległości od szpitala, można podać doustnie metioninę¹⁹
5. Postępowanie w ciężkim uszkodzeniu wątroby – pacjenci, u których po 24 godzinach od zażycia paracetamolu wystąpią ciężkie zaburzenia czynności wątroby, powinni zostać skonsultowani przez specjalistę od zatruć i być leczeni zgodnie z ustalonymi standardami²⁰

Postępowanie w przedawkowaniu ibuprofenu

W przypadku przedawkowania ibuprofenu postępowanie obejmuje:

1. Leczenie objawowe i wspomagające – należy zapewnić drożność dróg oddechowych oraz monitorować czynność serca i czynności życiowe pacjenta do czasu ich ustabilizowania²¹
2. Dekontaminacja – jeśli pacjent zgłosi się w ciągu 1 godziny od przyjęcia potencjalnie toksycznej dawki, należy rozważyć doustne podanie węgla aktywnego²²
3. Leczenie drgawek – w przypadku wystąpienia częstych lub przedłużających się drgawek, należy podać dożylnie diazepam lub lorazepam²³
4. Leczenie astmy – w przypadku zaostrzenia astmy podać leki rozszerzające oskrzela²⁴

Tabela objawów przedawkowania leku Ibuprofen/Paracetamol Mylan