Specjalne ostrzeżenia
Eferox

Lewotyroksyna, substancja czynna produktu Eferox, wymaga szczególnej ostrożności w terapii ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, cukrzycą, moczówką prostą, czy u kobiet w ciąży i w wieku pomenopauzalnym. Należy unikać stosowania lewotyroksyny w celu redukcji masy ciała, gdyż nie przynosi efektu u pacjentów z prawidłową czynnością tarczycy, a przedawkowanie może wywołać objawy nadczynności tarczycy, szczególnie w połączeniu z aminami sympatykomimetycznymi. Zaleca się zachowanie co najmniej 4-godzinnego odstępu między lewotyroksyną a lekami zawierającymi orlistat, aby uniknąć zaburzeń kontroli niedoczynności tarczycy. Monitorowanie czynności tarczycy jest kluczowe przy zmianie preparatu lub dawki, zwłaszcza u pacjentów z wrodzoną lub nabyta niedoczynnością tarczycy, w terapii supresyjnej raka tarczycy, czy u osób z objawami sercowymi. Przed rozpoczęciem terapii należy wykluczyć lub leczyć choroby takie jak choroba wieńcowa, dławica piersiowa, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, niedoczynność przysadki i kory nadnerczy.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Eferox

W terapii lewotyroksyną konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności, ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych u niektórych grup pacjentów. Poniżej przedstawiono kompleksowe informacje dotyczące bezpiecznego stosowania produktu leczniczego Eferox, który zawiera jako substancję czynną lewotyroksynę sodową.1

Przeciwwskazania do stosowania w celu redukcji masy ciała

Hormonów tarczycy nie należy stosować w celu redukcji masy ciała. U pacjentów z prawidłową czynnością tarczycy lewotyroksyna nie powoduje zmniejszenia masy ciała. Stosowanie większych dawek w celach odchudzających może prowadzić do wystąpienia ciężkich, a nawet zagrażających życiu działań niepożądanych, w szczególności objawów nadczynności tarczycy. Ryzyko to zwiększa się przy jednoczesnym stosowaniu z aminami sympatykomimetycznymi.2

U pacjentów stosujących jednocześnie lewotyroksynę i leki odchudzające zawierające orlistat, może dojść do zmniejszenia kontroli niedoczynności tarczycy. W celu minimalizacji tego ryzyka zaleca się zachowanie co najmniej 4-godzinnego odstępu pomiędzy przyjmowaniem lewotyroksyny a leków zawierających orlistat. Konieczne jest regularne monitorowanie czynności tarczycy.3

Zmiana produktu leczniczego zawierającego lewotyroksynę

W przypadku zmiany na inny produkt leczniczy zawierający lewotyroksynę konieczne jest ścisłe monitorowanie kliniczne i biologiczne w okresie przejściowym, ze względu na potencjalne ryzyko zaburzenia równowagi czynności tarczycy. U niektórych pacjentów może być konieczne dostosowanie dawki.4

Sytuacje wymagające szczególnej ostrożności

W celu utrzymania równowagi czynności tarczycy należy zachować szczególną ostrożność w następujących przypadkach:5

  • U pacjentek w ciąży lub planujących ciążę – ze względu na potrzebę precyzyjnego dostosowania dawki i monitorowania stężeń hormonów
  • W przypadku wrodzonej lub nabytej w dzieciństwie niedoczynności tarczycy – ze względu na podwyższoną wrażliwość na hormony tarczycy
  • W terapii supresyjnej u pacjentów z rakiem tarczycy w wywiadzie, szczególnie u osób o słabej kondycji zdrowotnej lub w podeszłym wieku
  • U pacjentów z ośrodkową niedoczynnością tarczycy
  • U pacjentów z objawami ze strony serca
  • U pacjentów z cukrzycą lub moczówką prostą, jak również u pacjentów przyjmujących leki przeciwzakrzepowe

Wymienione przypadki wymagają regularnego monitorowania czynności tarczycy i odpowiedniego dostosowania dawkowania.6

Stany do wykluczenia lub leczenia przed rozpoczęciem terapii

Przed rozpoczęciem terapii hormonalnej tarczycy należy najpierw wykluczyć lub leczyć następujące choroby lub stany:7

  • Chorobę wieńcową serca
  • Dławicę piersiową
  • Miażdżycę
  • Nadciśnienie tętnicze krwi
  • Niedoczynność przysadki i/lub kory nadnerczy
  • Autonomiczną czynność tarczycy

Przed wykonaniem testów supresyjnych tarczycy powyższe stany również należy wykluczyć lub leczyć, z wyjątkiem autonomicznej czynności tarczycy, która może być powodem wykonania tego testu.8

Pacjenci z zaburzeniami czynności kory nadnerczy

W przypadku zaburzeń czynności kory nadnerczy należy zastosować odpowiednią terapię substytucyjną przed rozpoczęciem stosowania lewotyroksyny, aby zapobiec ostrej niewydolności kory nadnerczy. Leczenie lewotyroksyną u pacjentów z niedoczynnością kory nadnerczy bez uprzedniego wyrównania funkcji nadnerczy może spowodować wystąpienie takich działań niepożądanych jak: zawroty głowy, osłabienie, złe samopoczucie, zmniejszenie masy ciała, niedociśnienie tętnicze krwi i przełom nadnerczowy. Z tego powodu zaleca się wcześniejsze wdrożenie leczenia glikokortykosteroidami.9

Pacjenci z cukrzycą

Terapia substytucyjna tarczycy może wpływać na kontrolę glikemii, powodując konieczność zastosowania większych dawek insuliny lub modyfikacji innych leków przeciwcukrzycowych. Konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności i monitorowanie pacjentów z cukrzycą i moczówką prostą, ze względu na możliwe zaburzenia metaboliczne.10

Podejrzenie autonomicznej czynności tarczycy

W przypadku podejrzenia autonomicznej czynności tarczycy zaleca się wykonanie testu TRH lub testu hamowania czynności tarczycy przed wykonaniem scyntygrafii, w celu dokładnej oceny funkcji gruczołu tarczowego.11

Szczególne środki ostrożności u pacjentów z chorobami układu krążenia

Należy bezwzględnie unikać indukcji nadczynności tarczycy, nawet stosunkowo łagodnej w przypadku:12

  • Choroby wieńcowej
  • Niewydolności serca
  • Tachyarytmii
  • Przewlekłej niedoczynności tarczycy
  • Pacjentów z zawałem mięśnia sercowego w wywiadzie

W tych przypadkach należy:13

  • Starannie dobrać dawkę początkową – zawsze niską
  • Zwiększać dawkę ostrożnie i stopniowo, ponieważ zbyt duża dawka początkowa lub gwałtowne jej zwiększenie może:
    • Spowodować lub pogorszyć objawy dławicy piersiowej
    • Wywołać zaburzenia rytmu serca
    • Doprowadzić do zawału mięśnia sercowego
    • Pogorszyć niewydolność serca
    • Spowodować gwałtowny wzrost ciśnienia tętniczego krwi
  • Częściej kontrolować stężenia hormonów tarczycy u tych pacjentów

U pacjentów z podejrzeniem choroby sercowo-naczyniowej lub z grupy wysokiego ryzyka zaleca się wykonanie badania EKG przed rozpoczęciem leczenia lewotyroksyną. Pozwala to na wykrycie zmian odpowiadających chorobie niedokrwiennej, która wymaga wdrożenia leczenia lewotyroksyną od małej dawki z jej następczym ostrożnym zwiększaniem w celu uniknięcia pogorszenia objawów niedokrwienia lub zawału serca.14

Wpływ na gęstość kości

Długotrwałe stosowanie lewotyroksyny wiąże się ze zwiększoną resorpcją kości i może powodować zmniejszenie mineralnej gęstości kości. Szczególną ostrożność należy zachować podczas leczenia lewotyroksyną kobiet w wieku pomenopauzalnym, które są bardziej narażone na osteoporozę. W tej grupie pacjentek należy:15

  • Częściej kontrolować czynność tarczycy, aby uniknąć nadmiernych stężeń lewotyroksyny we krwi
  • Stosować najmniejszą skuteczną dawkę lewotyroksyny

Pacjenci z padaczką w wywiadzie

Należy zachować ostrożność podczas podawania lewotyroksyny pacjentom z padaczką w wywiadzie. W rzadkich przypadkach zgłaszano występowanie napadów padaczkowych w związku z rozpoczęciem terapii lewotyroksyną lub gwałtownym zwiększeniem jej dawki. Napady te mogą być związane z działaniem hormonów tarczycy na próg drgawkowy.16

Pacjenci z ryzykiem zaburzeń psychotycznych

U pacjentów z ryzykiem zaburzeń psychotycznych należy rozpoczynać leczenie od małych dawek, a następnie stopniowo je zwiększać. Zaleca się dokładne monitorowanie stanu psychicznego takich pacjentów. W przypadku pojawienia się objawów psychotycznych należy rozważyć dostosowanie dawki lewotyroksyny.17

Wcześniaki z bardzo małą urodzeniową masą ciała

Rozpoczynając leczenie lewotyroksyną u niemowląt urodzonych przedwcześnie z bardzo małą urodzeniową masą ciała, należy monitorować parametry hemodynamiczne, ponieważ może wystąpić zapaść krążeniowa spowodowana niedojrzałą czynnością nadnerczy.18

Łysienie u dzieci podczas terapii

Należy poinformować rodziców dzieci otrzymujących hormony tarczycy o możliwości wystąpienia częściowego łysienia w ciągu kilku pierwszych miesięcy terapii. Jest to zjawisko zazwyczaj przemijające i w większości przypadków włosy odrastają samoistnie.19

Pacjenci z obrzękiem śluzowatym

Pacjentów z obrzękiem śluzowatym charakteryzuje zwiększona wrażliwość na hormony tarczycy. U tych pacjentów dawka początkowa powinna być mała i należy ją zwiększać powoli, monitorując odpowiedź organizmu na leczenie.20

Pacjenci z zespołem złego wchłaniania

Lewotyroksyna jest wchłaniana w mniejszym stopniu u pacjentów z zespołem złego wchłaniania. Zalecane jest leczenie nieprawidłowego wchłaniania, aby zapewnić skuteczne leczenie lewotyroksyną przy zastosowaniu właściwej dawki.21

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych

Biotyna może wpływać na wyniki badań immunologicznych tarczycy opartych na interakcji biotyny i streptawidyny, prowadząc do fałszywego zmniejszenia lub fałszywego zwiększenia wartości wyników badań. Ryzyko takiego wpływu zwiększa się wraz z dawką biotyny.22

Podczas interpretacji wyników badań laboratoryjnych należy wziąć pod uwagę możliwość wpływu biotyny, zwłaszcza jeśli stwierdzi się brak spójności wyników z obrazem klinicznym pacjenta.23

Zawartość sodu

Produkt leczniczy Eferox zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, co oznacza, że produkt uznaje się za „wolny od sodu”.24

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl