Właściwości farmakokinetyczne enalaprylu

Enalapryl maleinian, substancja czynna leku Enalapril Vitabalans (5 mg, tabletki), charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jego efektywność kliniczną. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące właściwości farmakokinetycznych tego związku.¹

Wchłanianie

Enalapryl po podaniu doustnym wykazuje szybką absorpcję, osiągając maksymalne stężenie w surowicy już w ciągu jednej godziny od przyjęcia. Badania wykazały, że stopień absorpcji enalaprylu po doustnym podaniu tabletek wynosi około 60%, co ustalono na podstawie ilości wykrywanych w moczu. Co istotne z punktu widzenia klinicznego, obecność pokarmu nie wpływa na proces absorpcji enalaprylu po podaniu doustnym.²

Po wchłonięciu, enalapryl podlega szybkiej i znacznej hydrolizie do enalaprylatu, który jest aktywnym metabolitem i silnym inhibitorem konwertazy angiotensyny. Maksymalne stężenie enalaprylatu w surowicy pojawia się po około 4 godzinach od momentu podania doustnego tabletek enalaprylu. Przy stosowaniu wielokrotnych dawek enalaprylu, efektywny okres półtrwania enalaprylatu wynosi 11 godzin. U osób z prawidłową czynnością nerek stan stacjonarny stężenia enalaprylatu w surowicy osiągany jest po 4 dniach terapii.³

Dystrybucja

W zakresie stężeń terapeutycznych, wiązanie enalaprylatu z białkami osocza ludzkiego nie przekracza 60%. Jest to istotny parametr determinujący biodostępność wolnej, aktywnej frakcji leku.⁴

Metabolizm

Dostępne dane nie wskazują na istnienie alternatywnych szlaków metabolicznych enalaprylu poza konwersją do enalaprylatu. Enalaprylat jest głównym aktywnym metabolitem odpowiedzialnym za działanie terapeutyczne.⁵

Eliminacja

Wydalanie enalaprylatu zachodzi głównie przez nerki. Analiza składu moczu wykazała, że głównymi związkami w nim występującymi są enalaprylat, stanowiący blisko 40% dawki, oraz enalapryl w postaci niezmienionej (około 20%).⁶

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Niewydolność nerek

U pacjentów z niewydolnością nerek obserwuje się zwiększone narażenie zarówno na enalapryl, jak i enalaprylat. U osób z umiarkowaną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 40–60 ml/min), wartości AUC (pole pod krzywą) dla enalaprylatu w stanie stacjonarnym były dwukrotnie wyższe w porównaniu z pacjentami o prawidłowej funkcji nerek, po podaniu 5 mg leku raz na dobę.⁷

W przypadku ciężkiej niewydolności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min), wartość AUC wzrosła około 8-krotnie. Przy tym stopniu niewydolności nerek, efektywny okres półtrwania enalaprylatu po podaniu wielokrotnych dawek maleinianu enalaprylu ulega znacznemu wydłużeniu, a osiągnięcie stanu stacjonarnego jest opóźnione.<sup data-drug="Enalapril Vitabalans" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="W ciężkiej niewydolności nerek (klirens kreatyniny 8

Warto podkreślić, że enalaprylat można usunąć z krążenia ogólnego za pomocą hemodializy. Klirens podczas dializy wynosi 62 ml/min.⁹

Dzieci i młodzież

Przeprowadzono badanie farmakokinetyki po podaniu wielokrotnych dawek enalaprylu u 40 chłopców i dziewczynek z nadciśnieniem w wieku od 2 miesięcy do 16 lat. Pacjenci pediatryczni otrzymywali doustną dobową dawkę wynoszącą od 0,07 do 0,14 mg/kg maleinianu enalaprylu. Wyniki badań wykazały brak istotnych różnic w zakresie farmakokinetyki enalaprylatu u dzieci w porównaniu z danymi historycznymi dotyczącymi dorosłych.¹⁰

Dane wskazują na wzrost AUC (w przeliczeniu na masę ciała) wraz z wiekiem; jednakże, wzrostu AUC nie obserwuje się, gdy dawka jest przeliczana na powierzchnię ciała. W fazie stacjonarnej, średni efektywny okres półtrwania enalaprylatu wyniósł 14 godzin.¹¹

Przenikanie do mleka matki

Przeprowadzono badania przenikania enalaprylu do mleka matki. Po podaniu pojedynczej dawki doustnej 20 mg enalaprylu pięciu kobietom po porodzie, średnie maksymalne stężenie enalaprylu w mleku wynosiło 1,7 μg/l (zakres: 0,54 do 5,9 μg/l) i było osiągane po 4-6 godzinach od podania.¹²

Średnie maksymalne stężenie enalaprylatu w mleku wynosiło 1,7 μg/l (zakres: 1,2 do 2,3 μg/l), przy czym wartości maksymalne występowały w różnym czasie w ciągu 24 godzin. Na podstawie danych dotyczących maksymalnego stężenia w mleku oszacowano, że maksymalne spożycie przez dzieci karmione piersią wynosi zaledwie 0,16% dawki przyjmowanej przez matkę w przeliczeniu na masę ciała.¹³

W innym badaniu, u kobiety przyjmującej enalapryl doustnie w dawce 10 mg na dobę przez 11 miesięcy, maksymalne stężenie enalaprylu w mleku wyniosło 2 μg/l po 4 godzinach od przyjęcia dawki, a maksymalne stężenie enalaprylatu wyniosło 0,75 μg/l po 9 godzinach od przyjęcia dawki.¹⁴

Całkowite stężenie enalaprylu i enalaprylatu w mleku oznaczane w ciągu 24 godzin wynosiło odpowiednio 1,44 μg/l i 0,63 μg/l. Warto zauważyć, że stężenie enalaprylatu w mleku było niewykrywalne (<0,2 μg/l) po 4 godzinach od przyjęcia pojedynczej dawki enalaprylu wynoszącej 5 mg u jednej matki i 10 mg u dwóch matek; stężenie enalaprylu nie zostało w tym przypadku określone.<sup data-drug="Enalapril Vitabalans" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Całkowite stężenie enalaprylu i enalaprylatu w mleku oznaczane w ciągu 24 godzin wynosiło odpowiednio 1,44 μg/l i 0,63 μg/l. Stężenie enalaprylatu w mleku było niewykrywalne (15