Właściwości farmakokinetyczne
Grypostop 325 mg + 30 mg + 15 mg
Produkt leczniczy Grypostop zawiera paracetamol (325 mg), pseudoefedrynę chlorowodorek (30 mg) oraz dekstrometorfanu bromowodorek (15 mg), które wykazują odrębne profile farmakokinetyczne. Paracetamol charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu po 40-60 minutach, z biodostępnością 62-89% po podaniu na czczo. Wiązanie z białkami osocza wynosi 20-25%, a metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez sprzęganie z kwasem glukuronowym i siarkowym; mniej niż 10% ulega utlenianiu do hepatotoksycznego metabolitu N-acetylo-p-benzochinoiminy, którego toksyczność jest modulowana przez zasoby glutationu. Pseudoefedryna jest dobrze wchłaniana, osiąga Cmax po 1,5-2 godzinach, a jej efekt terapeutyczny pojawia się już po 30 minutach i utrzymuje przez 4-6 godzin; okres półtrwania wynosi 9-16 godzin, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki w postaci niezmienionej. Dekstrometorfan szybko się wchłania, osiągając maksymalne stężenie po 2-3 godzinach, z działaniem przeciwkaszlowym pojawiającym się po 15-30 minutach i trwającym do 6 godzin; metabolizm wątrobowy jest intensywny i zależny od polimorfizmu CYP2D6, co powoduje znaczne zróżnicowanie farmakokinetyki u pacjentów.
Właściwości farmakokinetyczne produktu Grypostop
Produkt leczniczy Grypostop, zawierający trzy substancje czynne: paracetamol (325 mg), pseudoefedryny chlorowodorek (30 mg) i dekstrometorfanu bromowodorek (15 mg), charakteryzuje się zróżnicowaną farmakokinetyką poszczególnych składników. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych każdej z substancji czynnych.
Farmakokinetyka paracetamolu
Wchłanianie paracetamolu z przewodu pokarmowego jest szybkie i niemal całkowite. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po około 40-60 minutach od momentu podania. Dostępność biologiczna po podaniu doustnym na czczo wynosi 62-89%. Należy zaznaczyć, że przyjmowanie paracetamolu z pokarmem może obniżać jego absorpcję.1
W zakresie wiązania z białkami, paracetamol łączy się jedynie z około 20-25% białek osocza. Charakteryzuje się szybką dystrybucją zarówno w tkankach obwodowych, jak i w ośrodkowym układzie nerwowym, co zapewnia jego skuteczne działanie.2
Metabolizm paracetamolu odbywa się głównie w wątrobie. Podstawową drogą przemian metabolicznych jest sprzęganie z kwasem glukuronowym i siarkowym. Mniej niż 10% paracetamolu ulega metabolizmowi na drodze utleniania, prowadząc do powstania wysoce aktywnego i potencjalnie hepatotoksycznego metabolitu – N-acetylo-p-benzochinoiminy. W prawidłowych warunkach ten toksyczny metabolit ulega redukcji przy udziale glutationu, tworząc nietoksyczną pochodną.3
Warto podkreślić, że stany prowadzące do obniżenia zasobów glutationu mogą nasilać hepatotoksyczne działanie paracetamolu. Do takich stanów należą:
- Niedożywienie
- Współistniejące choroby
- Alkoholizm
- Predyspozycje genetyczne
- Przyjmowanie innych produktów leczniczych
4
Produkty metabolizmu paracetamolu są wydalane głównie wraz z moczem.
Farmakokinetyka pseudoefedryny
Wchłanianie pseudoefedryny z przewodu pokarmowego jest dobre. Po podaniu doustnym, maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po 1,5-2 godzinach. Efekt terapeutyczny pojawia się stosunkowo szybko, bo już po około 30 minutach od zażycia, i utrzymuje się przez 4-6 godzin.5
Okres półtrwania (T₀.₅) pseudoefedryny wynosi 9-16 godzin. Substancja jest wydalana przez nerki, głównie w postaci niezmienionej. Przy dawkowaniu co 12 godzin, stan wysycenia organizmu pseudoefedryną osiągany jest w ciągu 6 dni.6
Farmakokinetyka dekstrometorfanu
Wchłanianie dekstrometorfanu z przewodu pokarmowego następuje szybko, z osiągnięciem maksymalnego stężenia we krwi po 2-3 godzinach od podania. Działanie przeciwkaszlowe pojawia się po 15-30 minutach i utrzymuje się przez okres 3-6 godzin.7
Okres półtrwania (T₀.₅) dekstrometorfanu wynosi 3-4 godziny, choć inne źródła wskazują na zakres 5-8 godzin. Działanie przeciwkaszlowe utrzymuje się przez około 6 godzin.8
Metabolizm dekstrometorfanu zachodzi głównie w wątrobie. Po podaniu doustnym, substancja podlega szybkiemu i intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia. Genetycznie kontrolowana O-demetylacja, zachodząca przy udziale izoenzymu CYP2D6, jest głównym procesem wpływającym na farmakokinetykę dekstrometorfanu u ludzi.9
Istotny jest fakt, że występują różne fenotypy w procesie utleniania dekstrometorfanu, co prowadzi do znacznego zróżnicowania jego farmakokinetyki u poszczególnych pacjentów. U niektórych osób metabolizm dekstrometorfanu przebiega wolniej, przez co we krwi i moczu dominuje niezmieniona postać leku.10
W moczu zidentyfikowano następujące związki będące produktami przemian dekstrometorfanu:
- Niezmetabolizowany dekstrometorfan
- Trzy demetylowane metabolity morfinanowe:
- Dekstrorfan (znany również jako 3-hydroksy-N-metylomorfinan) – główny metabolit wykazujący również działanie przeciwkaszlowe
- 3-hydroksymorfinan
- 3-metoksymorfinan
Wszystkie występują w moczu jako produkty sprzężone.11
Dekstrometorfan jest wydalany z moczem zarówno w stanie niezmienionym, jak i w postaci metabolitów.12
Porównanie właściwości farmakokinetycznych składników produktu Grypostop
| Parametr farmakokinetyczny | Paracetamol | Pseudoefedryna | Dekstrometorfan |
|---|---|---|---|
| Wchłanianie | Szybkie i niemal całkowite | Dobre | Szybkie |
| Czas osiągnięcia Cmax | 40-60 minut | 1,5-2 godziny | 2-3 godziny |
| Początek działania | Nie określono | 30 minut | 15-30 minut |
| Czas działania | Nie określono | 4-6 godzin | 3-6 godzin (działanie przeciwkaszlowe do 6 godzin) |
| Okres półtrwania (T₀.₅) | Nie określono | 9-16 godzin | 3-8 godzin |
| Wiązanie z białkami | 20-25% | Nie określono | Nie określono |
| Metabolizm | Głównie w wątrobie (sprzęganie z kwasem glukuronowym i siarkowym; <10% utlenianie) | Nie określono | W wątrobie (O-demetylacja przez CYP2D6) |
| Wydalanie | Z moczem (metabolity) | Przez nerki (głównie w postaci niezmienionej) | Z moczem (niezmieniony i jako metabolity) |
| Cechy szczególne | Możliwa hepatotoksyczność przy obniżeniu poziomu glutationu | Stan wysycenia po 6 dniach przy dawkowaniu co 12h | Zróżnicowanie genetyczne w metabolizmie (fenotypy CYP2D6) |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania