Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Duloksetyna, jako lek działający na ośrodkowy układ nerwowy i wpływający na gospodarkę neuroprzekaźników, wchodzi w szereg istotnych interakcji z innymi produktami leczniczymi. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa farmakoterapii, szczególnie u pacjentów przyjmujących wiele leków jednocześnie. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis najważniejszych interakcji leku Duloxetine Medical Valley.¹

Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO)

Nieselektywne, nieodwracalne IMAO nie powinny być stosowane jednocześnie z duloksetyną ze względu na wysokie ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego. Należy zachować okres co najmniej 14 dni pomiędzy zakończeniem terapii IMAO a rozpoczęciem leczenia duloksetyną. Z kolei po zakończeniu terapii duloksetyną, ze względu na jej okres półtrwania, należy odczekać co najmniej 5 dni przed włączeniem IMAO.²

Nie zaleca się również jednoczesnego stosowania duloksetyny z selektywnymi, odwracalnymi IMAO, takimi jak moklobemid. Podobnie, antybiotyk linezolid, będący odwracalnym, nieselektywnym IMAO, nie powinien być podawany pacjentom leczonym duloksetyną.³

Inhibitory CYP1A2

Duloksetyna jest metabolizowana przez enzym CYP1A2, dlatego jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów tego enzymu może znacząco zwiększyć stężenie duloksetyny w osoczu. Fluwoksamina (w dawce 100 mg raz na dobę), silny inhibitor CYP1A2, zmniejsza klirens osoczowy duloksetyny o około 77% i zwiększa pole pod krzywą AUC0-t sześciokrotnie. Z tego powodu nie należy stosować duloksetyny jednocześnie z silnymi inhibitorami CYP1A2, takimi jak fluwoksamina.⁴

Substancje działające na receptory serotoninergiczne

W rzadkich przypadkach zaobserwowano zespół serotoninowy u pacjentów stosujących jednocześnie selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) i/lub inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI) wraz z innymi lekami działającymi na receptory serotoninergiczne. Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania duloksetyny z lekami o działaniu serotoninergicznym, takimi jak:⁵

• Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) – istotnie zwiększają ryzyko zespołu serotoninowego⁶
• Inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SNRI) – łączenie różnych leków z tej grupy zwiększa ryzyko nasilenia działań niepożądanych⁷
• Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (np. klomipramina, amitryptylina) – kumulują działanie serotoninergiczne⁸
• IMAO (moklobemid, linezolid) – powodują silną kumulację serotoniny⁹
• Ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum) – ziołowy preparat o działaniu serotoninergicznym¹⁰
• Tryptany – leki stosowane w migrenie, które również wpływają na przekaźnictwo serotoninergiczne¹¹
• Tramadol, petydyna – opioidowe leki przeciwbólowe o komponentach serotoninergicznych¹²
• Tryptofan – aminokwas będący prekursorem serotoniny¹³

Produkty lecznicze działające na ośrodkowy układ nerwowy (OUN)

Zaleca się ostrożność podczas jednoczesnego stosowania duloksetyny z innymi produktami leczniczymi lub substancjami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy. Dotyczy to szczególnie:¹⁴

• Alkoholu – może nasilać działanie sedatywne i depresyjne na OUN
• Leków uspokajających, w tym:
  • Benzodiazepin – mogą nasilać działanie uspokajające
  • Opioidowych leków przeciwbólowych – istnieje ryzyko nasilenia działania depresyjnego na OUN
  • Leków przeciwpsychotycznych – możliwe nasilenie działań niepożądanych
  • Fenobarbitalu – może nasilać efekt sedacji
  • Leków przeciwhistaminowych o działaniu uspokajającym – może dojść do kumulacji działań sedatywnych

¹⁵

Wpływ duloksetyny na inne produkty lecznicze

Produkty lecznicze metabolizowane przez CYP1A2

Jednoczesne stosowanie duloksetyny (60 mg dwa razy na dobę) nie wpływa istotnie na farmakokinetykę teofiliny, która jest substratem enzymu CYP1A2.¹⁶

Produkty lecznicze metabolizowane przez CYP2D6

Duloksetyna jest umiarkowanym inhibitorem CYP2D6. Po podaniu duloksetyny w dawce 60 mg dwa razy na dobę i pojedynczej dawki dezypraminy (substratu CYP2D6), pole pod krzywą AUC dezypraminy zwiększyło się trzykrotnie. Jednoczesne podawanie duloksetyny (40 mg dwa razy na dobę) zwiększa pole pod krzywą AUC tolterodyny (2 mg dwa razy na dobę) w stanie równowagi o 71%, lecz nie wpływa na farmakokinetykę jej aktywnego metabolitu 5-hydroksylowego.¹⁷

Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego podawania duloksetyny z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP2D6, zwłaszcza tymi o wąskim indeksie terapeutycznym. Dotyczy to:¹⁸

• Rysperydonu – lek przeciwpsychotyczny
• Trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, jak:
  • Nortryptylina
  • Amitryptylina
  • Imipramina
• Leków o wąskim indeksie terapeutycznym:
  • Flekainidu – lek antyarytmiczny
  • Propafenonu – lek antyarytmiczny
  • Metoprololu – beta-bloker

¹⁹

Doustne środki antykoncepcyjne i inne leki steroidowe

Wyniki badań in vitro wskazują, że duloksetyna nie pobudza katalitycznej aktywności CYP3A. Nie przeprowadzono szczegółowych badań interakcji in vivo z tą grupą leków.²⁰

Przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe produkty lecznicze

Należy zachować ostrożność w przypadku jednoczesnego stosowania duloksetyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych lub przeciwpłytkowych ze względu na zwiększone ryzyko krwawienia wynikające z interakcji farmakodynamicznej. Zgłaszano zwiększenie wartości współczynnika INR (International Normalized Ratio) w przypadku jednoczesnego stosowania duloksetyny i warfaryny. Jednak w warunkach kontrolowanych, w badaniach u zdrowych ochotników, skojarzone stosowanie duloksetyny i warfaryny nie powodowało klinicznie istotnej zmiany współczynnika INR ani farmakokinetyki R- lub S-warfaryny.²¹

Wpływ innych produktów leczniczych na duloksetynę

Leki zobojętniające sok żołądkowy i antagoniści receptora histaminowego H2

Jednoczesne stosowanie duloksetyny z lekami zobojętniającymi zawierającymi glin i magnez lub duloksetyny z famotydyną nie wpływa w sposób istotny na szybkość ani na stopień wchłaniania duloksetyny po doustnym podaniu dawki 40 mg.²²

Substancje zwiększające aktywność CYP1A2

Analizy farmakokinetyczne wykazały, że u osób palących stężenie duloksetyny w osoczu jest prawie o 50% mniejsze niż u osób niepalących. Jest to związane z indukcją enzymu CYP1A2 przez składniki dymu tytoniowego.²³

Interakcje leku Duloxetine Medical Valley z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii duloksetyną wymaga szczególnej ostrożności. Alkohol może nasilać działanie duloksetyny na ośrodkowy układ nerwowy, co może prowadzić do zwiększonej sedacji, zaburzeń koordynacji psychoruchowej oraz pogorszenia funkcji poznawczych.²⁴

Główne zagrożenia związane z jednoczesnym stosowaniem duloksetyny i alkoholu obejmują:

• Nasilenie działania sedatywnego – zarówno duloksetyna, jak i alkohol mają działanie sedatywne, co przy jednoczesnym stosowaniu może prowadzić do znacznie zwiększonej senności
• Zaburzenia koordynacji psychoruchowej – prowadzące do zwiększonego ryzyka upadków i wypadków
• Pogorszenie funkcji poznawczych – wpływ na pamięć, uwagę i zdolność podejmowania decyzji
• Zwiększenie ryzyka hepatotoksyczności – zarówno duloksetyna, jak i alkohol mogą wpływać na funkcje wątroby
• Potencjalne nasilenie działań niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego

Z tych powodów zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia duloksetyną lub przynajmniej znaczne ograniczenie jego ilości, po uprzedniej konsultacji z lekarzem prowadzącym.

Tabela interakcji duloksetyny z innymi lekami