Przedawkowanie
Glukoza 20 Braun 200 mg/ml

Produkt leczniczy Glukoza 20 Braun to hipertoniczny roztwór do infuzji zawierający 200 mg/ml glukozy (220 g glukozy jednowodnej w 1000 ml), o teoretycznej osmolarności 1110 mOsm/l, wartości energetycznej 3350 kJ/l (800 kcal/l) oraz pH 3,5-5,5. Przedawkowanie może prowadzić do poważnych zaburzeń metabolicznych, takich jak hiperglikemia, cukromocz (próg nerkowy ≥180 mg/dl), hiperosmolarność, śpiączka hiperglikemiczna lub hiperosmotyczna, a także do zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej, w tym przewodnienia, obrzęków (płuc, mózgu), zatorów żylnych oraz zaburzeń elektrolitowych. Długotrwałe nadmierne podawanie glukozy może skutkować nasileniem lipogenezy i stłuszczeniem wątroby.

Przedawkowanie leku Glukoza 20 Braun (200 mg/ml)

Produkt leczniczy Glukoza 20 Braun (200 mg/ml) jest podawany w postaci roztworu do infuzji, zawierającego w 1000 ml roztworu 220,0 g glukozy jednowodnej (równoważnej 200,0 g glukozy). Jest to hipertoniczny roztwór o teoretycznej osmolarności 1110 mOsm/l, charakteryzujący się wysoką wartością energetyczną 3350 kJ/l (800 kcal/l) oraz pH w zakresie 3,5-5,5. <sup data-drug="Glukoza 20 Braun" data-section="Nazwa produktu leczniczego, skład jakościowy i ilościowy, postać farmaceutyczna" title="1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Glukoza 20 Braun, 200 mg/ml, roztwór do infuzji […] 1000 ml roztworu zawiera Glukoza jednowodna (Glucosum) 220,0 g (równoważna glukozie) (200,0 g) […] Klarowny, bezbarwny lub lekko żółtawy roztwór wodny Energia 3350 kJ/l = 800 kcal/l Osmolarność teoretyczna: 1110 mOsm/l Kwasowość miareczkowa (do pH 7,4) 1

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie produktu Glukoza 20 Braun może prowadzić do poważnych zaburzeń metabolicznych oraz wodno-elektrolitowych. Konsekwencje przedawkowania można podzielić na dwie główne kategorie: zaburzenia metabolizmu glukozy oraz zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej związane z nadmierną objętością płynów.2

W przypadku przedawkowania roztworu glukozy, pacjenci mogą prezentować objawy związane z hiperglikemią i jej powikłaniami. W ekstremalnych sytuacjach przedawkowanie może prowadzić do śpiączki hiperglikemicznej lub hiperosmotycznej. Dodatkowo, długotrwałe lub znaczące przedawkowanie może skutkować nasileniem procesów lipogenezy, co w konsekwencji może prowadzić do stłuszczenia wątroby.3

Jednocześnie należy pamiętać, że przedawkowanie samej objętości płynu infuzyjnego może prowadzić do przewodnienia z charakterystycznymi objawami klinicznymi, w tym wzrostem napięcia skóry, zatorem żylnym oraz obrzękami. W ciężkich przypadkach może wystąpić obrzęk płuc oraz obrzęk mózgu, co stanowi bezpośrednie zagrożenie życia pacjenta. Przedawkowanie płynów może również zaburzyć równowagę elektrolitową organizmu.4

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania produktu Glukoza 20 Braun powinno być dostosowane do nasilenia objawów klinicznych. Podstawowe działanie terapeutyczne polega na ograniczeniu lub całkowitym przerwaniu infuzji roztworu glukozy. W przypadku ciężkich zaburzeń metabolizmu węglowodanów może być konieczne podanie insuliny. Istotne jest również odpowiednie uzupełnianie elektrolitów w celu skorygowania zaburzeń elektrolitowych, które mogą towarzyszyć przedawkowaniu.5

Objaw przedawkowania Opis Mechanizm patofizjologiczny Potencjalne powikłania
Hiperglikemia Podwyższony poziom glukozy we krwi w wyniku nadmiernej podaży Przekroczenie zdolności wydzielniczych insuliny i możliwości wykorzystania glukozy przez tkanki Odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe, kwasica metaboliczna
Cukromocz Obecność glukozy w moczu Przekroczenie progu nerkowego dla glukozy (≥180 mg/dl) Diureza osmotyczna, odwodnienie
Hiperosmolarność Zwiększona osmolarność osocza Wysokie stężenie glukozy w osoczu zwiększające ciśnienie osmotyczne Zaburzenia neurologiczne, odwodnienie komórkowe
Śpiączka hiperglikemiczna/hiperosmotyczna Stan głębokiej utraty świadomości w przebiegu skrajnej hiperglikemii Ciężkie zaburzenia metaboliczne i wodno-elektrolitowe Niewydolność wielonarządowa, zgon
Odwodnienie Utrata wody z organizmu Diureza osmotyczna wywołana hiperglikemią Hipowolemia, niewydolność nerek, wstrząs
Lipogeneza i stłuszczenie wątroby Nasilenie syntezy lipidów i ich odkładanie w wątrobie Nadmiar glukozy przekształcany w tłuszcze Zaburzenia funkcji wątroby, hepatomegalia
Przewodnienie Nadmierna objętość płynów pozakomórkowych Nadmierna podaż płynów infuzyjnych Obrzęki, duszność, zaburzenia hemodynamiczne
Wzmożone napięcie skóry Skóra napięta, błyszcząca Nadmierne wypełnienie przestrzeni międzykomórkowej płynem Dyskomfort, zaburzenia ukrwienia skóry
Zator żylny Ograniczenie przepływu krwi w naczyniach żylnych Nadmierne wypełnienie łożyska naczyniowego Zastój krwi, ryzyko zakrzepicy
Obrzęk płuc Gromadzenie się płynu w przestrzeni pęcherzykowej i śródmiąższowej płuc Podwyższone ciśnienie hydrostatyczne w kapilarach płucnych Hipoksemia, niewydolność oddechowa, zgon
Obrzęk mózgu Zwiększenie objętości tkanki mózgowej z powodu gromadzenia płynu Zaburzenia przepuszczalności bariery krew-mózg i/lub wzrost ciśnienia hydrostatycznego Wzmożone ciśnienie śródczaszkowe, uszkodzenie mózgu, zgon
Zaburzenia równowagi elektrolitowej Nieprawidłowe stężenia elektrolitów w osoczu Przesunięcia wodno-elektrolitowe spowodowane hiperglikemią i/lub przewodnieniem Zaburzenia rytmu serca, drgawki, zaburzenia świadomości

Schemat postępowania terapeutycznego

W przypadku rozpoznania przedawkowania produktu Glukoza 20 Braun należy wdrożyć następujące postępowanie:6

  1. Natychmiastowa ocena stanu klinicznego pacjenta – ocena parametrów życiowych, stanu świadomości, badanie przedmiotowe
  2. Modyfikacja podaży roztworu glukozy – w zależności od nasilenia objawów należy:
    • Zmniejszyć szybkość infuzji w przypadku łagodnych objawów
    • Całkowicie zatrzymać infuzję w przypadku objawów umiarkowanych lub ciężkich
  3. Wyrównanie zaburzeń metabolicznych:
    • Podanie insuliny w celu obniżenia hiperglikemii (dawkowanie zależne od stężenia glukozy)
    • Monitorowanie stężenia glukozy we krwi
    • Ocena stężenia elektrolitów i ich uzupełnianie zgodnie z wynikami badań laboratoryjnych
  4. Leczenie objawów przewodnienia – w razie potrzeby:
    • Zastosowanie diuretyków pętlowych (np. furosemid)
    • Monitorowanie bilansu płynów
    • W przypadku ciężkiego obrzęku płuc lub mózgu – intensywne leczenie ukierunkowane na zmniejszenie ciśnienia śródczaszkowego lub poprawę funkcji oddechowej

Kluczowe znaczenie w postępowaniu ma ścisłe monitorowanie parametrów życiowych, stanu klinicznego oraz badań laboratoryjnych pacjenta. Częste oznaczanie stężenia glukozy, elektrolitów oraz parametrów równowagi kwasowo-zasadowej pozwala na szybkie wykrycie nieprawidłowości i adekwatną modyfikację leczenia.7

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl